Rio Summer Olympic belchiang ang
2016 Summer Olympic chu August 5 aṭanga 21 chhung hian Rio de Janeiro, Brazil-ah neih a ni dawn. Infiamna khawmpui lian hmang tur hian ṭum dang zawng aiin ram inlan tur an tam dawn a, National Olympic Committees (NOCs) hnuaia ram 207 an inlan dawn - Kosovo leh South Sudan te chu an vawi khat inlanna tur a ni ang.
October 2, 2009 khan IOC Session vawi 121-na chu Copen-hagen, Denmark-ah neih a ni a, IOC president Thomas Bach kaihhruai hian South American khawpui zinga Olympic dawng hmasa ber turin Rio an thlang. Khawpui lian Madrid, Tokyo leh Chicago te'n Brazil khawpui pakhat Rio hi an tluk lo.
Ram hrang 207 aṭang hian infiammi 10,293 te chu an inlan dawn tih a chiang tawh a, 10,500 zet an tling thei tura ngaih a ni. Infiamna chi hrang 28 aṭangin a peng hrang 306 zet a awm dawn a - gold medal 306 a awm dawn tihna a ni. Inelna hi Rio bakah Brasilia (Brazil capital), Sao Paulo (Brazil rama khawpui lian ber), Belo Horizonte, Salvador leh Manaus-ah te neih a ni ang - a hawnna leh kharna an neihna tur chu Maracana Stadium a ni.
Stadium hmingthang chu
Inelna neihna tur hmunpui ber Maracana Stadium hi kum 1950 khan FIFA World Cup khelh nan Rio khawpuiah hawn a ni a, July 16-a final khelha Uruguay-in 2-1 a a thlengtu Brazil an hneh lai kha a hmunah mipui 199,854 zetin an en! Hei hi khawvela inkhel entu punkhawm tam ber ṭum a ni. Kum 2010-13 chhunga siamṭhat a nih hnuah mipui 78,838 leng tura siam danglam a ni a, Olympic-ah hian seat 78,639 a awm ang.
Tun dinhmunah he khelmual hi South America rama stadium lian ber dawt niin Peru rama Estadio Monumental (80,093) chiah tluk loh a nei. Brazil stadium neih tam tak zinga an chhunvawr ber niin 2007 Pan American Games, 2013 FIFA Confederations Cup leh 2014 World Cup final khelh nante khan hman a lo ni tawh.
Olympic hi...
Greece khawpui Athens-ah kum 1896 khan a vawi khat nan Olympic Games hi neih ṭan a ni a, International Olympic Com-mittee kaihhruaina hnuaiah tun thlengin kum li danah neih ṭhin a ni. Infiamna chi hrang hrangah kum 1904 aṭang khan gold, silver leh bronze medal sem ṭhin a ni.
Summer Olympic hi ram hrang 18 zetah nghah a ni tawh a, 2012-a Great Britain-in an thlen kha a hnuhnung ber a ni.
Olympic hi ram niloin khawpui hminga thlen ṭhin a ni a, Summer Olympic bik hi London (1908, 1948 leh 2012) ah vawi thum nghah a lo ni tawh a, khawpui dang pathum Los Angeles (1932, 1984), Paris (1900, 1924) leh Athens (1896, 2004) te chuan vawi hnih ṭheuh an thleng tawh bawk.
Belgium, China, Canada, Finland, Italy, Japan, Mexico, Netherlands, South Korea, Spain, Soviet Union leh Sweden te chuan he infiamna khawmpui lian hi an lo dawng tawh bawk. Ram panga - Greece, Australia, France, Great Britain leh Swit--zerland te chu Summer Olym-pic Games apianga inlan ziah thei an ni. Great Britain chu inelna neih apianga gold medal pakhat tal dawng ziah thei awmchhun niin Olympic chanchina sulhnu nei
ṭha ber erawh medal 2399 (Gold 976, silver 757 leh bronze 666) dawng tawhtu US an ni thung.
En bik hlawh tur
Olympic-ah infiammi tam tak an inlan tawh a, sulhnu nei-
ṭha leh beisei phak lo pawh an ṭhahnem tawh hle. He infiamna khawmpui liana mimal hming langsar chu Usain Bolt leh Michael Phelps te an ni. Rio-ah hian Jamaican sprinter ropui leh American swimmer te hi an hmel kan hmu leh dawn a, anni hi enbik hlawh leh mipui ngaihven tur bik an ni ang.
Kum 29-a upa Bolt hi khaw-vela tlan chak ber a ni. Ani hian Olympic gold medal paruk la tawhin 100m, 200m leh 4x100m relay-ah te a zawnin vawi hnih a champion tawh, intlansiak huangah chuan ani ai boruak nei lian tur an awm chuang lo.
Kum 31-a upa Phelps hian Olympic gold medal 18 a dawng tawh a, ani aia record nei ṭha khawvelah an awm lo. Olympic vawi thum Athens, Beijing leh London-ah te inlan tawhin kuminah hian a vawi li nana a hmel kan hmu leh dawn a, American swimmer hi a upat tawh avangin Olympic-ah hun tam a nei tawh lo.
India tan beisei a awm em?
Kuminah hian Indian Olym-pic Association (IOA) chuan infiammi 121 a tir thei dawn a, Olympic chanchina infiammi a tirh tam ber tur ṭum a ni ang. Norman Pritchard chu 1900 Paris Olympic-ah khan India tan amah chauhin a lo inlan tawh a, Calcutta tlangval hian 200 metres hurdles leh 200 metres intlansiakah te silver medal dawngin India mai ni lo Asian ram zingah Olympic-a medal dawng thei hmasa ber a ni.
Kum 1920 aṭang khan Sum-mer Olympic Games neih a nih apiangin India chu a la inlan zui ve ziah a, a pumpuiah Indian athlete-ten medal 26 an dawng tawh. Olympic chanchinah India hian gold pariat, silver paruk bakah bronze 12 a dawng tawh. Kuminah hian ṭum dang zawng aiin infiammi an fehchhuak hnem dawn - 2012 London Olympic a kal zat 83 aiin 38 zetin an tam dawn.
2012 London Olympic-ah India hian medal paruk a la, heng zinga pahnih chu silver niin bronze pali a ni thung - hei hi India tan chanchin lawmawm niin infiamna khawmpui liana a chetṭhat ber ṭum a la ni hial. Kuminah hian Badminton, Hockey, Shooting leh Boxing te hi medal dawn beisei sanna an ni. Athletics, Wrestling, Archery, Table Tennis, Tennis, Golf, Swimming, Weightlifting, Gymnastics, Judo leh Rowing te hi an inlanna tur dang a ni bawk.