Argentina-a fossil thlanmual
Geology lam ngaihvente tan chuan chanchin ropui tak mai a ni. Tunhnai khan Patagonia huam chhunga Argentina ram chan chhungah fossil thlanmual hmuhchhuah a ni. Fossil thlanmual hmuhchhuah ropui berte zinga mi a ni a, Jurrasic era fossil thlanmual hmuhchhuah tawha fossil tamna ber leh lian ber a ni.
Regional Center for Scientific Research and Technology Transfer (CRILAR)-a mi, Juan Marcia Massini chuan "Khawvel hmun dangah Jurassic hunlai thil, hetiang taka chi hrang tamna leh zau hi hmuhchhuah a la ni ngai lo," a ti. Fossil thlanmual hi Sq. km. 60,000 zeta zau a huam a, a chunglang lei kalral nasat avanga hmuhchhuah a ni.
Massini chuan, "He hmun hi a hluin a ropui a, taksa khauh zawk nei thilnung fossil aṭanga taksa nêm leh pan tê tê nei thilnung ṭhin fossil te a hmaa an taksa pianhmang ang ngai ngai leh la ṭha tak takin hmuh theih a ni. Jurassic hunlai hian helai, Argentina-a Patagonia-ah hian lei chhung aṭanga tuisa inphuhchhuahna leh hetiang aṭanga insiam dîl leh tui tling a tam a, chumi chhehvelah chuan nungcha leh thilnung chi hrang hrang an chêng nasa a ni. Massini chuan thilnung ṭhenkhatte hi chu an thih aṭanga ni hnih-khat velah te fossil turin an awm ṭan nghal niin a sawi.
Geological timeline-ah chuan Jurassic era hi kum maktaduai 140 aṭanga 160 kalta inkar vel kha nia ngaih a ni a, Cretaceous hma chiah hun a ni. Hetih hunlai hian khawvela nunna, thing leh thlai leh nungcha thlengin, a tunlai tawh hle/
Fossil thlanmual hi Patagonia-a Deseado Massif hmunah a ni ber a, hetilai hmunah hian tui sa inphuh chhuahna leh dil tui a satna hmunte a tam a, hetiang geothermal hnuhma hi hmuh tur tam tak a awm. Kum 2011 aṭang khan Deseado Massif hmun hi mithiamte chuan an ngaihven tawh a, mahse thlai leh nungcha dang fossil erawh tunhnai deuh lawka an hmuhchhuah ṭan a ni. Mita hmuh tham loh hrik (microorganism) te hmuh hmuhchhuah tur tam tak a awm. Tunah hian fossil hmunpui hmun 23-ah hmuhchhuah a ni tawh a, chung zinga hmun nga chauh chu la zirchian deuh chauh a la ni. Jurassic hunlai khawvel chiang zawka hriat chhoh zel theih beisei a ni.
Jurassic Era
Kum maktaduai 201 - 145 kalta vel kha a ni a, hetihlai hian khawmualpui pakhat chauh ni ṭhin (supercontinent Pangea) chu a inṭhen hrang ṭan tawh a, North America leh Eurasia (Europe leh Asia) awmna, Laurentia chu hmar lamah a tawlh
Thlai leh thing, an chi (seed) te thliin a chhêm darh a, chutianga inthlahpung chi (gymnosperms - Confer ang chiho) an rawn lang ṭan. Kâtchât ang chiho chu ramhmul ṭo tam ber an ni
Dinosaur ang chiin khawvelah ro an rel a, Allosaurus te chu a hlauhawm ber an ni. Allosaurus hi a hnua Tyrannosaurus Rex rawn chhuahna a ni
Nungcha, an note hnute tuia châwm chi (mammal) an awm ve tawh a, mahse lian lo tak tak an la ni a, a tlangpuiin hnim ei chi leh rannung ei chi an la ni hlawm