Guest writer
F. Vanlalrochana
ANGEL TE THLAWHTHEIH CHHAN
England rama an judge ropui Lord Eldon-a kha ukil a nih laiin, a thubuai din pui pakhatah a chak lo a. A hnuah Lord Chancellor a a han nih chuan, a court-a thubuai pakhat an chai laiin, a lo chak loh tawhna case chungchang chu an sawi chhuak leh a. Lord Eldona chuan, "Khami thutluknaah khan ka thinrim khawp mai. Mahse, hemi hrethiam tur hi chuan ka dam rei ve tawk a ni; Kan thinrim em em vang hian kan dik tihna a ni kher lo thei tih hi," a ti ta a.
Kan nun honaah hian kan ngaihdan ni lo thil tam tak kan hmu ṭhin. Ni tura kan ngaih angin thutlukna an siam lo fo a. Social media-a te kan thil hmuhah te kan thin a rim fo. Kan thinrimna te chu kawng hrang hrangin kan puang chhuak ṭhin. Kan thinrim em avang hian kan dik tihna a ni chuang lo.
Tunlaiah chuan mahni hi kan inngai pawimawh tawh khawp a. Mahni kan inngaih pawimawh leh kan inngaih ropui anga miin min lo dawngsawng lo nia kan hriat chuan kan thin a rim mai ṭhin. Social mediaa thil ṭul lo kan tih thinna tam tak, ṭul loa kan mualphona tam tak hi kan chapo leh inngaihhlut lutuk vang a ni.
Justice M. Hidayatullah kha, Chief Justice of India te, India Vice President leh President te a lo ni tawh a. India rama jurist ropui, Fali Nariman-a chuan, "He was erudite but he carries his learning lightly," tiin a sawi. Midang ngaihsan ngah lo tak Khushwant Singh-a pawh khan a ngai sang hle. Ṭum khat chu, West German Ambassador chawhlui buatsaih an kil ho a. Self Introduction an nei a. Justice Hidayatullah hian ama hming chauh a sawi a. A hming a sawi lai chu Khushwant-a chuan a lo hre hlek lo mai a. Chuvang chuan, tunge a nih pawh a hre mai lo. A han hre chiang a, a mi ngaihsan berte zinga mi a ni ta a ni. M. Hidayatullah inngaihtlawmna khan Khushwant Singh-a kha a hneh em a ni.
Fali Nariman-a hian a tia lawm, "Bar-a ka awm tirh chuan engmah ka hre lo a," a ti. BAR tih hi Ukil lam ho sawina a ni, ti ila a fiah mai awm e. Bench tih a nih chuan, Judge leh Magistrate lam. Ani hian High Court Judge, Supreme court judge leh Attorney General of India nihna pawh a hnar ngat a ni. A autobiography Before Memory Fades tih Khushwant Singh-a’n a review naah pawh chhiar nuam a tih chhan chu a inngaihtlawmna a nih thu a sawi. He lehkhabu tir lamah hian "Ka career tir lamah hian chapo leh intihtheih loh tur tih ka hrethiam hman a. Mihring hi inngai tlawm saa piang kan ni lo a, zir reng erawh a ngai a ni" a ti.
Thuziaktu ropui Thomas Hardy kha, a hmingthan vanglai ber khan, chanchinbute hian a thuziak avangin pawisa tam tak an pe ṭhin a. Engemaw chang chuan, a thuziak leh hlaphuah te kha Chanchinbu Editor-te hnena a thawn hian, Envelope ruak, ama hming leh address inziahsana, Stamp inbel sa thlap hi a thawn tel ṭhin a; a thuziak chu Editor ten an lo chhuah duh loh hlauh chuan an thawn kir lehna turin a ti a ni. A ropui vanglai ber pawhin a kutchhuak chu an chhuah duh lo thei ang tih pawm khawpin a inngaitlawm a ni. Hardy-a hi, Far from the Madding Crowd (1874), The Mayor of Casterbridge (1886), Tess of the d'Urbervilles (1891), leh Jude the Obscure (1895) tih leh Novel dang ṭha tak tak te, Short Story leh Drama ziaktu hi Poet lar tak a ni bawk a, 2 June 1840 a piangin, 11 January 1928-ah a thi a ni. Hardy-a kha, ka hre chhuak fo ṭhin.
Tunlaiah chuan, mi dang tumah hi kan ngaithla tawh lo a. Social media zarah te hian, tupawh mai hi kan tluk puiah kan ngai ta a ni ber. Duh duh kan sawi ve a, kan chapo ar vek mai. Mi dang ngaihthlak te hi kan tum lo a, hriat nei tak tak mang si loin sawi ve vak te hi kan tum a. Mi dangte ngaihthlak te hi zirna ropui tak a ni a. Mi dangte ngaithla thei khawpa tlawm theih hi a ngai a ni.
Chapo chuan, hma kan sawn thei lo, kan inzir belh thei lo a, kan thlen tur hi kan thleng thei lo. Hei hi kan hre fuh ngai lo nge, kan hre fuh ṭha duh lo ni. Kan hria a nih pawhin, mahni inthunun kan tum ṭhin lo a ni tal ang. Lian riau, thei riau, ropui riaua inhria, engmah ni si lo hi a awm theih viau. Enge maw tal ni ve te hi lo chapo se chu a awm a, hetiang mite hi a in ngaitlawm zawka hi an ni duh fo leh nghal.
Inngaihtlawmna hi zir theih a ni a, nitina beih ngaite pawh a ni hial zawk awm e. Engtin nge kan inngaihtlawm zel theih ang?
Inngaitlawm a, chuta awm chhun zawm tur chuan thil nihna tak kan hmuh thiam a ngai a ni. Eng ang pawhin thil hre zauin hre tam ila, kan hriat loh hi a la tam zawk fe a ni. Thil tam tak kan han niin kan han nei thei a, mah se, kan thlen theih chin hi tlem te tak tak a lo ni zawk. Mi ropui leh pawimawh takah kan inngai a ni thei e; thihnain min la bo se emaw, kan hna aṭang chawl ila emaw, nun leh hna chu a dan pangai rengin a la kal zel dawn a ni. Inchhuang thei kan awm lo a ni.
Thil thiam tak leh thei tak kan ni thei e, kan aia thei an lo awm zel mai. Chungte nen chuan han inkhaikhin ila. Mi tam tak chuan an aia thiam an hmuh leh hriatin an inthlahrunga an zak ngawih ngawih ṭhin. Musician tam takin vantlang hmuha rimawi tum an sim thak fo. Solomon-a meuh pawh a ropuina zawng zawng nena a inthuam pawhin, ‘ram tuktin par tluka chei a ni lo’, tih a nih kha.
Thomas Hardy-a inngaihtlawmna hi kan mamawh hle a ni. Mi chapote chu an din chhuah hma pawhin an tlu fo ṭhin. GK Chesterton khan ama chanchin a ziahnaah, "Angels can fly because they take themselves lightly" tih hi a ziak tel a. Ka hre reng ang.