SIALTON OFFICIAL

Leitlangpui mi ril C. Ṭhuamluaia hming lam rik apianga rilrua lo lang ve nghal zat ṭhin chu a thawnthu tawi ziah pakhat, Sialton Official hi a ni a. He thawnthu tawi zet hi chuan Mizo thu leh hla huangah hian a lai lum a luah lo thei lo. 

Sialton Official sawi rik chuan rilru-ah ṭawngkam mawi leh ngaihtuah tithui tak tak, a zira zir chian tham lo lang a awm nghal zut zut ṭhin a. Chu mai chu ni lovin Shillong tlanga Dorothy nui ver ver hmel leh St. Mary’s Convent bathlara a fanu nen baihvai leh lungngai taka an ṭhu ngui nghiai lai hmel te mitthla-ah a lo lang a. Ngurpuii te nufa za, ngainatawm leh nelawm em em maiin a runthlak thei ang bera he khawvel an chhuahsan danin mi a vilh ul ul a, chhiar tawh a awm hlei thei lo va, chhiar apiangin a ngaihnawm thar leh zel emaw tih mai tur a ni. 

Nula leh tlangval induh leh inhmangaih ngawih ngawih, inneih ngaihna awm si lo, inneih theih dan a awm mial dah law maw tia beiseina sang tak nena hma lam hun thlir a, suangtuahna hlimawm tak tak nena hmangaihna par tlan lo inbeisei ve em em, an lo chawr chhuahna hnam a in-an loh avanga innei thei ta lo, rilru na ngawih ngawiha beiseina chau tak nena hma lam hun thlir mekte dinhmun sawi fiah nan hian, “Kei chuan lawn lova vana arsi lak ka tum a, ani erawh chuan leilawn awm lo a zawng a ni,” tih ṭawngkam aia mawi, a sawi tum fiah leh chiang bawk si hi a vang ngawtin a rinawm. 

Mizo tlangval tan Khasi nula Dorothy neih han tum ngawt mai kha lawn lova vana arsi lak tum nen thil thuhmun deuh reng a ni a. Dorothy tan lah Mizo tlangval neih tuma kawng lo zawn ve chiam emaw, tih dan lo dapa ṭan lo khawh ve chiam emaw kha thil awmze nei lo leh thil beidawnthlak, awm lo zawn ang chauh a lo ni ve bawk si.

C. Ṭhuamluaia hian mitthlaa cham zui veng veng thei turin Dorothy hmel min hmuhtir a, min ngaihzawntir hial thei nia! Nula hmelṭha chungchuang leh mi neifung fa min hmuhtir a ni hran lo va, nula tlawm te, ngainatawm em em, a zuna uai na tak mai si Dorothy min chhawp chhuahsak a. Hetiang hi a ni Dorothy te reuh chu - Dorothy vangin Shillong tual len a nuam a; Dorothy vangin rethei taka mahni ei chawp dapho an par a; Dorothy vangin awmhar lunglen a nem ṭhin a ni. Chan tawka lungawi thiam mi, awhawm em em, hlim reng ṭhin mi a ni. A kianga awm hi a dai riai bikin a hriat a, ka kham zo ngai lo.

C. Ṭhuamluaia hi a thawnthu ziah dang 
aṭanga han chhut pawhin characterization lama mi thiam chungchuang a ni a, thawnthu ruangam ṭha leh ngaihnawm hrim hrim a din thiamna piah lamah, a changtute mizia leh nunphung vel a sep rawtui thiam em em mai hi a thawnthu ziah tingaihnawmtu ber pakhat a ni ṭhin. 

‘Silk puan eng nalh takin a lu ṭhenkhat a khuh ang a, a chalsam kir mawi tak mai a lo lang deuh chhak ang a, a biang no sir tuak ve ve-ah rangkachak bengbeh mum te te a uai then nelh nelh ang a, chutiang chuan fing khata hla aṭang pawhin chhawkhlei par sen Dorothy zawng i thlang chhuak thei tho vang,’ te hi a han ti a.  Thawnthu mah ni se a chanchin a sawia tan hian a nuamin a lawmawm duh veng veng ngawtin a rinawm. 

He thawnthua hmeichhe lo lang pahnih hi an in-ang lem lo va. Kan sawi tawh angin Dorothy chu Khasi nula ngaihzawnawm tak mai a ni a. Hmeichhe pakhat zawk erawh chu Mizo nu, a changtupa nupui Ngurpuii a ni. Ngurpuii chu Mizo nu zahawm tak, a pasal leh a fate tana inpe zo leh chhungpuinu nih tlin tak, hmeichhe zahawm leh ngaihnobei tak a ni thung. 

Sialton khua aṭanga chhim lama a hna thar zawm tura an kal lamin Zolawn khuaa hotel pakhat, Hotel Odyana-ah an thleng a. He hotel-a an awm chhung rei lo tûa Nguri ṭawngkam leh a pasal leh a fate laka a ṭawngkam tlem lo lang hian Ngurpuii ngainatawmzia leh a zaidamzia te, a pasal leh a fate tana a hlut turzia hi a lang chiang hman hle a. Hei hian a ziaktu themthiamzia a tarlang chiang em em a ni. 

Hotel Odyana chhungah a pasal duh tak chu chanchinbu hluia a bialnu hlui hming a hmuh vang leh, a thlalak te a hai chhuah leh avangin lunglengin a vân a. Ngurpuii chuan duat leh dawh thei takin a thlem a, he lai vela Ngurpuii chet dan leh a ṭawngkam aṭang te hian nu rilru ṭha leh zaidam, pasalte leh fate tana nu ṭha nih tling a nihzia a chiang em em a. Chutiang mi a nih avang chuan a fate nena an chunga vanduaina rapthlak tak lo thleng hian rilru a tina zual a, mittui a hnai lo thei ṭhin lo a ni. 

A changtupa ber pawh hian a nupui Ngurpuii hi chu a chhuan pawh a chhuang ngiang reng a. Dorothy vanga rilru hliama a awm a, nun nguai taka a awm lai beiseina thar nei leh tura chhem harhtu pawh Ngurpuii hi a nihzia a sawi chiang hle. ‘Shakespeare-a nula pakhatin a tlangval hnenah, Men are April when they woo, December when they wed a tihtir a; kei erawh chu ka letling hlauh va, ka lawm hle mai. Nguri ka rim tirh chuan Dorothy fo vangin December ka nih chiah tawh loh pawhin January emaw, February emaw tal chu ka ni ang. Kan han innei a, Ngurpuiin min ti April ta a ni,’ a ti hial reng a. 

Dorothy vanga thinlung hliam ser nei a pasal kha an inrim tirh leh an inneih tirh lamah chuan thlasik khaw vawt vin lutuk anga tawrhhlelhawm chu ni tawh chiah lo mah sela a la vawt ṭha ngel ngawl hle a. A nelawm tawk lo va, hlim taka a nui hmel hmuh tur lah a vang em em bawk si. Mahse, hmeichhe fel Ngurpuii te ang lakah chuan mipa a tum ber reng theih loh va, a vawh ruih reng theih loh va, April khaw nawm vanglai ang maia nelawm leh hmuh nuamin a nun pawh a lo inthlak danglam ve leh ta a ni. 

He thawnthu-ah hian a changtupa leh Dorothy chanchin hi a ngaihnawm lai leh a thawnthu ngulpui ber pawh a ni a. Amaherawhchu, mittui titla tam bertu erawh chu Ngurpuii te nufa za an ni thung. 
Shillong Times a chhiar aṭanga pa ber lungleng, biak hleih theih lohva a mu tlat mai an nufahovin an thiam ang anga thlem lungawi tuma an han bei vel te hi a ngaihnawmin an lainatawm a. Chutah a kalna lam tur pawh sawi lovin hotel a chhuahsan a, hmeithai zu thlum ṭha a va birhsan a. Hrilhhai leh mangang takin pa ber leng chhuak chu an nufa za-in an lo nghak a. Zanlai pelh-ah pawh lo haw tih a awm thei si lo. A fate muthilh hnu-ah pawh Ngurpuii chuan a pasal chu a lo la nghak ngat ngat a, a lo muthlu ve zauhin khawnvar a vai thlu palh nge ni, an awmna room aṭang chuan kangmei a chhuak a, nufa lainatawm takte chu chhan hman lohin hotel kang khu hluah hluah karah an zam ral ve ta a ni. 

A changtupa ngeiin, ‘Kumkhuaa ka mittui hul tawh lohna tur,’ a tih, chu vanduaina chuan a deng na hle a, mahse, inchhir a sawt tawh si lo. Mu leh mal nei lovin a vakvai a, chutia a vahvaihna lamah chuan a fanu aw ngei mai khan, “Ka pa, kal zel rawh...” a rawn ti reuh ṭhin a. A mangang chuan awm ngaihna a hre lo a ni ber a. A tawpah erawh chuan inngaihtuah harhin, rilru a siam thar a. A nupui fanaute chuan rawn hmu se, nun dan pangngaia nung leh tur leh, ama ke ngeia ding leh turin an duhin a ring a, an thlan hma-ah ngei chuan dingin, anmahni tlawh fo leh enkawl zel phakna hmuna awm a, eng emaw tal ti turin a intiam ta a. A nupui fanaute thihna khua, Zolawnah chuan an sikul sang hotu ber a lo ni ta a ni. 

He thawnthu-ah hian hmangaihna chi hnih ang deuh kan hmu thei a. Pakhat chu Dorothy a hmangaihna a ni a, pakhat leh chu Ngurpuii nena an inhmangaihna a ni. Dorothy a hmangaihna avang chuan lungngai leh mangangin a tal buai a, khua a hmu lo va, nunphung a hloh va. Ngurpuii hmangaihna aṭang erawh chuan nun nguaina leh manganna aṭangin khaw eng a chuang chhuak a, chhungkaw ṭha tak leh awhawm tak a din a. An tan khawvel hi a mawi em em laiin, Hotel Odyana-ah Dorothy a hmangaihna avang bawkin a tal buai leh a. Tih loh tur tur tiin a ngaihtuahna a nu leh zo va, kumkhuaa a mittui hul tawh lohna tur thil a thlen phah ta hial a. Chutia lungngaia a kun lai leh manganga a vahvaih lai pawha nunphung pangngai zawh leh tura chakna thahrui petu chu Ngurpuii leh a fate hmangaihna bawk a ni. 

A zirtir ang zawnga ngaihtuah duh chuan he thawnthu hian zirtir a ngah thei hle ang a, mahse, chu chu a chhiartu lama a thawh dana zir a ni ang a. Kawng hrang hranga ngaihtuahin, he thawnthu tawi te hian thawnthu ṭha nih phung tur ang hi chu a nei kim deuh vek ti ila kan sawi sual tampui awm lo ve.