Sorkar laipuiin Article 370 a titâwp

Jammu and Kashmir state tana special status pekna, Article 370 chu nimin khan BJP kaihhruai National Democratic Alliance (NDA) chuan a titawp a, hei hian rampumah  ngaihven leh sawizui a hlawh hle. Jammu and Kashmir state chu ṭhiatin, union territory pahnih - Jammu and Kashmir leh Ladakah-ah ṭhen nghal a ni. 

Article 370 tihtawp rual hian he article behchhana siam, Jammu and Kashmir-a cheng nghet (permanent resident)-te tana hamṭhatna pekna, Article 35A pawh a tawp ve nghal bawk. Article 35A hnuaia hian permanent resident lote chuan J&K-ah hian ram leh in an lei leh an neih phalsak an ni lo. 

Article 370 tihtawp chung­changah political party hrang hrang ngaihdan a in ang lo hle. NDA hnuaia BJP thawhpui party-te chuan sorkar thiltih dan hi an thlawp thu an sawi a, mahse eptu party-te erawh chuan na takin an sawisel. 
Parliament inkhawma home minister Amit Shah-a'n Article 370 tihtawp a nih thu a puan chuan eptu party member-te nen nasa takin an inaubuai zui nghal. Article 370 ṭhiahna tura President order an lo lak lawk chungchangah, BJP chu phatsantu ang hialah an puh. Article 370 chu India leh J&K thlunzawmtu a ni, an ti. 

Hetihlai  hian union home minister Amit Shah chuan Article 370 ṭhiah chu Kashmir-a thisen chhuahna thleng reng tihtawpna tur a ni, tiin, Article 370 chuan J&K leh Ladakh-te a tichhe vek tawh a, Article 35A chuan eirukna nasa takin a tihluar bawk a ni, a ti. Shah chuan Article 370 chu firfiaka chetna, eirukna leh retheihna inṭanna bul a ni, tiin a sawi. 

Security lo tikhauh lawk
Sorkar laipui chuan nimina a thutlukna a puan hma hian J&K state-ah hian venhimna lam a lo tikhauh lawk a, security force pawh eng emaw zat a lo tirh belh tawh a ni. State chhung hmun eng emaw zatah internet leh mobile service tihtawp a ni a, zirna inte pawh khar vek a ni. Chief minister hlui Omar Abdullah leh Mehbooba Mufti te pawh house arrest-in a lo dah lawk vek hman a ni. 

Buaina a punlun palh tur veng turin mi panga aia tam punkhawmna khapna thupek hman a ni a, state leh union territory sorkar zawng zawng hnenah security force-te inralrin tir vek turin sorkar laipui chuan a chah bawk. An state chhunga J&K aṭanga kal leh zirlai awmte pawh a bika ngaihven turin a ti. 

Eptu lam lungawi lo
Rajya Sabha-a Leader of Oppo­sition leh J&K CM hlui, Ghulam Nabi Azad chuan BJP chu phatsantu tiin a sawi a, BJP kaihhruai NDA sorkar chuan vote duh vangin India lu a tansak a, J&K history a tihchhiat sak ta a ni, a ti. Article 370 chu India leh J&K zawmtu a ni a, mahse BJP sorkar chuan India Constitution chu a tihlum ta a ni, tiin a sawi. 

J&K CM hlui, Mehbooba Mufti chuan Article 370 tihtawp chuan an state chhungah chauh ni lo, ram pumah nghawng ṭha lo tak a nei ngei dawn tih a sawi. Hindu nationalist party BJP chuan Muslim tamna state chu tihchhiat a, an ram luahsak chu an tum ber a ni, a ti. Article 370 chu an state tana thilpek anga pek ngawt an ni lo a, Parliament ngeiin state mipuite tan an himna tur tiamkamna atana a pek a nih thu a sawi.

J&K CM hlui dang, Omar Abdullah chuan sorkar laipui laka state mipuiten rinna an lo nghah chu phatsan a ni ta tih sawiin, he thil hian nghawng thui leh  hlauhawm tak a nei dawn a ni, a ti. Congress senior leader leh home minister hlui P Chidambaram chuan, "Thil dik lo a thlen chu kan lo ringlawk a, mahse kan ngaihtuahna chhe berah pawh hetiang em hi chu an tih kan lo ring ngai lo," a ti.

NDA lam an lâwm thung
Rashtriya Swayamsevak Sangh (RSS) chuan Jammu and Kashmir chungchanga sorkar laipui thutlukna siam chu fakin, ram pum ṭhatna turin hei hi tih a ngai a ni, a ti. RSS hotu Mohan Bhagwat chuan sorkar laipui chu huaisen tia sawiin, mipuite pawhin politics lama an inhriatthiam lohnate dahṭhain, he thutlukna hi lawm taka lo pawm a, thlawp zel turin a chah. 

NDA hnuaia BJP thawhpui, Shiv Sena chuan Article 370 ṭhiah a ni chu lawmawm a tih thu sawiin, party hotu Aaditya Thackeray chuan India ram tana chhinchhiah tlak a ni tih a sawi thung. Hei hi Shiv Sena-in NDA a thlawpna chhan pawh a nih thu a sawi a, PM Modi leh home minister Amit Shah bakah Parliament leh India ram mipute lawmpuina a hlan.