State ṭawng hrang tamna ber Nagaland

India-a nitin chhuak financial news­paper, Mint in a zirchianna aṭanga a lan danin Nagaland chu ramchhunga state mal ṭawng hrang tamna ber a ni a, Kerala chu a tlemna ber a ni thung.

Mint hian 2011 census leh Industrial eco­nomic, Herfindahl-Hirschmann Index (HHI) concept chu hmangin zirchianna hi a nei a ni.

2011 census hian ṭawng hi level hnihah a ṭhen hrang a, "language" leh "mother tongue" tia ṭhenin, “major language” leh “minor language” emaw “language” leh “dialect” ti pawhin a sawi theih bawk. Hemi hmang hian Mint chuan India ramchhunga state hrang hrang chu language leh dialect level hian a zirchiang a ni.

Language leh Dialect level-ah hian Nagaland hi a sang fal hle a, 2011 cencus chuan Nagland chuan language 14 leh dialect 17 a nei tih a tarlang niin Mint chuan an tarlang. Language hman tlanglawn ber Konyak chu 46% in an hmang. Hetih lai hian Kerala-ah ve thung hi chuan language 1.06 chauh hman a nei thung a, Malayalam mother tongue-a hmang 97% an awm niin Mint chuan a tarlang.

Hetihlai hian Hindi hman tamna state-ah erawh Hindi hnuaiah dialect hrang hrang a awm leh thei thung a ni.

Entir nan, Himachal Pradesh pawhin effective language 1.3 chiah a nei a, 86% chuan Hindi an mother tongue-ah an hmang a, mahse dialect anga ṭhendarh chuan effective language paruk an hmang thung. An hman nasat ber chu Hindi dialect tho, Pahari a ni a, 32% velin an hmang a ni.

Bihar-ah pawh 78% chu Hindi lan­guage hmang ni mah se dialect anga ṭhen­hran chuan tam tak a chhuak leh thung bawk a ni.