
Science & Environment : Khawvela tuifinriat 56% chuang rawng a inthlak
Khawvel tuifinriat zinga a zahve aia tam, 56% te chu kum 20 chhungin a tui rawng a inthlak a, hei hi sik leh thla inthlakin a nghawng ni-a ngaih a ni.
Massachusetts Institute of Technology (MIT), US-a researcher-te leh, institute danga mite'n an zir chianna an tihchhuahah, tuifinriat tui rawng inthlak thu hi an tarlang. Rawng inthlak dan hi mit lawng chuan hmuh a har tih an sawi bawk. Mahse a kum telin equator hnaih lama tuifinriat tuite chu an rawng hi a hring telh telh niin an sawi a, hei hi tuifinriat chhunga ecocystem inthlak danglam vang a ni.
Tuifinriat tui rawng hrin chhoh chhan hi tuipui chhunga microbes, phytoplankton-a green pigment cholorphyl vang a ni a, scientist-te chuan climate change-in phytoplankton a nghawng dan hi zir chian an tum. Mahse zir chianna lo neih tawh aṭangin, chlorophyll inthlak dan chhui tur hian kum 30 vel zet hun a duh dawn niin an sawi.