US President tur Donald Trump US President 45-na atan Republican Party candidate Donald Trump chu thlan tlin a ni ta
Kum 70-a upa, Donald Trump hian Democratic Party candidate Hillary Clinton a hneh a, US-a Democratic Party-in kum riat chhung ro a relna chu a titawp dawn ta a ni. President a chuh hma hian politics lam a la luhchilh lo a, hnuhma pawh engmah a la nei lo.
Donald Trump hian electoral college vote 530 aṭangin vote 276 a hmu a, tling tura vote hmuh ngai zat 270 chu vote 6 in a khum thei a ni. Trump hi ;President term khatna chelh tura thlan tlin zinga upa ber a ni bawk.
US President thar hi nakkum January 20-ah rinawmna thu tiam tira lakluh a ni dawn a, kum li term a ni. A rual hian a vice president candidate, Indiana governor Mike Pence pawh lakluh a ni ang. Mike Pence hi kum 58 a ni a, a nupui Karen nen fa pathum an nei. Pence hi Kristian ṭha tak, Evangelical Christian a ni a, kum 13 chhung Congress member a ni tawh.
President atana thlan tlin a nih hnua Hilton Hotel, New York City-ah amah thlawptu hmaa thu a sawiah, Trump chuan America mipui zawng zawng tana president a nih tur thu a sawi a, a khingpui Hillary Clinton-i pawhin lawmpuina a hlan thu a sawi. Ram tana Clinton-iín hna a lo thawhte avangin a lakah lawmthu sawina tur tam tak a nei tih a sawi bawk.
Trump chuan America inpumkhatna turin an hliamte tuam dam hun a thleng ta tih a sawi a, Republican leh Democrats zawng zawng pawh lungrual taka an thawhho a ngaih thu a sawi. An thawhhonna aṭangin an ram chu din thar lehin, America mite duhthusamte an thar thawh leh dawn tih a sawi.
Lawmpuina hlan:
Ram hrang hrang hruaitute chuan Donald Trump lawmpuina an hlan a, a langsar zingah Russia President Vladimir Putin a tel. Putin chuan Trump-a kaihhruaina hnuaia US leh Russia chuan inawmna ṭha tak an neih ngei a beisei thu a sawi.
France far-rigth Front National hotu Marine Le Pen pawhin Trump-a chu a lawmpui thu a sawi a, Trump-a policy chu France tana pawh a ṭha hle tih sawiin, America mipuite a lawmpui thu a sawi bawk.
Netherland far-rigth leader leh MP Geert Wilders pawhin Trump-an hnehna a chan avangin America mipuite chu an ram chu an nei leh ta a ni tiin, anni pawhin an ti ve thei tih a sawi nghal bawk.
US President Barack Obama sawisel a, mawi lo taka a chungchang lo sawi tawhtu, Philippines President Rodrigo Duterte chuan Trump chu a lawmpui hle tih sawiin, Philippines leh US inzawmna leh inzahtawnna ṭha zawk a awm theihna tura thawhpui a chak tawh thu a sawi.
China foreign ministry pawhin US President thar tur chu thawhpui an chak thu a sawi a, ram pahnihten thawhdunna ṭha, ram mipuiten an chhawr theih tur an neih theih ngei a beisei tih a tarlang.
Argentina foreign minister pawhin Trump-a hnuaiah ram pahnihte chuan inpawhna
ṭha zawk an neih theih a beisei tih a sawi. Argentina President hlui Cristina Fernandez-i kaihhruaina hnuaia ram pahnihte inlaichinna hi a ṭha lo a, mahse hei hi Trump-a a tlin chuan a inthlak danglam rin a ni.
Japan sorkar pawhin Asia-Pacific bialah boruak muanawm a awm theihna turin Donald Trump chu an thawhpui tur thu a sawi bawk.
Mipuia tla na lo candidate:
Kumin US President thlanna-a party candidate pahnihte hi President candidate ni tawh zinga lawm hlawh lo leh mipuia tla na lo ber an ni. Vote thlak hmaa Fox News-in mipui ngaihdan a lak, result a tihchhuahah voter zinga 61% chuan Hillary Clinton-i chu ṭha an ti lo a, 56% in Donald Trump ṭha an ti lo bawk.
Mipa lamin Trump an thlawp tha:
Exit poll aṭanga a landanin, President thlannaah hian America mipa zingah Trump-a thlawptu an tam zawk a, hmeichhe lamah Clinton-i a che ṭha thung. Mihang voter 10 zinga pakua zel chuan Democrats an vote a, Latino hmun thuma ṭhena hmun hnihin an thlawp bawk. Mahse minga zingah a zahve aia tamin Republican hi an thlawp thung.
Trump-a hma thlir
ρ Donald Trump hian a campaign au hlaah ‘Make America Great Again’ tih a hmang a, hei hi thlan tlin a nih chuan tihpuitlin ngei pawh a tiam.
ρ America president candidate-te hian Oval Office-a term an hman chhungin an hnathawh tum hmathlirte an siam lawk ṭhin. Mahse Trump hian midangte aia ropui a nih lantir tumin, President office a luah aṭanga ni 100 chhunga a hnathawh turte a lo duang tawh a ni.
ρ Thla hmasaa Gettyburg-a thu a sawiah, Trump chuan a President ni khatna aṭangin America mipuite chu hna thawh tur a chhawpsak nghal dawn tih a sawi a, darkar 24 chhungin President kalchhuak tur Barack Obama hnuhma hnutchhiahte a thai reh vek ang a, America humhalh hna a thawk nghal dawn tih a sawi.
ρ US-a dan loa pem lut leh criminal record neite chu an ram lama thawn kir an nih theih nan hma ala nghal dawn tih a sawi a, an ram chhunga hmun ralmuang lo zual deuhahte chuan ram dangte pemluh a khap tur thu a sawi bawk.
ρ Mexico ram aṭanga pem lutten US-ah pawikhawihna chi hrang hrang an thlen fo avangin, President a nih chuan Mexico nena an ramriah daidanna bang siam a tum thu a sawi tawh bawk a, mahse hei hi eng anga kalpui nge a tum erawh a sawichiang lo. Eirukna tihbo a tum thu pawh sawiin, mipuite thlan mipui tana sorkar dik tak din a tiam a ni.
ρ Trump chuan President a nih hunah NATO ram dang, beih tawkte chu humhimna a pe thei kher dawn lo tih a sawi a, an thawhdunna thuthlung zawmte chauh America chuan a ṭanpui tawh dawn tih a sawi. Iraq nena nuclear agreement an siam chu a sut leh tur thu te bakah, Islamic State firfiakte bomb darh vekte a lo tiam tawh a ni.
ρ Donald Trump hian President Barack Obama’n inremna leh thupek alo siam tawhte chu sut vek a lo tiam tawh a, hei hi hna hmasa bera a neih tur thu pawh a sawi. Obama signature policy, health insurence scheme Obamacare chu ṭhiat a, Health Savings Accounts system hmanga thlak a tum thu a sawi a, hei hi state tinte hnena sum khawih tura thuneihna sang zawk pekna tur a ni.
A vawi khatna atana vote thlak an tam
Tun ṭum US President thlannaa vote thlak zinga 15% chu president election-a vote an thlak vawi khatna a ni hlawm. Kum 2012 inthlanah khan a vawi khatna atana vote thlak zat hi 9% an ni. Inthlan ni, November 8 hma hian state tam zawkah vote lo thlak lawk theih mah se, vote thlak ni atana ruat ngeia vote thlak hi 13% a awm bawk a, kum 2012-a 9% aiin an sang zawk a ni. Candidate pahnih, Hillary Clinton leh Donald Trump-te pawh hian November 8-ah vote an thlak a ni.
November 8 hmaa vote thlak lawk, early voting-ah hian vote maktaduai 42 a tla a, kum 2012-a vote maktaduai 32.3 tla a khum a ni.