Kan khunkhan khep khup

A khuhhawnna: Piankenin a zir r>ng vang (nge, a zir loh vang?) zawka nui hmel pu zen zen lo hi an awm - keini angte hi. Min hrechiang lo hi chuan min helna kawng hi an dap ru ta ruk ruk fo em maw ni aw, tih ruk chang ka ngah mai a. Nel leh zuam kan hlawh loh ang bawkin duhsak leh kawm pawh kan hlawh lo nge nge. Chuti ang pianken neih chu hahthlak tih chang ni kan neih fo laiin, mi ṭhenkhat thung hi chuan zahawmna khel ta reng reng hian ut<m hi an dawlh ta vuau vuau mai ṭhin a! Kan khawvel hi a hahthlak ru ṭhin hlawm ngawt mai.

Kan dinhmun te, kan nihna te kan ngaihtuah hian mi ṭhenkhat hi chu tuma chawh buai lohin kan buai ru hlawm fe ni awm a ni. Chapo rilru them tel a, "Keini tih atan a mawi lo" tih an ngah tawh hle chinah hi chuan intihtuavawn dan chi kim hi an dap ruai ruai ni awm a ni a. Zahawmnate chu kan thiltih leh chetziaah te,

ṭawngkam leh hawiherah te hian thiam takin a nunchhuahpui theih mai lai hian, kan incheina bakah kan hmelhmai lan khunkh^n dan aṭangin mite hi kan zahawmna intehchhuahtir kan tum ch^wk ni hmiang, pulpit tlanga nghawngawrh suih dinin khawlai leh inchhungah pawh kan ding up reng mai a. Tumah kan awt lovin, tumah kan pawisa lovin, tumah kan chung en lo pawh a ni maithei: mahni erawh chu kan inhrem nileng mai mai a ni thung lo'm ni?

Mi pahnih ka hria a, rawngbawlna lamah chuan kohhran upa ve ve an ni. Eizawnna lamah zirtirtu ve ve an ni bawk.

A upa zawk chu englai mai pawha khunkh^n khup reng; biak dawn pawha ngaihdam dil hmasak t> t> ngai hmel pu hi a ni. He leilungah hian 'chungleng' emaw inti tlat hmel hi a pu a. Nui hmel hian a nihna a tibawrhbang ang a, hlim hmel hian a zahawmna a tidal zo ang tih hlau an hrim hian, hunserh hmang reng hmel hi a pu a. A zirlai naupangte'n a lakah 'ṭik' pawh an ti ngam lo va, an rilru-a zawhna awm leh an zirlaia an chian lohnate chu zawh tinah pawh an tin lo.

Chu pa chu, a duhthusam ang ngeiin zah a hlawh a, chu a hlawhchhuah chuan amah ngaihsanna lam a kawk thung lawi si lo va, naupangte'n an hlawhtlinna kalkawng an sawi nikhuaah pawh a hming lam rik a ni ngai lo. Chu achhapah, kohhran lama a huai-hahni a nihna chu tuma'n thlarau lamah an hlawkpui lem lo ni hian a lang tlat a. Harsatna-ina mite a tuam hlup hlup lai leh, thlarau sualte nena an rik rap rap lai pawha tlukluhna'na an hman ngam loh mi zahawm (nge mi zahpuiawm!) a nih miau avangin 'pan' a hlawh lo va, 'r^wn' a hlawh lo va, keia tehna mawlmang takah chuan - eizawnna leh rawngbawlnaah mi hlawhchham a ni.

A pakhat zawk, a naupang zawk erawh chu, han en mai pawha nelawm nghal hliah hliah; kuta hling t^ng pawh kheitir chawt chawt ngamawm khawpa mi inhawng a ni. A zirlaite'n nel takin an hriat loh an zawt ngam a, an thiam loh an inthiamtir ngam! A bulah chuan mite'n ṭawng an inchuh ṭhin a, mite'n an thlarau kalkawnga an harsatna an thlen ngam a, engkim hretu ni bik lo mah se, amahah chuan an thla a muang a, mite'n inleih buakna'n an hmang ngam a, chuti ang mi chu keia tehna mawlmang takah chuan mi hlawhtling a ni.

Kohhran upa ve ve, zirtirtu chawl tawh ve ve chu khawtlang roreltu-ah vawrhchhuah an ni zui ve ve a, englai pawha zahawmna hloh hlau reng renga khawsa - kha pa khunkh^na kha chuan duhtu hmel reng reng a tawng ta lo va, pa nelawma erawh kha chu vawkpui paw'n an vote a ni hial awm e!

Kan eizawnna te, kan sakhuana te avang hian intih-mitak ngun tur emaw kan ti fo hi buaithlak ka ti ve khanglang ṭhin. Rem leh rem lovah pawh kan han inhmuam-up a, tute pawh hau ngam tur ang hmel hi kan han pu a. Tu thiltih pawh 'nau' deuh hmel pu hian kan han thlek a, "Ka hun a la thleng ve lo" ti ni awm hrim hian kan han sachek zuar kal ngut ngut a. Chu chu mi puitling zia ni turah kan dah a, mahni kan inbum vel ni mai mai hian ka hre thung ṭhin.

Kan nihna-te hi a hmanna tur taka hmang thei tur chuan mi dangte nena kan inkungkaihna hi zalen leh thawl hakin kan thlahdul ang a, nun hi hahdam takin kan hmangho ang a, awhawm takin khawsak kan relho turah ka lo ngaih ve mai mai ṭhin lai hian, a bikin kohhran lama kan daingulho hi chu chumi letling hlauh chuan an nung duh ch^wk a. Mipui rawngbawl tura kan rawihho-te hi kulmuk leh khunkh^n tum reng reng hian an intituavawn hleuh zel mai a. Thlana kan luh hma hian awhawm lem lo takin an in-up khawlo zo vel ni hian ka hre ṭhin.

Tih tak tak arpa tuihalah-te chuan, amah kan Lal Isua ngei kha asin ni, pa inhmuam up lo hmel tura ka ngaih chu. An sawi fo Kana khaw inneihna hmunahte hlei hlei khan a inthlahdul thiam mai! Nui hmel leh hlim hmel te hi hah ru ṭunin a thlir ve lem lo a nih hmel a; mi hlim thawmte hi a lo helh ve rulh rulh hmel lem loh a; nun inbuktawk a thlir thiam khawp mai a, nihna leh dinhmunina thla a phuar behsak tlat mihring a nih ve hmel lem loh.

He leilung hi mi dang tel hlek lo pawha mahni leh mahni kan indo a ṭul fo-na ram zau a ni a. Mite hriatpui lem lohin mittui leh thlantui nen mahni kan inbei fo a, mite'na min ṭawmpui hleihtheih loh tur nun ze hrang hrangin min chim buai reng a, chuti ang karah chuan mihring hian a hlimna leh lawmna a zawn hi a thiang a ni lo'm ni? Duhthawh taka a hlim ni a hman hi 'sual khat tlat' hmuhin kan hmuhsak thiang lo va, he nun hahthlak tak kara rei lo te chauh pawh nui tura a beihna tha hautakzia hi chhutpui ve a ṭul asin - mihring hi!

Zalenna min duhsakpuitu ber, Pu Vana khian nun zangkhai taka nun kan hman hi hmuhnawm a tih ber ka ring fan a, khunkh^n thei ang bera kan han inlan kher kher ta ṭhina hi hahthlak min tihpui ve hian ka ring tlat!

Mitthi vui haw lam ang hrima nun hi hmang liam turin Siamtu hian min siam ka ring lem lo. Kan ban phak tawk, kan hmuh phak tawk, kan suangtuah phak tawk leh kan nih theih phak tawka kan lungawina hi hlu ka ti a. Kan ngaihhlut thilte kan hlimpui dana chu mi tana hnawksak leh mit tikham thei khawp a nih ngawt loh chuan, thiang vel vekah ka ngai a. Mihring kan nihna zawna kan zahawmna chu tih tur leh tih loh tur kan thliar thiam a, a tawk f^ng kan nunpui thiam ve der der chinah ngawt pawh hian kan humhim theiin ka hria - intihtuavawn vel kher ngai lovin.

Mite'na an chhungril nun sah baw hawk ngam­na tlak khawpa nun nelawm neih tluka nun hlawkthlak a tam lo ang a, beisei a nihna zawna rintlakte tluka nun zahawm an tam hek lo vang. Mi ṭhenkhat, khunkh^n lutuk tak maia hunbi chhiar ṭhinte hian nun hi, siam an nih angin an hmang pawp zo lo va, an hlawhchhamna lah an inhrechhuak zo chuang hek lo. Mi vanduai zingah kan chhiar mai zawk dawn em ni ang? Zahawmna a bo kan hlauh chhung hi chuan kan zahawm tawk lo ve pawh ni fahmiang? Zahawm thamin engmah kan ti lo pawh a ni pek ang.

Eng pawh ni se, he dam chhung ni rei lo te-ah hian hlimna leh lawmna hun reng reng hmang thei lo leh hmang ngam ve rual lo turah riak kan inchan a lo ni pek ang e. Chuti ang turah kei chuan ka ngai lo. Kan hmelma ṭheuhte hneh tur hian hlimin kan zai veng veng ang a, a ṭul a nih phawt chuan he khawvel ram zauah hian kan nui hawk hawk mai tur alawm!