Indian border guard-te'n kan ram chhung an lut : China

China chuan India hmarchhak Sikkim aṭangin Indian border guard-te'n an ram chhung an lut niin a sawi.

Chinese defence ministry chuan, Indian border guard-te hian Sikkim aṭangin China ram awp chhung Tibet an lut a ni, a ti. Foreign ministry thupuangtu Geng Shuang chuan, India sipaite hi an ram lamah let tura hriattir an nih thu sawiin, Chinese forces-te pawh hma la nghal tura hriattir an ni, a ti. India hian China chu a ram awp chin huam chhungah chuan a zah tur a ni tih sawiin, ram pahnih ten ramri chungchanga inremna an lo siam tawh te pawh a zawm tur a ni, a ti. Hetih lai hian Indian Army chuan China puhna hi a pha thung a, ram pahnihte an inpuh tawn ve ve a ni.

Foreign Ministry thupuangtu Geng Shuang chuan India sipaite chu an ram lama an kir leh hma loh chuan India khualzinte chu Tibet-a Kailash Mansarovar an tlawh an remti dawn lo niin, Thawhlehni khan a sawi. China chuan a ram chin hum him turin hma a la zel dawn a, India sipaite hi an ramah kir leh turin a ngen a ni, a ti. Ramri chungchangah a ṭanna ngaiah a ṭang reng dawn tih a sawi a, India-in Line of Actual Control (LAC) paltlanga China sipaite India ramah an lut anga a sawi chu thu belhchian dawl lo niin a sawi bawk.

China Defence Ministry chuan India sipai-te hian an ram chhung an lut ngei niin a sawi a, hei hian ram pahnihte inkarah pawh rah ṭha lo a chhuah an hluahthawn thu an sawi. China President Xi Jinping chuan thla hmasa lam khan Indian Prime Minister Narendra Modi chu ramri chungchangah hian inremna an lo siam tawh te bawhchhe lo turin a lo ngen tawh niin an tarlang bawk.

April thla khan Tibetan sakhaw puithiam Dalai Lama chuan India hmarchhak a tlawha hei hi China chuan sawiselin ram pahnih inkar tichhe thei a nih thu a lo sawi tawh bawk. Hei hian ram pahnihte inkara buaina awm ṭhin chu a chawktho thar leh nia ngaih a ni a, China-in India chetdan khak fo mah se Prime Minnister Narendra Modi-a kaihhruai sorkar chuan China hi a chhanglet lo thung. Tun hnaia India khualzin China sorkarin Tibet an tlawh a remtih loh chungchangah India chuan thuchhuah a la siam lo bawk. China chuan India hian Australia-in United States leh Japan-te nena joint naval exercise neih tuma an hmalakna dodalah a puh bawk.

China sipai People’s Libera­tion Army (PLA)-te chuan India leh China inrinna, Line of Actual Control (LAC) paltlangin, Sikkim-a Doka La sector an lut a, Indian bunker pahnih an tichhia niin India chuan tarlang ve thung. Indian Army-te chuan China sipai te hian LAC paltlangin India ram chhungah an rawn lut a, hei hi lo chhangletin an ramah umkir an nih thu an sawi bawk. China sipai te hi Doka La sector-a Lalten area-ah an lut nia tarlan a ni a, hemi chungchang hi Indian Army chief General Bipin Rawat pawh hriattir niin, General Rawat hian thil awm dan enfiah turin Sikkim hi a tlawh dawn nia tarlan a ni. Hetih lai hian Indian Army leh Defence Ministry-te chuan thuchhuah an la siam lo thung.

Ram pahnihte inkar boruak a ṭhat loh avang hian China sorkar chuan Tibet-a Kailash Mansarovar Lake tlawha zintum Indian khualzin eng emaw zat chu a lo dang tawh a ni. Khualzinte hian Nathu La route aṭangin Tibet pan an tum a, mahse China chuan remti loin a lo dang a ni. Chinese Foreign Ministry thupuangtu Geng Shuang chuan khualzinte dan an nih chungchangah hian ram pahniha foreign ministry aiawhte chuan inbikna an nei mek tih a sawi. Mahse hei hi ramri chungchanga buaina hian a ngawng ngei dawn niin a lang.

India leh China-te hi kum 1962 khan an lo indo tawh a, thisen tam tak a luang a ni. China sipai, People’s Liberation Army (PLA)-te chuan kum 1967 khan Nathu La-a Indian Army post an kap a, ram pahnihte inkar boruak a ṭha lo zui hle bawk. PM Narendra Modi chuan kumin September thla khian China a tlawh dawn a, BRICS Summit-ah a tel dawn a ni. He hunah hian ram pahnih aiawhte hian ramri chungchangah inbikna an nei angem tih chu hriat a la ni lo. BRICS Summit-ah hian Brazil, Russia, India, China leh South Africa ramte an tel a ni.