Guest writer
Lalzarmawia
Ph>ngphehlep Sermon
A khuhhawnna: Hmanah, ka pa'n a malchungah min pawm a, Zawlpala leh Tualvungi ph>ngphehlep thlarau chanchin kha min hrilh ṭhin. Khatih lai khan an hnunga chak mangkhenga um ṭhintu, Phunṭiha thlarau khan a um pha ang tih ka hlau em em ṭhin a. Ka pa'n kha thawnthu a sawi apiang khan Phunṭiha kha a thlawk chak mah mah ni hian ka hria a, Tualvungi te pahnih kha zan tin mai hian a man ṭhelh fua fua reng mai a; chhuna ka ngaihtuah ch^ngte hian kha ph>ngphehlep nupa kha Phunṭiha kutah an awm (palh) tawh ang tih ka hlau thar leh ṭhin.
Sikulah, bawm tawt taka sava rual khungkhawm ang hrim a, ban d^r a rik ve leh a, "Hawww theeeeiiiii!!!" tia in lam pan a, bengin v<k v<k a tih tur khawpa chaka kan tlan lim puat puat hun laite kha a rei ve ta viau. Khatih lai khan Tualvungi te nupa chanchinin min luah ṭhin a, tunah chuan ph>ngphehlep buaipui hman lovin a buai nilen ve theih ta. Mahse he nun buai tak hian a buai zual poh leh ph>ngphehlep nun hrechhuak turin min tur ṭhin a lo ni a; sum leh ropuina dangin a hliah khuh ve theih loh, nun tak chu tem nawn fo turin leilung hian koh namen lohin min ko tih ka hrechhuak ta.
He ph>ngphehlep nun hi eng'e maw a nih a, ka hriat chhuah fo a ṭulna chu? He ph>ngphehlep thlarau hi eng thil chiah nge a nih a, ka ṭawmpui ve fo a ṭulna? Ph>ngphehlep chu a lo thlawk ang a, pangpar zu a rawn d^wt kiang kiang ang a, a var chi leh a ṭial chi pawh ni rawh se, a tih ṭhin pangngai bawk a ti leh ang a, van s^ng takah khian a thlawk chho veng veng ang a, nuam a tihna hmun apiang chu zan riahbuk khuarna'n a hmang leh mai ang. Chu nun tlawm leh ho tak mai chu mihring hian kan mamawh a, hmas^ng aṭang tawh khan pa ropui leh chik peih apiangin he mihring nunchan nena inthlengpui atan hian van s^nga nunchan zir thei nun chu an lo it tawh ṭhin.
A tan chuan khawvel hi a zau a, a zim bawk. Phuartu leh pawttu a nei lo va, khuahkhirhtu leh kuangkuahtu a nei hek lo. Intihhlim chawp ngai lovin leilung boruak hi atan chuan hlimna vawrtawp a ni a; zing ni chhuak leh tlai ni tla hi atan chuan hun tehna hmanrua a ni ve lo va, hahdam takin hun chu a hmang liam mai a, hun lo thleng leh tur pawh hahdam tak bawkin a hmuak leh mai ṭhin. Chu hahdam nun chu khawvel mihring kutchhuak ropui tak takte hian a buk k^ng zo lo va, eng pawisa mah hian a lei chhuak zo lo va, eng thil tihtheihna mah hian a thunun zo hek lo.
Chu nun chu alawm, khawhar ngain^, Zirs^ngzela Hnamte chuan tih tak meuhin a lo ṭawmpui tawh a -
"L>ng der der thangvanz^ua'n,
Par tin zu d^wn ph>ngpheleng;
Thlum tin chhim tlai ni lawmin,
Z^lna'n r<n a chham si lo,"
a tih hnuah -
"Theih chang ve se lenthiama'n,
Ṭuangṭuah p^r an vul lai ni;
Chhunr^wlah va ring ila,
Hringnun sual hnutiang chhawnin,"
tiin khawvel taksa lungkham zawng zawng hlip a, farṭuah par mal khata lungawi thei mai ph>ngphehlep nena nun inthleng chu a duhthusam kumkhua a nih thu a lo sawi dim diam tawh. Nia, mihring nun vaw chautu, 'hringnun sual' han hnuchhawn i la, van boruakah thlamuang takin thlawk delh delh i la, farṭauh par sen ṭhet mai zingah han tal i la, 'sual' tih ṭawngkam leh nun zawng zawng te, chapona leh uanna zawng zawng te hian a engti zawng mahin min han nuai pha reng reng lo mai se la, Eden Huan rim a nam ch>k ch>k dawn tihna chu a ni phawt a!
Pathianin mihring hi mak tak leh hlauhawm taka a siam, ama anpui ngeia a duan chhuah pawh ni se la, he hringnun hi chu 'mai mai' tih huanga seng luh loh theih loh tura holam a ni. Kan duh chu kan ban a, kan ch^k chu kan nei a, kan mamawh chu kan zawng a, duh^mna leh chapona-in min han man zui ve nghal chat a, ni tin eikhawp lo deuh chhekkhawl duhna leh mi dang chanvo luahlan duhna nun suakb^kin min han ṭham zui zat a, kan han thi zui mai bawk a! He nun hi holam tak a ni.
En teh, ph>ngphehlep damrei chanchin chu i hre ngai lo tiraw? Ph>ngphehlep lungawi lo thawm leh vui-vaina ṭawngkam i la dawng lo ti raw? Saruak nunah ani chu a lungawi mai a, a pianpui rawng chu nalh inti takin a len chhuahpui mai a, a hmuh theih tawka pangpar zu chu thlum tui a ti tawk em em a, engkim hi a Siamtu duh danin a kalpui a, mihring rilru chu han pu palh hlauh se la chuan, thlawk ringawt nun hi vawi tam tak vui-vaina'n a hmang hial tawh ta ve ang.
Mahse mihring nun ai hian ph>ngphehlep nun hi a ropui zawk fo! He mihring nun hian a lo ter pha lo fo mai a, mihring nuna takna zawngtu, Zirs^ngzela'n a thlir dan tak phei chuan-
"Turnipui sensa hnuaiah,
Thlir ch^ng thinlai tihlimtu;
I sakruang ze tin ṭial mawi,
P^rthlum nen i mawi mang e!"
tih a ni mai - a bak thil dang a leng lo!
Mihring nun ze ngui leh chau hi ph>ngphehlep zalen nun hian a chhawk z^ngkhai hiau hiau a, a lungawina duhawm chuan zirtir a nei a, chuhhelhna leh intihropui duhna thinlung zawng zawng an bo vekna hmunah chuan engkim hi a inchawi mawi tawk em em vek a, ph>ngphehlep leh pangpar inchawbe riau maite hi Zirs^ngzela chuan a hmuh hmaih thei lo.
Tu ma pawisawi lo va mihring dam hlen ta sawi tur kan awm loh lai te; buaina tawng lo fa kan la pian loh lai te; ṭawngkam feikib^r leh indona hriamhrei kan lek uaih uaih lai te hian ph>ngphehlep nun chu zaidam leh nunnem tih ṭawngkam hian a hrilhfiah zo lo lek lek zawk a. A chipui leh milpui ni hauh lo, khuai, tho leh fanghmir te nen pangpar bawr khat an han kil za a, thinlungah innghirngho-na leh duh^mna them pawh awm lovin, itsikna leh elrelna thluak chhemi pawh pu hek lovin zia leh nunchan inang lo ṭhiau mai chuan lungawi takin dawhkan an han kilho a, mihring nun hian a engti zawng mahin chuti ang nun chu a hmu ve ngai lo.
A sawia sawi chuan a fiah lo, heti hian a fiah tawk em em asin -
"Phengphe nunn>m leh zaidam,
Vahkhuai, tho leh hmiri pa'n;
Parzu d^wn za thlir ch^ngin,
Hringnun hi ka ṭahpui ṭhin."
He hla hi han chhiar la, chhiar nawn leh ṭhin la, nun chu i hmu ang.
Khawvelah hian mi tam tak cheng za mah i la, kan chenpui duhte chu mi tlem t> chauh an ni a, kan inbun ruah duhna leh kan inchhun khah duhna mihring chu kut thliaka chhiar tham lek an ni ṭhin. Kan mi hmangaihte chauh bula chen hi a tawk mai lo va, min hmangaihtute bula chen hi mihringin a thlan ṭhin chu a ni a, a hmun leh chhehvel chu eng pawh ni rawh se, mihring thinlung chu hmangaih leh hmangaihtu chenna hmunah a ch>ng tlat a, chu thil vang chuan "Kan thinlung awmna hmun apiang hi kan in chu a ni mai" tih ṭawngkamte hi a lo piang a ni lo maw?
Nun sah^l leh nun inlumlet but but hi mihringin a mamawh chu a ni lo. Chuti chung chuan kan nun hi kan kalpui tlat a, mi dang chunga 'thei' intihna thinlung hi kan tuaihnum reng a, mi dang chu engtin nge kan bulah an thla a muan ang a, eng vang tehlulin nge min ngainat kumkhua theih ang? Mihring hi harh nachang hre khawpa a fing a nih ngai chuan, ph>ngphehlep nunah hian a inzir a ṭul ta a, kan thangbo tur pawh min thlahlel tur ngawih ngawih leh, kan thangbo hnu pawha kan hming lam sek turte hi kan nikhua loh vangin kan va vaw darh nasa tak em!
"Ph>ngphe nunn>m lenthiami,
Lo l>ng leh la kan r<na'n;
Kei a riang hnem p^rmawit>,
I ngaiin kan kiu vawng vawng."