India rama state ṭhang chak ber Meghalaya

Spending & Policy Research Foundation, Mumbai hnuaia zirbingna kalpui ṭhin IndiaSpend zirchiannaa a lan danin Meghalaya chu India rama state ṭhang chak ber a ni mek. Meghalaya hian state lian zawk Madhya Pradesh ṭhanna 9.5% chu khumin 9.7% ah an awm mek. Arunachal Pradesh hi Gujarat aiin a ṭhang chak zawk bawk niin IndiaSpend hian an tarlang.

Tripura hi khawpuia cheng zinga lehkhathiam hna hmu lo tamna ber niin 25.2% a ni. Nagaland chuan dawtin 23.8% a ni thung. India hmarchhak state pariatte ṭhanna hi a sang hle a, zirna lamah pawh India ram hmun dang aiin ansang filawr a ni. Tunhmaa an innghahna ber lo neih lam an titlem telh telh bawk. Mahse he ṭhanna hian hna a siam tam phah loh bakah mipui nawlpui nunphung a chawisang lem lo niin IndiaSpend chuan an tarlang.

Gross State Domestic Product-a Meghalaya, Tripura leh Arunachal Pradesh-te ṭhanna hi kum 2013-14 khan a sang ber. Meghalaya GSDP ṭhanna hi 9.7 % a ni a, hei hi state lian Bihar GSDP ṭhanna 9.1% nen a intluktawk a ni.

Arunachal Pradesh GSDP ṭhanna chu 8.9% niin, hei hi Gujarat ṭhanna 8.7% aiin a sang zawk. Heng hmarchhak state pariatte industry lama an ṭhanna hi a sang zawng vekin a kal a, lo neih leh thlai thar lam kaihhnawih lamah erawh a hniam zawngin an kal thung.

Hmarchhak state pariatah hian khawpuia cheng hna hmu lo zat hi thingtlang aiin a sang vek bawk. Meghalaya hian lehkhathiam hna hmu lo ṭhalai an nei tlem ber a, thingtlangah 0.4% leh khawpuiah 2.8% a ni.

Manipur-ah rethei an tam ber a, Sikkim erawh an hausa thung. Retheihna hi hmarchhakah hian a kairual angreng viau a, a chhan ber nia tarlan chu helna leh buaina awm vang a ni. Manipur-ah 36.9% zet BPL an awm a, Sikkim-ah erawh chuan BPL chu 8.2% chauh an ni. Sikkim-a BPL hniam chhan chu tuikhuah hmanga kawlphetha siam a nih vang a ni a, Manipur-a BPL tam chhan ber chu helpawl tam lutuk vang a ni. Meghalaya-ah chuan kum 2009-10 a BPL awm zat 17.1% kha kum 2011-12 ah chuan 11.9% chauh an ni tawh.

Hmarchhak biala retheihna hian India phai ram ang thoin, thingtlangah bu a khuar nghet hle. Hmarchhaka BPL awm zawng zawng mtd 12.8 zinga mtd 11.6 zet chu thingtlanga cheng an ni. Thingtlang mite retheihna chhan ber nia NIRD tarlan chu- lo neih dan hmanlai lutuk leh thiamna nei hnathawktu rawih vang a ni.