Kelkang kohna

A khuhhawnna: May ni 20, 2015 tlai dar 6 pelh hret a ni a. Ruah a h^n tawh a, ni pawh k^wlah a her liam tawh a. A kaw t^wpa ṭang, ni zung chuai lam tawh chuan da rep rawp hian van a la k^p paw phual a. Inkhawmna tur pawha la sak peih hman loh, Kelkang biak-inah chuan "Kan Pathian hmangaihna thukzia, zahngaihnain a khat a..." tiin an zai tluk tluk a. Pawn lamah mikhual ch^mb^ng leh mikhual thleng thar an insulpel mup mup a, Krismas dawna Aizawl bazar l<n lai ber ang mai a ni!

Mizoram khawchhak lam, Burma ramri depa Kelkang khua chu Mizo lal ropui, Vanhnuailiana hnuhma lo neih tawhna mah ni se, khawvel intihsiakna leh intlansiakna tualzawlah chuan nausen buchip ang maia nek ral mai theih tur khawpa khaw chengker a ni. Mizo Kristian-te chanchin ziahnaah harhna thlenna hmun pawimawh lo ni ṭhin tawh mah se, Kristian tam zawkte thinlungah erawh bu a khuar tlem khawp ang a, "Ka vawi khat hriatna" ti pawl pawh a tam zawk an ni hial maithei.

In za chuang erh awrh an ni a, anmahni insawi danin, an chenna ram bialah pawha khaw rethei ber; sawrkar hnathawk pawh kut thliaka chhiar tham mang loh khua an ni. Mahse tunhma aṭanga harhna mei fawhkai lo ni ṭhin tawh khua chu Kristian muthlute tan a pawimawhna a la ngai ta reng a, tlang chunga khaw awm chu thuhruk hlen theih taktak a ni lo ve!

May tahrik ni 19 aṭanga 21 chhunga a n^ka ka han zen ngei hma khan "Kelkangah Pathian a awm," an ti a, a dik khat ang: K^wlkulh leh Khawk^wnah te pawh a awm! Mahse 'Kelkang kal ngat' inti an awm ta riau ṭhin erawh chuan kal ve ch^kna aiin ṭul lo tihna thlarau min tulh nasa zawk a. Khatia Tuich^ng ral chhak lam khaw lum uap churh maia bus pathuma kan inawih chhoh mup mup lai pawh khan Hindu-ho Kumh Mela hmang tur ang riakah ka inchan a, khawtlang vei rawn nih hlauh vang leh hawkd^k thlarau hruaina bak kha thawh chhuahpui nei tehchiam paw'n ka inhre lo!

Mahse darkar 12 d^wn kan tlan hnua Kelkang kan han lut kha, a khawthl>ngte chu ka rin loh dan hlir mai lo ni mah se, ka hmuh hmasak leh chu aia ropui dang ka hmuh zui tak loha chu - 'Inpekna' leh 'Inngaihtlawmna' a ni. Chu thil pahnih chu l^m zuang eu zuk zuk leh tunlai 'Calvary hip hop dance' nena puanchhuah chi leh phochhuah theih chi a ni lo va, thusawi tlawr dup leh intihthlarau mi-na vel aṭanga hmuh theih pawh a ni lo va, khawlai leh bang laia tara fiah theih mai chi pawh a ni lo - nun leh thiltih a ph<t tlat!

Chutichuan kei chu, ruahsur hnuaia hmeichhe naupang, primary school la kal mekina kan thlen in tur lama min hruai hnek hnek lai khan, "Chhei le, min hliau ṭan ta zuk nia le!" ka ti ru ṭan ta daih a! Nia, tihluih vang leh mi tihentawn vang ni hlek lova ka mi lungduhte chu mi inngaitlawmte hi an ni sa ve reng reng a, chu chu Chung Pathian nen pawha kan inchhun ve-na lai tak a ni. Ani pawh khi 'rilru-a inngaitlawmte hnena inlar ṭhin Immanuela' a ni ve tlat.

China-in a thilsiamte hralhna'na khawvel a market kawngah ṭha hmel deuh, ṭha tluan si lo a siam nasa niin an sawi a. Thlarau mi anga lan tum em em, zuzi leh ta mai maite hi 'China product thlarau' ni ve mai awm hi an ni a. Chuti ang mi chu Zoram khaw tinin kan kawl fur maithei. An bula awm leh an thawm hriat ngawt pawh a hahthlak ru em em mai a, chuti ang China product thlarauho vanga Kelkang pawh ka lo r^l hmuh englo ruk viau lai chuan, kha Kelkang khawho thlarau chan erawh kha chu ngawi rengin a inhlap alh vut vut mai ni hian ka'n hre pek a. Chhun zan zawma sawi lova an lantir - inpekna leh inngaihthlawmna kher kha chu damdawi anga a muma siam theih ni se, Zoram mipui hian tuk tin zing thawhhlimah dawlh pup pup reng vek thei ila ka ti ngawt mai!

Kelkang tuiliakte'n an beng lo chhu ngawng se, an khua kha Pathianin a chenchilh tih mai loh chu, 'sawrkar' kan tih hian a chenchilh lo ve hle ni hian ka'n hria a. Sawkar hnathawk ṭhenkhat hi chu Kelkangah sawn ta se, inhremna anga ngai hial pawlte pawh an kat nawkin ka ring! Mahse mikhual an tlem hun, Chawlhni bawrah pawha a khaw mipui b<k k^ng thei tur la thleng ta hram ṭhin an ni a, kar tluana mikhual sang t>l teh meuh mai han buaipui tuk tin mai chu, hriselna leh khawsak phung paw'n lo tlin ta tehreng pawh ni se la, nin leh kham chinte pawh neih ve em em tawh awm tak hi an ni a. Mahse "Tuihal apiangin he tui hi in rawh se" an la ti ta deuh deuh chu a ni ber a!

Kum 2013 kum tir lama naupang lama 'thawk' kha, June ni 7-a an khaw pa, cancer natna achunga Van lam hnena lawmthu sawi ta daih boruak aṭang khan chhum lo chat lovin Pentecost Ni an hmang mar ta p^t mai kha a ni a. Zoram leh India ram pawn thleng thleng aṭanga mahni kel ṭheuh tikang a, beram ni haw tura Kelkang an pankhawm hma kum khat ṭha lam chhung khan engti ang takin an 'training' chu hautak ang maw? Sai ip puan sina inngaitlawma an ṭawngṭai laia an rawngr<t dana chu sawithiam hle pawh ni se, a taka tawnpui ve ngawt loh chuan khaw dang chu kan fiah tak tak chuangin ka ring lo.

Nia, harhna dil lo khua hi kan awm kher lo ang. Harhna thleng tur erawh chuan a dawnthleng lam hi nawhchizuar che ṭha ang maia kan inphalrai a ngai thung si!

A khua a lian lo va, an rilru a zau thung a. An chenna in a lian hlawm lo va, an thinlung a sakhat thung a. Mihring an tlem a, mikhual eng zata tam pawh buaipui an inpeih at reng thung a, in a tlem a, 'Pathian hnathawh' tia sawi theih tur erawh an ngah thung.

Patlingin an chhungkaw tana chenna nuam tur tawka a hisap inah khan hisap ve reng reng loh hlir mai kha kan han inpang-aw-zial lut mup mup zel mai kha ania! Mikhualin thlen hun kan nei lo a, zanlai pelh a ni emaw zingkar a ni emaw, in neitu chu dawr nghaktu ṭha ang maiin a hlim s^ng reng thei a. Ei rawngbawlin chintawk a nei lo va, tui lah a harsa em em mai si!

Rin tur dang nei lo pitarin zingkar aṭanga khaw thim thlenga mikhual, a zat hriat hleihtheih loh ei rawng a bawlsakna inte pawh a awm! Mahse kan khaw biak-ina 'halleluia' ṭ> tuar tuar ṭhenkhatte aiin kha pitar, lungawi taka mikhualte ei rawngbawlsaktu kha a 'rau' ka ti zawk!

Ni tinin ṭhalai inkhawmpui lian an thleng ang a ni a, mihring khawsak r>l dan ngaihtuaha buai ta reng reng tan chuan lo hahpui chiam a awl phian ang. Keini han lan ve zuai chhung kha chuan khaw 318 aṭangin mikhual hmel an hmu tawh a, India ram pawn pariat aṭangin tlawhtu an nei tawh a, mikhual inziaklut tawh zawng zawng - 1,52,491 kha chu an pel var var tawh awm asin.

Engkim mai tih theih deuhthaw chu 'Pathian thu thu' ah an dah tawp mai a, chu chu Kristian tam zawkte'na kan theih loh kumkhua tura chu a ni. 'Pathianah kan innghat' tihte hi chu America ramte pawh khuan an pawisaahte pawh han ziak lang bawk mah se, an innghah lohzia lah tlang hriat! Chuti ang 'In God we trust LO' ṭhiau maite hisap leh khawthlir aṭang chuan Kelkang hma hun hi a thim khawp!

Kelkangah chuan VIP hi an awm lo (tak tak) a, 'standard' tih angreng vel hi engah tehchiam an ti lo niin a lang. Anni chuan Isua ṭhuilohkawr hi ṭhui parsak leh design danglam deuha chhuah kher an tum lo! Chuti taka tlawhtu an tam chung pawh chuan a khawi laiah mah han tih sap style deuh tumna pawh a awm chuang lo va, han tihzahawm leh tihmawihnai tumna lamte chu an ngaihtuahnaah a luh hmel lem loh.

An hlauh chu 'sum um' a ni a, political party-te khelmual nih an duh lo va, tute paw'n 'rinna tak tak' hawn se an duh ber mai niin a lang.

Mihring hian mamawh ai mahin awh kan ngah zawk a, kan mamawh leh awh aia tam hret zel neih kan duh a. Mahse Kelkang aṭang hian mihringin kan mamawh hi a tlemzia hre thar lehin ka inhria. Eitur leh silhfen te pawh hi ni khat atan zel alawm le! Kan nun pawh hi ni khat atan zel! Mihring hi s^ng lua leh t> lua kan awm lo va, Van hnuaiah hian kan inchen ṭhap! Mihring hian mawhphurhna kan lak ngam phawt chuan naupang leh tar 'tha' pawh hi nunkhawchhuahna'n a tawk em em tho a, kan duh leh beisei thilte mihring kutchhuak ni lo, Siamtu kutchhuaka a innghah tl^n phawt chuan lungrual takin 'mihring' kan lo ni-ho del del a. Inpekna tl^ng leh inngaihtlawmna ruamah meuh chuan thuawihna leh tlawmna nun hian leiṭha hmuna pangpar ang maiin kuhmum a nei thuai ṭhin zawng a lo ni e.

Sawi chiam leh l^m chiam ai chuan, pangpar angin kan chetzia hi le...