Guest writer
Lalhruaitluanga Ralte
Mission Vengthlang
Sulhnu 37 ; Iggy leh Syd Barret of Pink Floyd
Kar hmasa khan Thangphunga tuchhuan Iggy leh Jimi Hendrix-a chungchang kha kan sawi nual a, tun ṭum chu Iggy leh Pink Floyd dintu Syd Barret-a te inkawp dan sawi kan tum dawn a ni.
Iggy hi filmstar a ni a, kum 1960 chhova model danglam leh mi lawm hlawh tak a ni a. A larna ber chu kum 1969 ṭhal laia music album cover-a a lo lang kha a ni. He album hi tun thlenga mi duh em em rock band lar ber zinga mi, Pink Floyd dintu zingah pawh an khaipa leh an hla phuahtu ber Syd Barret-a album a ni a. A album hming chu ‘The Madcap Laughs’ tih a ni a, he album kawmah hian Syd Barret-a hnungah Iggy chu saruakin a lo lang a, album hlawhtling tak a ni. Kum 1970 January ni 3-ah khan he album hi tlangzarh a ni a, British Chart-ah no. 40 a kai.
Syd Barrett-a hi kum 1946-ah lo piangin kum 60 miin kum 2006 khan a thi a, Pink Floyd rock band dintu zinga frontman a ni a, Britannica ziah danin kum 1965-a an din tirh chuan Syd Barret hi ṭingṭang perhtu leh an zaitupa ber a ni a, an khuangpu chu Nick Mason a ni. Bass perhtu Roger Waters leh keyboard tumtu Richard Wright te pawh an zai ve. Kum 1967 tawpah David Gilmour hian a rawn zawm ve a, a rawn zawm hnu rei lo teah an hotupa ber Syd Barret hi an ban a, an ban chhan nia an sawi tak ber chu ruihhlo a khawih nasat avangin a rilru buai, tih a ni.
Hetih laia ruihhlo lar ber acid an tih mai, LSD chu psychedelic drug a ni a, Europe leh USA-ah chuan kum 1960 chhovah khan duh duha lei mai theih a ni a, khap a la ni lo. Kum 1968-ah USA-ah khap a ni a, Europe-ah chuan kum 1993-ah pawh Switzerland chuan rilru buai enkawl nan a la hmang niin an ziak. Kum 1960 aṭanga kum 1970 tir lam inkarah khan hippies-ho nunphunga bet tlat a ni a, khap a la nih loh avangin USA leh Europe-a ṭhalai te chuan an khawih deuh vek a ni awm e.
LSD hi rilru ti danglam thei damdawi, hallucinogens an tih zinga mi a ni, an ti a, miin a ei ruih hnu khan zèl ang deuhin a awm a, hallucination an nei ta a. Mumang ni si lo, a tak ni si lo, a inkar vela lêng ang hi an ni awm e. Ruih laia an thil hmuh leh hriat te, hlimna leh lawmna te, thil danglam tak an tawn te kha thil tak tak emaw an ti a, mahse, a tak ni lovin an rilruin a siamsak mai a ni zawk a. Chutianga zèl ang deuha awmna, thluakin a phuahchawp khawvel chu ‘trip’ an ti a, an ruih hnua an rilruin a fan ram chu a nuam dawn nge a hrehawm dawn sawi lawk theih a ni lo. LSD trip chu risk lak a ngai a, an tih tam dan azirin emaw, thluakin a lo dawnsawn dan azirin emaw, rilruin a lo siam chawp fan ngai loh ramah chuan an zin ta a. Trip a fuh ṭum chuan nuam vawrtawp chang niin an inhria a, trip fuh loh ṭum chuan ramhuaiin a man a, hremhmunah a hnuk lut dawn nia inhriain hlauhlawpin an tal a, a nih lo vek leh an taksa chu thunun theih loh khawpa chakin a thlawk kual a, chhiatna rapthlak tak tawng tur nia inhriain an ṭap chiam thei. ‘A trip to the unknown’ tiin an sawi ṭhin reng a ni.
Hippies-ho khan LSD bakah Marijuana an uar bawk a, hengah chuan ganja kan tih hi a ni a. Chung ruihhlo hmanga trip an neih chu rilzinna tiin ka han phuah chhin a (Pilgrimage hi, biakzinna tia lehlin kan pawm tlang ta ang hian). Rilzinna chuan thu leh hla danglam tak a phuahtir a, tuma la hriat ngai loh rimawi danglam a siam chhuahtir a, khawvelin a la hmuh ngai loh lemziak danglam tak ziahtir nan te a lo ṭangkai tawh ṭhin a ni. Tam tak zingah Beatles hla ‘Lucy in the Sky with Diamonds’ tih leh Pink Floyd hla ‘Shine on you crazy diamonds’ te hi rilzinna rah chhuah chu a ni. Khang hun laia lo inṭam chhuak Beatles leh Rolling Stones te kha rilzinna nei uar tak tak an lo ni tawh ṭhin. Jimi Hendrix leh Pink Floid te pawhin rilzinna aṭangin psychedelic rock an duang chhuak a, pioneer an ni, kan ti thei ang chu. Chutiang khawvelah chuan Laldawngliani, Iggy the Eskimo chu a lo nula chho va, a nunphung lo inher chhuahna khawvel chu hmangaihna zalen leh ruihhlo, rimawi khawvelah rocknroll leh hard rock ten, “Ṭin dialah ṭin dialah, naktukah khua var se la, inkawm leh dial dial ang aw...” tia an pawntona tual lai khawvelin a chhawpchhuah ṭan hun a ni. .
Syd Barret-a album The Madcap Laughs tih kawma Iggy thlalak lo awm dan chanchin chu han sawi dawn ila: Kum 1960 chhova Rock stars-ho thlalatu lar ber tia an sawi ṭhin Mick Rock-a chuan heti hian a ziak a: “Syd Barret-a khan a solo album hmasa ber kawm ami tur thla la turin favang lai khan min ngen a. Khatih lai khan nula hmelṭha zet mai Iggy the Eskimo nen an cheng dun a. Iggy thla ka lak lai khan an inkungkaihna danglam tak ka hmu a ni”, tiin. Madcap album kawm hnung lamah hian Syd-a chu pindan chhuatah mumang leh suangtuahna khawvela a awm laiin a hnungah thlarau zalen Iggy chu saruakin a lo lang a. Mick Rock-a hian, “Thla la tura ka va kal chu Iggy hian saruakin kawng min lo hawn a, Syd-a chu a lo la mu a. Hawihhawm thilah Iggy chuan kawr hak a tum a, Syd-an kawr hak ngai a tih loh avangin a ha ta lo”, tiin a sawi. Madcap album kawm hma lam chu a lema kan hmuh ang hi a ni a, Storm Thogerson-a lak a ni thung. Ani hi English mi, graphic designer a ni a, kum 40 chhunga Pink Floyd album chhuak apiangte design tu hi a ni.
Khatih laia British model lar tak Jenny Spires-i chu Iggy ṭhian ṭha a ni a, Iggy hmaa Syd Barret-a bialnu a ni. Jenny hian Syd-a chenna Wetherby Mansion-ah hruaiin a inhmelhriattir a. “Kum 45 kal ta kha a ni a, ka hre chiang tawh lo na a, kan va thlen khan electric heater tlawn khat chi chauh kha a awm a, vawt ka tih avangin min aitir nghe nghe. Kar khat ka cheng ve a, ka awm lai khan Syd-a album kawma chuang turin Mick Rock-a khan ka thla kha a la a. A hnuah thla la tura a lo kal leh chuan ka lo awm tawh loh avangin a lung awi loh thu min hrilh”, tiin Iggy hian interview-naah a sawi.
Heng hun laia hippie-ho rilru hi kan hriat thiam loh chuan an chet dan hi maksak tih mai awm pawh a ni. Hmangaihna leh remna hi an thupui a ni a, inngaizawng pawhin anmahni bil chauha inhmangaih kha zim thlakah an ngai a. Ṭhiante emaw, ṭhiante bialnu bialpa nena mut dun zawk zawk te kha an tih dan a ni a. Remna duhin sipai silai kuaah pangpar an han thiat mauh mai a, sipaite pawhin an lo dawh ve mai a. Hmangaihna leh remna aupuiin kawng te an zawh ṭhin. Hippie-ho vawrtawp an tih ṭhin chu kum 1969 August ni 15-18 chhunga music festival ropui tak New York khawpuia an neih Woodstock kha a ni. Hmangaihna leh remna, inpumkhat duhna lantirna a ni. Magaretta Barclay-in an chanchin a sawi hian a tichiang deuh awm e. “Iggy kha hmun tin hmun tangah mi chi hrang hrang bulah a khawsa a, lungkham em em a neih ka ring lo, ‘Syd-a a chhuahsan hma leh hnu’ han tih te hi awmze nei a ni vak lo. Thlarau zalen kha kan ni vek a, kan tawn apiang kha kan chenpui a, kan chenpuite awm angin kan awm a ni mai, chenna nghet leh kawppui nghet tih lam kha kan rilruah a lang lo” tiin a sawi.
Kum 21 mi a nih laia Syd-a nena an chendun hlim hian Iggy hian, “Khatih lai khan Syd-a kha mi ngaihsan leh star rawn luai luai a nih pawh ka hre lo. Pink Floyd chu ka hre hlawm vek a, an zai pawh Crystal Palace-ah khan kan ngai thla fo. An hla erawh ka tuipui lem lo, kei chu lam nuam ti mi ka ni a, an music kha ka lam rem thiam lo. Syd-an Madcap album ami tur hla a zir tlauh tlauh laite khan EMI-a record tir tlaka ka ngaih leh ngaih loh te min zawt ve fo mai”, tiin a sawi.
Iggy chanchin chu kan sawi ta viau mai a, Pathianin rem a tih chuan kar leh lamah kan ziak leh ang a, sulhnu dangah kan kai tawh ang.