Kum nga chhunga din thar leh tur NOTRE-DAME
France khawpui Paris-a Roman Catholic hmun pawimawh, tlawhtu ngah em em mai Notre-Dame chu April 15 khan a kang chiam a - kar loah khawvel a dengchhuak a nih kha. He vanduaina thleng hian mi tam tak ṭahna a thlen a, din thar leh hun nghakhlel takin an thlir mek a ni.
French President Emmanuel Macron chuan Notre-Dame cathedral hi kum nga chhungin, a hma aia mawi leh changtlung zawkin din thar leh a nih tur thu a sawi. Macron chuan kum 2024-a Summer Olympics an thlen hunah chuan engkim peihfel vek hman a ni ang, a ti. Kum 850 zeta upa Gothic building din thar lehna tur atan hian mi thilphal te hnen aṭangin $mtd 1000 vel zet a tlingkhawm leh der tawh a ni.
Sum a luanglut hnem
Khawvela cathedral lar ber te zinga mi Notre-Dame din thar lehna atan hian mi thil phal tak tak ten sum an thehkhawm ruih ruih a, sum hi a luanin a luanglut a ni ber. Walt Disney Company chuan a thuam ṭhat lehna tur atan hian $mtd 5 zet an thawh thu an puang a, French billionaire mi pathum te chuan dollar maktaduai 600 vel zet an thawh khawm bawk.
Billionaire François-Henri Pinault, Kering group chairman leh CEO ni lai leh Gucci and Yves Saint Laurent fashion brands neitu ni bawk chuan €mtd 100 zet a thawh bawk a ni. Mi hrang hrangin Notre-Dame din thar lehna tur hian sum an thawh a, an zingah hian mi lar tak tak pawh an awm nuk a ni. Sum tling khawm hi dollar maktaduai 1000 vel zet a tling tawh a, a la luh belh zel bawk a ni.
Tlawhtu an tam
Notre-Dame cathedral hi UNESCO world heritage site niin, kumtin mi maktaduai 15 vel zetin an tlawh ṭhin. Sakhaw hmun pawimawh a nih avangin mi tam takin an pan a, a bikin Kristian ten an tlawh nasa hle.
He hmunah hian Isua hun laia thil hlu eng emaw zat hmuh tur a awm a, khenbeh a nih dawn laia hling lukhum an khum tir nia sawi te pawh kha hmuh tur a awm a ni. Heng bakah hian thil hlu tak tak ṭhahnem tak vawn ṭhat a ni a, a tam zawk chu kangmei lakah hian an him a ni.
An ui vawng vawng
Vatican chuan he chhiatna thleng hi pawi an tih tak zet thu an sawi tawh a, tundin lehna kawngah theihtawp an chhuah tur thu an tarlang. Khawvel ram hruaitu lawk hrang hrangin he vanduaina thleng hi pawi an tih thu an sawi tawh a, chung zingah chuan - UK Prime Minister Theresa May, Germany Chancellor Angela Merkel leh US President Donald Trump te pawh an tel. Ram hrang hrangin Notre-Dame cathedral din thar lehna tura France sorkar puih an inhuam thu an sawi tawh bawk.
April 15 khan Notre-Dame cathedral hi chhan hriat lohin a kang vak mai a, darkar eng emaw zat hnuah ṭhelh mih a ni. A building pum a kan chhiat hmain ṭhelh a ni a, bungraw ṭhahnem tak an hum hman a ni. Kangmei chhuah chhan hi hriat a la ni lo a, Paris public prosecutor Rémy Heitz chuan he chhiatna thleng hi vanduai vang liau liau a nih thu a sawi.
Ubisoft in puih inhuam
Game lar tak Assassins Creed siamtu Ubisoft chuan Notre-Dame din thar lehna kawngah hian puih an inhuam tih a sawi. French video game developer Ubisoft chuan Cathedral din thar lehna tur atan hian Assassins Creed game chu a thlawna access an phal dawn thu an sawi.
Assasins Creed game hi part hrang hrang awmin Assassins Creed: Unity-ah chuan Notre-Dame Cathedral chhungah hian a kalkual theih a, hei hi hman ṭangkai theih an rin vangin game siamtute hian puih hi an inhuam thu an sawi a ni.