A LO RUM PHEI DAWN E

Chungmu si lo thla zap loin maw, A lo leng duai duai e, chung thangvanzawlah; Khi khi maw rum vung thlawhna lo ni. Khawvel hmasawnna thang zelah, tun hma hun rei pawh la ni loah kha chuan thlawhtheihnaa zin tur leh chuang turin Silchar aṭangin a ngai a. Tunah erawh chuan keimahni ram aṭang ngeiin kan thlawk thei ta, hmasawnna ropui tak chu a va ni em. 

Tak tak a ni em tih chu ka hre lo, an sawi ka hriat chu, Pu Laldenga(L) CM a nih lai khan thlawhtheihna tumhmun tur ilo sawiin India ram khawpui Delhi-ah an thukhawm a. Thlawhna lam khawihtu Department-a an Officer khan Mizoram, Aizawla thawhna tumhmun siama thawhtheihna thlawhtir a nih chuan mihring an tlem si a, a thlawh apianga chuang tur pawh an awm dawn em ni, sawrkar tan chuan hlohna mai mai tur a ni, a ti a. 

A sawi chu a dik bawk lawi si a, an ngawi thap hlawm a, an ti. Pu Denga chu a rawn ding chhuak nghal phat mai a, vawihin hian ram hmasawnna tur sawi turin helaiah hian kan lo kal khawm emaw ka ti a, sumdawnna lam a ni maw kan sawi zawk tur ni a? Kei chu sumdawnna lam sawi tura lo kal ka ni loa chutiang sawi turin hun ka nei hek lo, tih paha chhuah a tum chu an dawm ding rang khawp mai an ti. Officer, sawrkar tan hlawkna a awm lo ang titu kha chu vawi khatmah an thutkhawm chhungin a tawng leh tawh lo, an ti. 

Chanchinbu lam aṭangin kan hmu uai uai uai a, Siaha lamah pawh, New Laty-ah thlawhna tumhmun tur enfiah mek a nih thu kan hria. 2007 kha a ni a, Saiha han tih hian ka lung a tileng tlat. Chutihlaichuan Saiha tih a ni a, tunah erawh Siaha tih a lo ni ta. Jt. M.A.L.-ho te, Lunglei aṭangin Dr. Rev. C.L. Hminga hoin kan kal a. Ani kan Pastor ber khan cowboy lukhum parh hlai tawk a khum a, tlemin lo upa tawh deuh mahse a phawi ran hmel hle. Ani hi pa twng tam lo sawisak nuam a nia. Kan ina chaw kan ei khawma Sapram aṭanga a hawn nghawngawrh min pek dawn tuma a nuih nasatzia kha, ka awrh a ring chiah lo a ni ang, kan thiante pawhin Pu Hminga hetiang em ema a nuih hi kan la hre ngai lo, an ti. 

Tichuan Siaha lam aṭang ngei chuan thawhna chu a lo la thlawk rum phei ngei turah ngai ila, ring ila, beisei bawk ila, a thlawn em lo ang chu. Hmasawnna nasa tak a ni dawn tih chu sawi ngai loin a lang nghal reng mai. Thlawhna tumhmun tur an endik thu ka hriat rual ruala ka rilrua lo lang chu, ram ruak kha a ti theipa deuhte hian compensation, zangnadawmna sum duh vangin Parmit-te hi an lo hum leh mai ang, tih hi a ni. Assam Rifles ram chhungah pawh mi engemaw zatin LSC an nei an ti a ni lom ni kha? Chutiang chu a ni, kei chuan ram hmangaihtu ka tih chu! 

Hman kumah pawh Lungleiah Saitluk ramah a ni lom ni kha? Thawhna tumhmun tur han endik deuh kha a awm a ni awm e. Mahse vawihin thlengin siam a la ni ta lo, a remchang chiah lo a ni ang e. Chutih chhung hun rei lo teah mai pawh ram hmangaihtu, Aizawl khawpui lam daih aṭang zawkin an lo va kal hman a nih pek chu. Mahse chanchinbuho, pu Sangtea pawlte an fel em a, a tih luih chuan an timualpho ang, a hming leh veng nen lam chanchinbuah an chhuah uai uai ang, tiin an vau a, a va hmangaih lutuk ngam ta lo a ni awm e. Chutiang deuh chuan Siahaa thlawhna tumhmun tur an en dikna ram velah chuan, ram ruak lo va hmangaih ta thutte hi an lo awm hman leh pek tawh lo ang maw aw, tihte ka ngaihtuah neuh neuh a. 

Mizote hi Kristian kan inti a, Pathian thu awih pawh kan inti bawk a, biak in sak ropui leh nalh bakah kan Pathian tana thwhlawm tam hi kan inelna ber pakhat emaw tih hial a awl rum rum fo a nih hi. Mahse kan duhamzia leh dik lo leh dawt pawha pawisa neih, lak kan hreh lohzia ngaihtuah hi chuan, duham chu milem biakna a ni a, milem bia mi duhamten Pathian ram an luah loh tur thu Baibulin min hrilh a ni lom ni? Ringtu tha Pathian thu awi hausa pui pui van kai lo tur kan awm fur ang tih hi i ring ve deuh thin lo maw? 

Bairabi tuikhuah, tihte kha tun hma khan kan sawi ri chamchi thin a ni lom ni kha? Kan la te deuh a, kan hre ve tak tak chiah lo va, a dik erawh ka ring thung. Tuikhuahna tur senso aiin a khuahna tur bul hnai tuiin a chim phak vela ram hmangaihtuho zangnadawmna pek tur a tam zawk a, han puitling tak tak chi ziazang a ni lo, an ti thin. Eng emaw chang chuan ram hmangaihtute hi an hmangaih ram hmasawnna daltu leh ti thuanawptu an ni thei dawn a lo ni e, i awih em? 

Ṭum khat chu Aizawl Bawrhsap Pisa-ah kan thukhawm a, Lengpuia thlawhna tumhnun siam dan tur vel kha titinaah an sawi laih laih a. Kei pek kha a aa pawlah ka tang a. A nih Lengpui thlawhna tumhmun siam avanga a bul vela ram lo neitute hnenah khan zangnadawmna engzatnge pek a nih? Kan tih pek a! Officer a hma latu, ADC chuan nui chungin nuai 100 a ti a.Chu chu ram man ni loin an thlai tih chhiat man a nia, a ti. Ram hmangaihtuho thlai man a to hle mai. Kei chuan Mizote hi kan thatchhia a ni. Kan ram tluka thlaiin a ngeih hi khawvelah awm ve tak maw. Khulai thlawhna tumhmun tur ram zim teah pawh nuai 100 man thlai a thar thei a nia. Nge Lengpui ram a tha bik zawk? Ni ta se Lengpuiho chuan thlai ching se, an dingchhuak vek ang chu, te ka ti a, tumahin min chhang lova an sawi zawm hek lo. An ngawi thap, ka a fal a ni ta ber awm e. Ram hmagaihtute thlai hi a hluin a man pawh a to bik ni berin ka hmu. 

Tuirial nge Serlui zawk kha ka se ta law, in la hre zawk ang. Tui an han khuap dawn a, a khuaptu tur kha NEEPCO an ni lom ni kha? An han hawi vel a, ram ruak thing leh mau niin an hre si, mahse thlai an tuikhuahin a tichhiat tur avanga zangnadawmna an pek tur tam sizia an han ngaihtuahin mak an ti viau ni awm tak a ni. Ram hmangaihtute khan an thlai man kha a maktaduai a nuai telin an la a, an lak dawn phei chuan pawisa dahna tur rangva thingrem thar keng te, buara ip kengte an awm nawk te an tia, dawt pawh va ni suh. An thlai, thar rang leh man to leh tam tak takte kha commercial fruit/tree an ti. A zungpuak phun veah ka it e, a thlum awm si! 

Bairabi thleng rel a lo kal ve ta. Rel a lo kalna turin a kawng laih a ngai a, rel kawngin a sut tlang ngei tur leh zangnadawmna la ngei turin ram hmangaihtuten ram an lo nei leh thluah hman a ni lom ni? Thlai chin tur a man to chi leh thang duang mi dangin an hriat ve si loh han chin tur hi an hre thei riau leh nghal a. Rel kal dawn avanga ram hmangaih ta lutuk, ACB-in thubuai an siamsakte pawh an awm nual lo maw? Ram hmangaih hi hausakna a ni ta awm e. Siaha lama thlawhna tumhmun tur vela ram ruak lo va hmangaih ta mai tawk hi awm tak ang maw le?