Hmarchhakah thin natna a hluar

New Delhi, Sir Ganga Ram Hospital-a senior liver transplant surgeon Dr. Naimish Mehta chuan hmarchhak biala thin natna vei chu India rampuma thin natna vei chawhrual aiin a tam zawk a ti.

Kum khatah hmarchhak mi 300 chuangin liver transplant an tih ṭhin thu sawiin, transplant tih nan sum tam tham tak sen a ngaih thu a sawi.

Dr. Mehta chuan Hepatitis B hluar lamah India ram chu intermediate zone-a a awm thu sawiin, hmarchhak bial chu high risk zone-ah a awm thu a sawi. India rama prevalence rate chu 2% aṭanga 7% a nih thu sawiin, hmarchhaka China leh Asia chhim chhak lama ramri bialah chuan 8% aia prevalence rate a san thu a sawi bawk.

Dr. Mehta chuan marchhak mi liver transplant an tihsak zingah mi pali zela mi pakhatin Hepatitis B an vei thu a sawi bawk a, hmarchhak mi Hepatitis B avanga thin natna vei chawhrual chu India rampuma natna vei chawhrual let thum a ni, tiin, hmarchhak mi natna vei zinga 25% chu thin thlak ngai an ni, a ti. Thin natna thlentu tam zawk chu Hepatitis B a nih thu a sawi bawk.

Hmarchhak bial mipui zinga 1.8% chuan Hepatitis C leh 2%-in Hepatitis B an veia chhut a ni a, he natna lak aṭang hian Intravenous Drug Users (IDUs) leh mipat hmei­chhiatna hmang kual nasa te chu high-risk category-ah an awm a ni.

Hmarchhak bialah Manipur, Churachandpur leh Bishnupur bial chu Hepatitis C natna vei tamna ber an ni a, IDU zinga prevalence rate chu 90% a ni.

Indian Council of Medical Research (ICMR)-in kum 2009-a Integrated Bio Behavioural Assessment Round 2 Testing a neihah Nagaland, Wokha district leh Phek district-a Hepatitis C prevalence rate chu 20.8% leh 8.7% a ni a, kum 2009 hma lama zirchianna an lo neih tawhah Manipur-a IDU zinga Hepatitis C prevalence rate chu 55-80% a ni a, IDU zinga HIV prevalence rate chu 22-33% a ni.