ZAN LUNG- NGAIH THLAK

Calendar siamtuten February ni 19, 2018 zanah de tur angin ti mah sela, a takah erawh chuan ni 18, Chawlhni zanah a de a, chu chu March ni 2-ah a bial ang a, a ral leh ang a, ni 18 zanah de lehin, Vau thla, March ni 30 zan, Good Friday zan chuan a bial eng kulh dawn a ni, tih chu thinlung hian a hre reng mai a, chuvangin thla khat chhunga chung lam thla vawi hnih bial kuminah kan tawng leh tawh lo vang, a tuarna lam chuan lung a tileng thin a nih hi.

Thu leh hla hian kan thinlungah hna nasa takin a thawk thei tih chu sawi tam ngai loin kan hre vek awm e. Tuarna lam Hla, Zan lungngaih thlak Zion pindan chhungah, Ka Lalpan a thisen a semin, tih hi Pu V.L.Luaha Renthei Kristian Hla Bu Bihchianna tihah chuan Patea phuah angin a tarlang a, Pu R.Lalrawna Mizo Rohluah thung chuan Pastor Chhawna phuah a ti thung. A phuahtua sawite an awm tawh lo ve ve a, mahse he hla hi Pastor Chhawna phuah a ni zawkin a lang.

Khawbung khawmpui an hlim hle a, Pastor Chhawnan Lalpa tuarna lam a han sermon chu a thiamin a tui bawk a, nutling patling an mittui hi a tla per pur hlawm mai a ni awm e. Khawmpui tiak a lo hun chuan Pastor Chhawna chu an chelh a, Patea hla phuah thiam chuan Pastor Chhawna chu, i sermon kha hlaah siam teh, Khawbung hriatreng nan pawh a tha ang e, a ti a, tichuan a sermon aṭang chuan he hla hi a siam ta a ni.

Amah Pastor Chhawna ngeiin hetiangin a sawi: Khawbung khawmpui tiaka min chelhin Isua tuarna lam hi ka sawi a, mipui an tap nasa hle a. Patean, ‘i sermon kha hlaah siam teh khai Khawbung hriatreng nan,’ a ti a. He hla hi ka phuah ta a ni, a ti, (Pastor Chhawna Inlarna, Chhut Sarihna, Thuhmahruai phek 8-na). Chuvang chuan kan Mizo hla phuah thiam, Patea Khawbung khuain a ngenna anga he hla hi Pastor Chhawnan a phuah a ni, Good Friday a lo thlen hi chuan kan hlimpui thin a, a ni e, Lalpa zanriah, Sakramen kan kil kil chang pawha sak hlawh ber a ni fo thin.

Hla hian nasa taka mihringte thinlunga hna a thawh thin avangin he hla kan sak a, tap zawih zawiha lam hi an awm fo thin reng a ni. Ka kulh i ni, min hruaitu i ni… tih pawh hla tho a ni, mahse mittui tla zawih zawiha han sa ta erawh hmuh tur an vang khawp thung. A hla leh a thu, a thluka zirte pawh a ni ang. Tun hmaa Kristian hmasate chuan inkhawmnaah Sam bu chhiar bak chu hla sak leh rimawi tumte an awi lo va. Kum 367 Laodikei khawmpuiah khan biak ina sak tur chi an ruat chungin hmeichhe zai leh rimawi tum erawh an phal chuang lo.

Harhtharlena, Renaissance an tih mai hnu kum 1400 hnu lamah khan biak ina rimawi tum leh zai an ching chho ta a, kum 1559 khan Sapram Lalnu Queen Elizabeth-i khan inkhawmna tanna leh ban hla atan hla mawi leh tha sak thin ni tawh rawh se, tiin thupek a chhuah ta hial a, chuta tang phei chuan uar chhoh zel a lo ni ta. A chip a chiarin kan sawi seng lo, keini ramah pawh kan kalchar khuang hialte pawh biak ina khap a nih nghe nghe kha. Mahse tunah erawh khuang pui leh te nen kan chumchilh leh ta thung a, keini pawnlam miten Dr Biakmawia Pawl kan tih, Kohhran Thianghlimte phei chuan Solomona Temple-ah khuang pathum laiin a ni, an fak zawk ni.

Russia leh Poland indo lai khan Krismas lai a ni a, a vawt em em a, mahse silai nen inkah mai peihin an inep renga thupek mai chauh a ni an ngah chu. Zan a lo ni a, khua chu vawt hle mah sela a thiang vawng vawng a, sipai duty chu a lung a leng em em a, a insum zo ngang lo, Zantiang reh lai takin, tih hla chu a duty-na hmunah chuan a sa ta mai a, lehlam pawla duty chuan a lo hriatin a rawn zawm a, a hria apiangin an zawm a, hmelma indo tura silai nena intin rengte chu an chhuak khawm a, indo lam a lang lo, khi hla khi hlim takin an saho a, an inkuah lawm lawm mai a nih chu. Hla hian hna a va lo thawk ril thei em.

Pakhat chauh han sawi leh ila, Africa hringei rama Missionary E.P.Scott chu hringeiten an man a, a sa ei tuma tihhlum an tum lai chuan khawngaiha rei lo te nghak turin a ngen a, chumi hnu chuan an duh anga a sa an ei a remti a, anni chuan an phalsak a, ani chuan a tingtang a la a, muang fan raih maiin, Lal Isua hming i fak ang u, Angel chawimawia chu, Lalber lukhum la chhuak ula, Lalber khumtir rawh u, tih chu a sa a, an ngaithla thap mai a.

Chutah, Khawvela mi ze tinreng a, Chi tin awm bawkte u, Chawimawina zawng zawng pe ula, Lalber khumtir rawh u, tih lai a han sak phei chuan a reh hian a reh ngawih ngawih mai a, ani chuan mittui tla zawih zawih chung chuan a han sa nawn leh ta a, chutah zet zawng hringei a sa ei tumtute thinlung chu chu hla chuan a chhun kehsawm zo ta, an mittui a luang nguai nguai a, amah chhun nana an fei lekte chu leiah an paih a, an thinlung chu a tuiral zo ta a, a sa eitu ni loin amah thawhpuitu, chu hla avang chuan an chang ta zawk a nih chu.

Keini pawhin, En teh Kalvari a thleng takngial dawn, Engtin nge maw ka tih tak ang le? Aw ka Lal i lo kir leh tawh lo’ng maw, I hmun tur chu Kalvari a ni, kan tih chang chuan kan thinlung a tuiral fo thin a ni lom ni? Kan sawi thin kha kan la hrereng em? 1919 Khuanghawi thlaa Lungrang khawmpuia chutihlaia Tirhkoh Liangkhaian thu a sawi a, a sawi zawhin ama hla phuah ngei, Thu mak ka sawi nin theih loh chu, Kalvari chanchin a ni, tih tlai dar 3 vela an sak chu zan dar 10-ah an sa zo theih chauh a ni kha. Darkar sarih zet chhung ning lo leh hlim tak riltam pawh hre lova awmtirtu kha eng dang ni loin hla a nih chu.

Thu leh hlain kan thinlung a hneha hna a thawh theih nasatzia kan hre ta, Lalpa thlarau thawhpui vang pawh a ni ang e. Chutianga a thawh ve theih chu beisei ngam kher mah suh ila, keini takngial pawh hian kan phak tawkin hla ni loin thuin dan a pawimawhzia kan sawi ve thin a nih hi. A ni e, mipuite kan zirtir bawk thin, chutiang atan chuan sawrkar leh court sang zawkte pawhin sum leh pai tam tak sen ral pawh an pawiti lo thin a ni zawk. Chuvangin, kan awmna hmuna dan lam zirtirna an siam a, an neih changte hian kal vea ngaihthlak hram tum ve thin ila, ngaithlatu mai ni lova zawmtu nih i tum thin ang aw, dan zawm hi kan sakhua nen pawh a inremin a kalh zawngin Pathian thu reng a awm si lo va.