Scientist ropui Stephen Hawking a thi

Scientist ropui Stephen William Hawking chu England ram sanaa Nilaini zing khan kum 76 mi niin a thi. English theoretical physicist hi motor neurone disease natna avangin a chenna Cambridge-ah a thi a, a thih thu hian khawvel a deng chhuak hneh hle.

A thih thu hi a fate chuan puangin, "Kan pa duh tak chuan khawvel a chhuahsan ta. Scientist ropui leh pa ṭha tak a ni a, kan ui tak zet a ni" tiin thuchhuah an siam.

Stephen Hawking hi kum 22 mi lek a nih laiin motor neurone disease a vei tih hmuhchhuah a ni a, a natna hian a tibuai hle. A dam chhung hun tam zawk chu wheelchair-ah a hmang a, ṭawng lamah harsatna a nei bawk.

Khawvelin a hmelhriat
Stephen Hawking hi 'The Big Bang Theory' avangin khawvelin a hmelhriat a, a chanchin hi a dai tawh ngai lo vang. The Big Bang Theory aṭanga black hole chanchin thlenga zir bingtu a ni a, khawvelin a ngaisang hle.

Cambridge University-ah vice chancellor a ni a, science leh mathematics a thiam avangin mite ngaihsan a hlawh hle. A lehkhabu ziah 'A Brief History of Time' leh 'The Universe in a Nutshell' chu khawvela lekhabu lar leh hralh kal ber pawl an ni.

Stephen Hawking hi theoretical physicist lar ber tih ngam a ni a, award pawh ṭhahnem tak a lo dawng tawh a ni. Khawvela University ṭha ber pawl Cambridge University-ah pawh vice chancellor lo ni tawh a; Cambridge-ah hian Centre for Theoretical Cosmology-ah Research Director a ni bawk.

Mi ropui a fam
British scientist Stephen Hawking hi khawvela scientist lar leh hriat hlawh ber pawl a ni a, The Guardian phei chuan 'Modern science's biggest star' tiin an sawi hial. Mi tam tak chuan a thih thu an hriat rual hian 'Mi ropui a fam ta' tiin amah an ui thu an sawi.

Apple co-founder Steve Wozniak chuan, "Stephen Hawking hi mi ropui tak a ni a, a sulhnu hian hriat a hlawh reng tawh ang," a ti.

Microsoft chief executive Satya Nadella chuan, "Khawvel chuan mi bik a chan leh ta, Stephen Hawking hi science lama a hna thawhte avangin hriat reng a ni tawh ang" a ti. Mi ropui tak takte'n mi ropui bik a nih zia an sawi uar hle.

A hun hnhnung
BBC chuan nikum khan Hawking hi an interview a, "Kum 75 ka dam thleng ang tih hi ka ring pha ngai lo," tiin a lo sawi tawh. A thil hmuhchhuah zinga a dahsan ber an zawhna pawh, "Black hole zawng zawngte hi an dum vek lo tih ka hmuchhuak hi ka inchhuang hle a ni" tiin a sawi bawk.

A hun tam zawk wheelchair-ah a hman avangin mipui hmaah a inlan tam lo hle a, chuti chung chuan khawvel tan thil chhianchhiah tlak tam tak a hnutchhiah. A thuziak te, a thil hmuhchhuah leh, zirchhianna aṭanga a hriatte hi khawvelin a ṭangkai pui a ni.

Stephen Hawking :

1942 - Oxford, England-ah a piang.

1959 - Oxford University aṭangin Natural Science-ah degree a la.

1962 - Cambridge University-ah cosmology-ah research a bei.

1963 - Motor neurone disease a vei tih hmuchhuah a ni.

1974 - Theory lar "Hawking radiation" a tichhuak

1979 - Cambridge University-ah Mathematics Professor in a lut a, he hna hi Sir Isaac Newton pawhin a lo thawk thawh a ni.

1988 - A lehkhabu ziah lar tak 'A Brief History of Time' a tlangzarh a, copy maktaduai 10 chuang hralh a ni.

1990's- Knighthood nihna pek a ni.

2014 - A pualin movie 'The Theory of Everything' siam a ni a, English actor Eddie Redmayne chu ama lemah a chang.

2018 - A chenna Cambridge-ah motor neurone disease natnain a thi.

Hawking hi Pontifical Academy of Sciences-ah lifetime member a ni a, US sorkarin civil chawimawina sang ber a pek ṭhin 'Presidential Medal of Freedom' pawh hlan a lo ni tawh bawk.