Kar khat hnuah Covid-19 vaccine pekchhuah theih beisei

Union health ministry chuan Covid-19 vaccine chu ram chhungah kar khat hnuah pek chhuah theih beisei a nih thu Thawhlehni khan a sawi. Hemi rual hian pek chhuah a ni hun tur tak erawh a la tichiang lo. 

Delhi-a chanchinthar lakhawmtute a kawm­naah, union health secretary Rajesh Bhushan chuan vaccine dawng tur hian healthcare leh frontline worker-te chu a hrana an in register ve kher a ngai lo tih sawiin, an database-te chu Co-WIN vaccine delivery managament system-ah a ruala upload vek an ni, a ti. 

Pathianni khan Drugs Controller General of India (DCGI) chuan Oxford-AstraZeneca siam Covishield vaccine leh, ram chhunga siam, Bharat Biotech siam Covaxin chu emergency atana hman turin a lo pawm tawh a ni. 
NITI Aayog member (Health) Dr VK Paul chuan ram chhungah hri kai mek zat leh thihpui zat an tlakhniam zel thu sawiin, India ram dinhmun pawhin hma a sawn zel niin a sawi. Hetiang hi a nih chhunzawm zel a  beisei thu sawiin, UK-a Covid-19 hri chi dang kai hmuhchhuahte pawh khung hran nghal zel an ni, a ti.  

Bhusan pawhin kar nga chhung chu ram pumah hri kai thar aiin enkawl dam zat an tam zawk zel tawh tih sawiin, December 23-January 5 inkara positivity rate chu 3% aia hniamah a tla thla tawh a ni, tiin a sawi. Tuna hri kai enkawl mek zinga 43.96% chu healthcare facility-a awm an ni a, 56.04% erawh chu an taksa lama harsatna nei lo, mahni ina inenkawl an nih thu a sawi. 

Vaccine lak tum lo tam
DCGI-in vaccine pahnih pawm tawh mah se, online platform LocalCircles-in mipui ngaihdan a lak hnuhnung berah coronavirus vaccine lak tum lo hi 69% zet an la awm. 

Mi hrang hrang ngaihdan a lakkhawmah, 26% chauhin Covid vaccine hi mipui nawlpui tana lak theiha a awm veleh an la ang tih an sawi a ni. Mipui ngaihdan a lak hmasak, nikum October thlaah khan vaccine lak tum lo hi 61% an ni a, mahse a hnuhnung berah an pung chho leh ta a ni.

Vaccine lak tum lote hian an duh loh chhan hi vaccine-in side effect a neih theih dan te, enchhinna neiha a rintlak dante tarlan ṭhat a nih loh vangte niin an sawi. Expert ṭhenkhat pawhin DCGI-in vaccine pahnih a pawm mai dan hi langtlang taka kalpui a ni lo tiin an lo sawisel tawh bawk. January 2-a emergency atana hman tura an pawm thu an puan ṭum kha, media lam aṭangin zawhna engmah an la lo a ni. 

Thawh khatnaah mi vbc 30 dawn pe dawn
Covid vaccine hi pekchhuah a nih hunah healthcare leh frontline worker bakah kum upa zawk leh natna benvawn nei, hri kai awlsam zualte hnenah pek hmasak a ni dawn. A thawh khatna atana pek tur hi vaibelchhe 30 dawn an tling. 

National Expert Group on Vaccine Admistration for Covid-19 thurawn angin state sorkar hrang hrangte chuan vaccine pek hmasak turte hian an tifel mek a ni. Vaccine pek turte enfiahna atan hian digitalised platform, Covid Vaccine In­telligence Network (Co-WIN) system hman a ni ang. Vaccine lakna hmunah in register tawhte chauh pek an ni dawn tih health ministry chuan a sawi. A hmunah in register chawp theih a ni lo ang. 

Co-WIN website-ah hian vaccine dawng duh tan in register lawk a ngai a, voter ID, Aadhar card, driving licence, passort leh pension document-te a ngai tel dawn a ni.  Mahse healthcare leh frontline worker-te erawh mahnia an in register a ngai ve kher lo thung.