Rajya Sabha-in GST Bill pass
Hun rei tak tihkhawtlai tawh, Goods and Services Tax (GST) Bill chu Nilaini zan khan Rajya Sabha-ah pass a ni ta.
Rampum huapa chhiah in ang tlang, single tax system hmanna tur, The Constitution (122nd Amendment) Bill 2014, GST Bill tia hriat hi Lok Sabha-ah pass a nih hnuin, Rajya Sabha-ah hun rei tak tikhawtlai a ni a, Nilaini khan Rajya Sabha-ah darkar sarih zet sawiho a nih hnuin pass a ni ta a ni. Vote laknaah member 230-te chuan bill thlawp zawngin vote an thlak a, a thlawp lo lamah vote an awm lo. He bill hi India-in indepenent a hmuh hnuah tax reform lian ber nia sawi a ni.
GST Bill hian ramchhunga sumdawnna maktaduai 7.5 chuang zet a huam thei dawn a, sumdawngten state hrang hrangah chhiah hran an chawi ṭhin chu titawpin, single tax rate chauh a awm tawh dawn a ni.
Tuna tax system hman mekah chuan state hrang hrangten chhiah hi a hranin an la a, bungraw thawnnaah pawh state hrang hrangah chhiah pek nawn a ngai ṭhin. Chhiah lak zat hi state-te hian an bithliah ṭhin a ni. Mahse hei hi titawpin, ṭum khat chiah chhiah pek a ngai dawn a, hei hian economy
ṭhanna lamah pawh 2% vel zetin a puih theih rin a ni.
Goods and Services Tax hian tuna chhiah lakna hrang hrang - lottery, entertainment, VAT, sales leh luxury tax zawng zawng chu single tax-ah a thlak vek dawn a ni. State-ten an hrana chhiah an lak
ṭhin pawh tihtawp a ni bawk ang.
State hrang hrangte chuan a hrana chhiah an lak ṭhinte tihtawp a nih dawn avangin sum tam tak an hloh phah an hlauthawng a, mahse kum nga chhung chu an sum hloh zat hi zangnadawmna pek an ni ang.
GST Bill hi upper house-ah tlang mah se, a taka kalpui mai theih a la ni dawn lo. Sorkar laipui chuan nakkum April 1 aṭanga hman ṭan turin a ruahman a, mi tam takin a hun ruatah hian hman theih a nih an ring lo. Parliament-in pass mah se, state hrang hrang ten an pawm ve leh phawt a ngai dawn a ni. Upper House-a bill pass hi siam danglam deuh a nih avangin, state 29 zinga 15 talin an pawm phawt hnuah Lok Sabha-ah pharh a ni leh ang. Hemi hnu hian President hnenah a pawmpuina la tura thawn a ni leh ang a, President-in a remtihpui hnuah GST council din a ni ang a, he council-ah hian state leh centre-a minister an awm dawn a ni. Hemi hnuah hian chhiah lak dan tur chu siam a ni dawn chauh a, government panel chuan 17-19 % vel la turin rawtna a siam a ni. Finance Minister Arun Jaitley chuan chhiah hi a hniam thei ang bera lak an tum dawn tih a sawi.
Tax expert-te chuan dan thar hmang tur hian IT system thar siam te, tax official sing tel training pek leh company-te hrilhfiah te a ngaih dawn avangin hei ringawt pawh hian thla ruk vel zetin a hman hun tur hi a tihtlai phah thei a ni, an ti.