Guterres-a'n Climate Action Summit 2019 a hawng

United Nations Secretary-General Antonio Guterres chuan Thawhṭanni khan  New York-a UN headquarters-ah "Climate Action Summit 2019" a hawng.

Summit hawngtu, Guterres chuan kan chenna leilungin chhiat lam a pan nasat telh telh thu sawiin, "Kan chenna leilung chunga kan ngilneih loh chuan kan ngilneih loh ang angin kan leilung hi a chhe zel mai ṭhin a ni," a ti.
Kumin June aṭanga August thla kha hmar tawpa nipui lum lai ber a ni a, chhim tawpa thlasik lum lai ber dawttu a ni bawk.  Kum 2015-19 kha khawvel lum lai ber a ni. 

"Han hawi kual ve ula, kan tuipui chuan a chim chin a sang telh telh a, chu mai bakah kan tuipuite chu al tulh tulh a. Kan vur ram tlangpang khalte chu a tui ral mek a ni. Bleaching avangin tuipui hnuaia nungchate chu an boral mek a, hmun hrang hrangah ram a kang bawk a, ram kang chuan nungchate a nghawng a, ram kang avangin thlaler a insiam a, heng thil hrang hrang thleng  hian mihringte tana chhiatna a thlen zel a ni." tiin uar takin Antonio chuan a sawi.

Guterres chuan sik leh sa danglam chak zel venna kawngah ram hrang hrangte ke pen uar turin a sawm mai bakah Green Climate Fund a pawisa thawh tam turin a sawm. Climate summit neihah hian ram hrang hrang hruaitute chuan kum 2030 hmaa 45% a green­house gas emissions ti zia­awm turin thutlukna an siam a ni. Mithiamte chuan kum 12 chhunga carbon emissions kan tih tlem theih chuan, global average temperature pawh 2°C in a hniam thei dawn thu an sawi. 

UN hotu chuan, "Tun aṭanga hma kan lak nghal loh chuan kan century tawp ah chuan khawvel hi 3°C in a lum belh dawn a ni," a ti.