Zika virus: Activist-te'n nau tihtlak phalsak an dil America ramah a darh chak ring

Latin America ramah Zika virus a leng mek a, he hrileng tuar nasa ber zinga mi, Brazil-ah chuan lawyer, activist leh scientist-te'n supreme court hnenah zika virus vei, nu naupai laite'n an nau tihtlak an duh chuan phalsak turin an ngen.

Nu naupai laiin Zika virus a vei chuan a nau pai thluak thlengin a khawih buai thei a, a fa hrin chu nausen dang aiin a lu a te a, kawng hrang hrangin a rualpuite an pha thei dawn lo a ni.

Brazil ramah hian nau tihtlak khap tlat a ni a, Zika virus veite pawh nau tihtlak hi phalsak an ni lo. Mahse nu hriselna atana hlauhthawnawm leh pawngsual tawkte bakah, thluak natna chi khat anencephaly veite erawh chu phalsak an ni thung.

Mithiamte chuan Zika virus hi a darh chak hle niin an sawi a, kum≠in chhungin America ramah mi maktaduai 3-4 velin an kai hman an ring tih an sawi.

Hri len nasatna ram, Brazil chuan kumin hian Olympic Games a thleng dawn a, hei vang hian he hri hi a darh nasat phah hle rin a ni bawk. Mahse International Olympic Committee hotu, Thomas Bach chuan hri leng hi khuahkhirh a nih theihna atan theih≠tawp chhuah mek a nih thu a sawi. IOC chuan nimin khan Games neih huna tel tur, infiammi leh a chhimtu turte tana inkaihhruaina dan a siamte a tichhuak.

Supreme Court-a petition theh≠luh hi thla hnih chhungin chinfel a ni ang. Petition thehluhah hian Zika hri darh chungchangah hri pu darhtu, Aedes aegypti thosi a tihrem loh avangin Brazil sorkar chuan mawh a phur a ni, a ti. Sorkar policy chak tawk loh avanga a nghawng pawi tak thleng mek chu hmeichhiate'n an tuar bik tur a ni lo, tiin petition-ah hian an tarlang.

Zika virus hi a damdawi leh a venna, vaccine a la awm lo. Mahse US National Institute of Health (NIH) official-te chuan Zika vaccine atana hman theih tura beisei pahnih chu enchhin mek a nih thu an sawi. Pakhat zawk- West Nile vaccine chu Zika vaccine atan hman theih turin kumin kumtawpah hian clinic-ah enchhin tum a nih thu an sawi.

WHO director general Dr Margaret Chan chuan Zika hri hi a darh chak avangin ngaihven tak tak a ngai tawh a ni a ti a, Zika emergency team pawh a din tawh bawk. WHO hi karleh Thawhṭanni hian inhmukhawmin, he hri hi khawvel pum huap tana hlauhthawnawma ngaih chi a ni dawn em tihte an rel dawn a ni. Hri leng vanga international emergency puan hnuhnun ber chu Africa khawthlang lama Ebola hri a len nasat lai khan a ni a, he hri vang hian mi 11,000 chuangin an thih phah a ni.

Zika virus hi kum 1947 khan Uganda rama z‚wng-ah hmuh hmasak ber a ni a, tun ṭum ang hian a la darh nasa ngai lo. South America-ah chuan Brazil ramah hian he hri hi hmuh hmasak ber a ni a, kum 2015 May thla khan hmuh a ni.

WHO official-te chuan Zika virus hi Brazil ramah mi 500,000 - maktaduai 1.5 velin an vei a, South America biala ram 23-ah a darh tawh bawk niin an sawi. Zika virus hian khawsik leh taksa thakte a thlen thei a, mahse a vei zinga
ṭhenkhatah chuan heng natna te hi a langchhuak vek chuang lo. Tun thlengin a damdawi hmuhchhuah a la nih loh avangin hri darh zel tur venna kawng awmchhun chu Zika virus siamtu, thosi pian theihna tui tling awmte tihbo a, thosi seh tur laka inven a ni.