Guest writer
Lalzarmawia
Tawnmangah Kan mawl
A khuhhawnna: Mita mumang kai luai chungin khum lu-ah kan han ṭhu ang ren rawn a, min biak tumte khan, "Min ngaidam rawh," an tih hmasak tur khawpa chhahin kan han ṭhu t<m vuau a! A chang hi chuan mumangin lung a tihl>n chang a awm a, thin a tih-ur chang a awm a, hlauhthawnna leh beiseina te pawh manchhuah chang a awm. A tak ram ni lo mah se, a tak ram ang hrima chan a awl a, puithu-na leh zawlnei thu pawh a hring nasa teh e!
Tawnmang nge mawl keini?
Mumang a fuh loh ch^nga 'tawnmang mawl' kan han nei ta tlat ṭhin mai hi a chhan han dap han dap hian puhmawh tur dang a awm chuang lo - keimahni zawk hi kan fuh lo mai mai a ni awm asin.
A tak rama lungsi thlapa kan thinlung min ṭawmpui duh lo-tute kha mumangah thurualpui tumin kan han bei fuat fuat a, mumanga kan lungrualpui theih vang khan khawvel a danglam phah dawn pawh a ni chuang si lo! Mumanga hmuh ṭha hmuh vanga tuk puma khiang rah tla ang hrima kan han khi s^wng reng maite hi, a nihna tak zuk chh<t chuan mawl thlak ve deuh mai chu a nia!
Kan mawlzia hre lo va, tawnmang mawl leh mawl lo neih kan tum tlatna chhan hi mihring zia a ni a, boruak leh a lema ropui tumna hian mihring hi a uai bet fo a. Chu chu tawnmang mawl thu leh hla chu lo ni ta se, he tawnmang vang hian kan mawlzia leh engmah lo mai kan nihzia pholanna a la awm leh ta zel a, kum sang tam tak kal tawh aṭang khan mumang chungchangah hian 'chu chu a ni e' ti fak thei khawpa mifing hi an la piang ta lo va, tawnmang mawl ai chuan a neitu mihring hi kan mawl zawk fo thin ni-te hian a lang.
Khawii lam thlarau nge?
Mumang hi eng thlarau ram nge a nih a, mumang hi khawi lai pangperah nge kan hmuhchhuah ang? Suangtuah ram kan vuah ngam lo ang a, suangtuah loh ram pawh kan vuah ngam chuang hek lo vang. Engtia mumang chu lo kal nge, tih thuhlaa kan chian loh em em lai hian mumang chuan min chenchilh tlat lawi a, nei thei lo khawpa rethei kan awm lo va, neih peih loh vanga hnar ngawt thei pawh kan la piang hek lo.
Daniela leh Josefa hun lai ata tawh, tuk tin mai hian, "Nizan ka mumang chu..." ti thei mihring hi kan la piang indawt chho ta zut a, Sikeisen leh thla leilunga in hmun kan hauh that that ngam hnu-ah pawh mumang hi engtia lo thleng nge a nih a, engtiang chiaha hrilhfiah tur nge, tih chungchangah hian rintlaka thuchhep fuh thiam kan la piang chuang hlek lo chu a ni awm a.
Mumang hian eng thil nge min hrilh a tum a, heti taka mihring hi min tlawhpawh peih chu ni le? Kan muthilh hlanin, khawl ang maiin mihring thluak hi a s< a, a inti hre deuh chin chuan zan tin mumang kan neih thu leh, kan mumang chu kan hriat zui tak loh vang mai mai a nih thute an la sawi ta dah! Chuti ni si, engati nge mumang pawh hi a inpuan ve mai loh? Mumanga hmuh kan ch^k em em-te hi kan hmuh loh lian ber berah an ṭang hlauh a, a takah pawh hmuh loh atana kan duh ngawih ngawihte hi kan han hmu leh hlauh thung a! Mithiamte'n mumang hi thunun theih a ni, an tih ang chite hi awlsam taka awih mai chu harsa deuh ania.
Mumang chhantu
Mumang hi thil namai a ni lo ve, ti ṭhinte chuan zanlaia min chenchilhtu thlarau danglam tak hi taksa piah lam ram a ni a, mumang ramah mihring hi thlarau hmangin min hruai ṭhin ni mai awmin an sawi a, kan mithmuh leh thil hriat zozaite hi mumang ramah chuan a taka chen lo thei lo turin min luhpui ta ṭhin niin an sawi.
Meng kur chungin suangtuah ram kan din a, his^p s^ng pui pui nen boruakah in s^ng kan sa a, a ch^ng chuan he lei tisa ram hi kal pel a, mumang rama lenluh ch^kin kan tuihal ṭhin. Mahse mumang chuan eng hi nge min hmuhtir a, eng thu nge min hlan ṭhin? A tak rama chhawr zui tur thu min hrilh kh^t khawp mai a, a nuna nunpui tur phei chu min hnutchhiah tlem pharh pharh khawp mai. Chuti chung si chuan beiseina nen mumang ram hi dai kan ch^k a, duhsakna nen kan in mangṭha a, mumang hi thiltihtheihnaa thuam ni tlata ngai mihring kan ni tho tho.
Mumang chhantu tam tak chuan mumang hi mihring saruakzia hrilhfiahtu-ah an ngai tlat bawk. Mihring hian kan beisei loh leh hmuh loh thil kan tawng fo a, hriat tawh leh nih tawh nun hi mihring nunah a bet hlen thei tak tak ngai lo va, chuta mihring nun derdepzia leh saruakzia te, vaivut mai kan nihzia te hi mumang hian mumang ramah min hrilh ṭhin a, awmze ril tak neihtir kan tum tlat ṭhin ni awma sawi an awm - dawt pawh va ni suh!
Fiah zo tak maw?
Mumang a fuh tawh loh vek vek hi chuan manganthlak ve deuh chu a ni. Tawnmang mawl kan tih liam ve puat ṭhin vang hian patling pawh nilengin a awm a nawm loh phah fo a, hnathawh a tui thei lo va, dinhmunte hi a ph>t ta ruai ruai angin a ngai a, ruah thimpui lo thawk vut vut tur ang maiin a mumang chu a tak ramah a mangphan tlat a, khawvel hi a ngui ṭhin.
Mumang vangin kan ngaihtuah ngai hlek loh kha kan ngaihtuah tlut tlut a, holam mai maia ngaih tum chung si hian kan ngaih a ṭha chuang der lo va, hlauh ang ngei ngeiin mumang ṭhenkhat hi chu ni ve awm tak hian, a takin a rawn thleng ve mauh ṭhin si!
He'ng zawng zawng hi a chhan an han dap an han dap a, mithiamte chuan mihringin nunphunga a lo neih tawh thil tam tak leh, hmachhawn tura a inhuam loh thil tam tak hi mumang chuan min hrilh hmasa ṭhin a, zawlnei rinawm tak ang maiin kan hmaah mumang chu a kal ṭhin, ti tawk an awm. Ni ve awm riau chu, mumangah kan thil huphurh em em mai leh kan cho loh thil a lo thleng a, tlanchhiat emaw thlawh bosan emaw tumin kan bei vak vak a, kan thei ṭhin lo. Hei hi a hrilhfiahtu lam chuan mihringin chona a hmachhawn a ṭul thu sawina a ni a, mihring hi a inringtawk tur a ni, tih ang z^wngin thu an keuhthlu a, mumanga kan thil lo hmuhlawkte avangin inven dan kan thiam phah thei a, rin tur dik kan rin phah thei a, tih tur dik tih nachang kan hriat phah thei niin an sawi bawk. Dik tak maw?
A chiang lo ve...
Mumang chungchangah hi chuan a hrilhfiahna hi mihringin kan dawng lo chatuan tawh dawn pawh a ni maithei. Thuthlung Hlui hunah hrilhfiahtu ropui pahnih chanchin kan hmu a, Thuthlung Thar hunah hi chuan hrilhfiahtu ropui chanchin ziah tur an vang pharh mai. Aien leh kutze-enthiam te mumang hrilhfiahna chu khaw >ngin a dah 'nil' ṭhak ṭhak fo a, finna hmanga hrilhfiahtu leh arsi chinch^ng thiamna hmanga hrilhfiahtute lahin rintlakin mumang nihphung hrim hrim pawh hi an chhuah hleithei chuang lo va, mi tin mumang a inang lo ang bawk hian mumang chungchanga ngaihdan pawh hi a phir
ṭhin. Chuvang chuan he mumang leh a kaihhnawih thilah hi chuan 'a chiang lo ve Lalte, va lam leh rawh' tih ang vek mai a la ni a. Mumang hi 'thil' a ni, tia pawm mawl tawp hi keini ang mi mawl tan chuan hrilhfiahna fing ber a la ni mai awm asin!