Huntiam chhunga leiba rul turin hriattir

Geology & Mining department chuan thuchhuah siamin, phallna tel loa lung la, chhek khawl leh phur sawnte chu hrem theih an nih thu a tarlang a; mining permit/lease nung lai, leiba neite chu hun tiamchhunga an leibate dan anga rul turin a hriattir.

Geology & Mining department chuan tunhnaiah leilung hauhsakna haihchhuah leh venhim chungchangah dan pahnih siamṭhat a nih thu a tarlang a, "India rama minerals enkawina dan pui, The Mines & Minerals (Development & Regulation) Act, 1957 chu kum 2015 a amend a nih angin a hnuaia minor minerals-te enkawlna dan, 'The Mizoram Minor Minerals Concession Rules, 2000' chu siamṭhat a, tih danglam a lo ngai ta a. He dan thar siam hi 'The Mizoram Minor Minerals (Concession and Prevention of Illegal Mining) Rules, 2023 (MMMCPIM, 23)' tih a ni," a ti.

Dan thar hi August 22, 2023 khan Mizoram Legislative Assembly-ah pharh a nih thu te, hemi rual chiah hian 'The District Mineral Foundation Rules of Mizoram, 2023' pharh a nih thu te, Mizoram Gazette-a chhuah a nih veleh hman nghal tur a nih thu leh District Mineral Foundation Fund hi district chhunga minerals lak chhuahin a nghawng ram leh mihringte chhawmdawlna atana District Mineral Council-in a hman tur a nih thu a tarlang.

Hremna pek theih dan

▶ Rule No 46 - Mi tu pawh phalna nei loa lung la, chhek khawl leh phur sawn emaw, tu emaw thua tih a nih bakah phurh chhuah phalna Challan (Form-O) tel loa phur emaw, thuneitute'n an tirh hnena Challan en tir duh lotu chu kum 2 lungin tan tir emaw, Rs 5,00,000 thleng chawitir emaw, a kawpa hrem theih a ni.

▶ Vawi khat man a nih hnua a tih nawna, man a nih chuan ni tin Rs 50,000 chawitir theih a ni.

▶ Phalna loa minor minerals (lung, balu etc) phurh chhuah tam dan a zirin hremna danga hrem a ni chung pawhin royalty rate let sawm thleng chawitir a ni thei bawk.

▶ Phalna nei loin khawi hmun ami pawh minerals la chhuakin/phur sawn sela, a lak chhuahna khawl leh hmanruate chu man sak theih a ni.

▶ Seizure Memo (Form-R) hmangin a lung lak chhuah leh a hralh tawh hnu pawh nise, a tih ralna man leh lak chhuahna ram a lo hman man (rent), royalty leh chhiah dangte chhuhsak theih an ni.

▶ Mining Permit/Lease nung lai nei pawhin, royalty emaw thil dang he Rules hnuaia leiba a neih chuan, leiba ṭhinna chhuah hun tiam chhung ngeiin a leibate chu 10% simple interest per annum-in a rul ngei tur a ni.

▶ Rule No.47 - sorkar leh agency dang hnuaia contract hnathawk, minor minerals (lung leh balu) hmang tu, sorkar Treasury aṭanga bill la turte chuan an hman zat a zir zelin Mining Dues Clearance, Director Geology & Mining hnen aṭangin an la tur a ni.