Guest writer
Lalhruaitluanga Ralte
Mission Vengthlang
Sulhnu 199: Ram danga Angel Zaite
Kar hmasa khan kum 1919 leh kum 1923 hlimpui an tih laia Angel Zai an hriatte kan sawi kha a ni a, tun ṭumah chuan Sap rama Angel Zai an hriat kan sawi ve thung ang. Kan thu lakna chu Radical Living tih Seth Barnes-a ziak a ni a, a thupui chu An account of angels singing in Germany tih a ni (https://www.sethbarnes.com/pos...).
Kum 2010 July ni 9 khan Justine Zins-a chuan Germany rama Angel Zai a hriat chu hetiang hian a sawi. “Nimin khan Berlin khawpuia kan pawl pahnihte chuan Burn Room-ah Pathian biain kan awm a. Pindan lian tak laiah chuan zampher hmul inphah duaiah chuan kan ṭhu kual a. Jordan-i chuan Pathian biakna bul ṭan nan a thinlunga awm te sawiin kan inpawlhona boruak ṭha tak a siam a, chumi kar tawpa kan inkhawm thupui tur pawh Jordan-i Pathianin a pawlna thu chuan a hril nghal a ni. Alana-i chuan Pathian nghaka ngawi renga awm turin min fuih a, ka duh zawng tak ni lova, Pathian hnen aṭanga kan mamawh tak ngaithla thei turin min fuih a ni. Tichuan, a ṭingṭang perhin pathian hla a sa a, keini chu a ṭhen kan ding a, a ṭhen kan ṭhu a, a hmaah chuan kan pa Pathian biain kan kun hlawm a ni.
A zai kan ngaihthlak lai chuan ka thinlungah hla a lo awm a, chu chuan a hla sak ngaithla thei lek lo khawpin min luahkhat a. Mak tak maiin a hla thu leh a thluk mawi tak te chu a lo luang chhuak hawk hawk mai a, ka sa ka sa ta mai a ni. Tichuan, ka zai chu ka chawl a, ngawih hun hlu tak chu hmangin a zai chu ka ngaithla chhunzawm ta a. Rei loteah chuan Alana-i hla sak chawih mawi em emtu hmeichhe aw hi ka hre ta a. Tu nge zaipui ta le, tiin pindana awmte chu ka enkual a, an hmuiphun emaw an zaipuitu emaw ka zawng kual a. Alana-i hian a hla hi a phuah hlim hlawt a ni a, a hla thu lo hre ve dang an awm reng ka hre bawk lo va. Ka mit chu ka len vel reng a, tumah zai ve an awm lo va, ṭawng emaw ṭawngṭai ring deuh emaw pawh tumah an awm lo. Mak tiin ka hawi phawk a, zai mawi em em ri chu atira ka hriatna kil aṭang chuan Alan-i zai chu a zaipui a, a pawlh mawi em em mai si a. Kan zinga tumahin an zaipui lo tih ka chian hnu chuan muang siaiin ka ṭhu a, chu hmeichhe aw mawi tak mai chu ngaithlain ka maimichhing a. A hnu deuhah chuan Angelin a zaipui a niin ka hre ta a ni. Kha mi ni zinga Pathian thilpek hlu tak, zai mawi tak mai khan muang tea ngaithlain hlim takin min nuihtir a ni.
Chumi zan chuan kan hla phuah tharte leh kan neihsa te chu kan zir hlawm a. Alana-i pawhin kha mi nia a phuah thar chu a han tum ri a, chuveleh zinga a zai laia hmeichhe aw mawi takin a zaipui thu ka hriat chu ka hrilh ta a. Chutia ka hrilh veleh chuan Jamie-i a lo zuang tho va, “Kei pawhin ka hria alawm, ka hre chiang khawp mai”, a rawn ti ve ta hluai mai a, mak ka ti hle. A hriat dan chuan Alana-i zai tirh lamah chuan mipa awin a zaipui a, a hnuah hmeichhe awin a rawn zaipui bawk a. Tichuan, Jamie-i chuan a sawi chhunzawm zel a, chutiang reng renga hla thluk mawi chu a la hre ngai lo. Tu nge zaipui tiin a tho chhuak a, pindana awmte chu a enkual a, zai ri lo chhuahna lai kilah chuan tumah an awm lo va, tumah zaipuitu a hmu zo lo bawk a.
Chutia kan thil hriat kan han sawi chhuak ta chu naupang chhia ang maiin kan zuang a, ka ri ta chul a. Alana-i hnench chuan kei leh Jamie-i hriat ang chu a hriat ve leh hriat ve loh kan zawt a. Alana-i chuan a zai laia a thinlungin Pathian chibai a buk lai chuan zaipuitute zai ri chu a hre ṭhin a, a ṭingṭang perh leh ke pera a insawi vel a, mipui hmaa chet mawi leh zei a tum lai chuan zai ri chu a reh ṭhin, a ti. Nui chungin a ṭhiante chu a en a, tute emawin an lo zaipui ri chu midangin an lo hre ve tih reng a hriat loh thu chu a hrilh ve bawk a. Ka han ngaihtuah letin Alana-i zai laia ka thinlunga hla thar lo piang, ka sak ka sak tak kha a thu chu, “Angelte chuan lâm chungin min hual a, kan zingah an zai ve a”, tih hi zu ni a! Kum 2010 July ni 9-a Justine Zins-an Angel Zai a hriat thu, Seth Barnes-a sawi chhawn leh chu internet aṭanga lo chhiar mi eng emawzatin an thil tawnte rawn sawiin an rawn belhchhah hlawm a. Chung zinga mi pahnih khat sawi hi han tarlang tel ila.
Carol C, July 9, 2010, 9:19 am: “Awi ka duh tawp. Kei pawhin Pathian kan biak laia Angel Zai hi vawi eng emaw zat ka hre ve tawh a, a ngaihnawm em em a ni. Ka hriat hmasak ber chu a makin a ropui ber a. Chumi ṭum chuan Baibul conference kan neihnaah a ni a, kum 17 mi ka ni a, ka puan in kaih chhunga mahnia ka awm lai a ni a. Zing dar 3 a ni a, ri a awm lo, a reh vawng vawng a. He mi hma tlaiah hian ṭawngṭai turin kan inhmuhkhawmnaah chuan ka han kal ve a. Pathian chu tihtakzeta belh ka duh thu chu ka sawi ve a. Min ṭawngṭaipuitupa chuan, “Isuan a hmangaihna che chu i thinlung chhungril aṭanga khan hriat tum la”, tiin min han hrilh chiah chu a a chhiava niah ka ngai a. A awm leh mawi tawk nia kan hriat chen chu ka awm lui hram hram a, ka tlanchhiatsan ta a ni.
Mahse, chumi zing dar 3-ah chuan eng emaw hian mi ti tho va, ka mutbu ip chhung aṭang chuan ka inhawng tho va. Pawna eng tak mai inkap êng phût mai chuan min kaitho a lo ni a. Chutiang huna mi mu tui lai rawn ṭhawngthotu chu eng tak ni ang maw tiin ka ngaihtuah a. Ka han ṭhut chhuah chuan zai ring tak mai, mawi danglam em em mai hi a lo ni a. Min nuih lo ula, a.. i nuih pawh a za ang, Wesley-a hla pakhat, ‘And it can be’ tih hi an sa a lo ni a. Rimawi ngaina mi ka nihna chu a rawn kaiharh zawt zawt mai a. Ka han ngaihthlak chian chuan a thluk leh a hla inchawih mawi taka an sak chu solfaa lo dahchhuah tura ka han inruatin a harsa lutuk tlat. A thluk hniam leh sang te chu mihring benga hriat phak loh khawpa sang leh hniam a ni tlat mai. Mahse, ka hre thei tlat si a ni. Chutah zet chuan thil dang zai a ni lo tih ka hre chhuak a, Angel Zai ri a ni tih ka hre ta a ni.
Chumi lai tak chuan Pathianin a Thlarau Thianghlimin min chhungkhat a, a vawi khatna atan Thlarau Thianghlim pawlna chu ka chang, ka chang takmeuh a ni. Chu zing kar aṭang chuan Pathian fak leh chawimawia zai hi nuam ka tiin ka phur ta reng mai a ni.
Charity Dell, March 23, 2013 at 4:48 am: Kei pawhin Angel Zai hi ka lo hre ve tawh ṭhin a. Massachuset-a Paxton khuaa Anna Maria college-a Women’s Aglow inkhawmnaah a ni a, kum 1970 chho kum 1980 vel lai kha a ni ta awm e. Mi 300 vel kan ni a, hmeichhia deuh hlir kan ni a, tlem azawng mipa an tel ve chauh a. Chumi ni chuan thlipui leh khawpui ri karah Thlarau Thianghlim awmpuiin kan zai a. Vawilehkhatah zaipawl zai ri, keini sak aia sang fe mai hian kan chung boruakah chuan an rawn zai ta mai a. Pathian hian vana amah faka an zai ri chu kan inkhawmna inah chuan ‘loud speaker’ a rawn dah chhuk a, kan lo hriat atan a ‘on’ ta ni mai awm hi a ni. Kei hi musician ka ni a, zaipawl enkawltu ka ni bawk a. Chumi ṭuma boruaka zaipawl zai ri ka hriat chu sawiselbo a ni. Soprano leh Bass kan tih ang chi hrang hi a lo berah chi li chu a ni ngei mai. A ri mawizia leh fiahfai zia chu sawifiah thiam a har, zaipawlte chuan thawk pawh la lovin an sa ngar ngar thei ni mai hian ka hria.
Mihring aw a ni lo tih ka hriatna chuan min ti ṭim a, chutianga thluk sang mawi si chu khawvela mihring tih chhuah theih rual a ni lo. Kan pi leh pu te sala lo awm tawh ṭhin ten ‘kan lu chungah’ rimawi kan hria, an tih ṭhin, mihangho Pathian faka an zaikhawmnaah leh Thlarau pawlna nena an zai ṭhin laia an lo hriat ṭhin ang kha ka hre ve niin ka hria.
Joanita Botha, June 22, 2017 at 5:54 pm: Angel Zai hre tawh chanchinte ka lo chhiar hian South Africa lama ka tawn ve ziah chakna nasa tak min siam avangin ka han ziak ve a ni. Nizan mai khan kan tih dan pangngaiin ṭawngṭai inkhawmah kan tel ve a. Kan thlen hma avangin tuma lo thlen ve hma aṭang chuan maimichhingin Lalpa hnenah ka ṭawngṭai nghal mawlh mawlh mai a. Chu kan ṭawngṭaina hmunah chuan mi eng emaw zat kan kal khawm ṭhin a. Chutia ring ang reng taka ka ṭawngṭai mawlh mawlh lai chuan mipui zinga mi zai ri ka hre ta a. A hla chu ka hriat ngai a ni lo va, a mawi em em mai a. Midangte nena kan ṭawngṭai lai chuan chu zi ri mawi tak chu a zai zel a, maimichhing chung chuan hlim takin ka lo ngaithla a. Pathian kan zingah a lo cheng a, biak in chu a rawn luah a, mite ṭawngṭaina ri chuan biak in chu a khat ta a. Pathian Thlarau awmpuina hnuai ṭawngṭai chu a nuamin a thlamuan thlak takzet a ni. Tichuan, ṭawngṭai ri a reh a, inkhawm chu kan bang ta a. Ka mit ka han men chuan keini nupa leh kan Pastor chauh chu kan inkhawm a lo ni a, pathum chauh kan lo nih chu. Tichuan, kan inkhawmnaah Angel a rawn zai a ni tih ka hrethiam ta a, ka mita mittui chu ka biangah a luang a, Pathian fak mai loh chu tih theih ka nei lo. Ani chu a nung a, chatuan chatuan thlengin a nung reng ang.
Pathian zarah kan dam ang a, kar leh lamah chuan chanchin ngaihnawm dangin chhunzawm kan tum ang.