
Fùr laiin rúl chuk case a tam zual: Rúl laka invêng turin mipui chah
Nimin khan Aizawl West College-ah rúl chuk leh a kaihnnawih thilte zirhona buatsaih a ni a; fùr laiin rúl hmuh tur a tam avangin rúl laka invêng fimkhur turin mipui an chah a, rúlin mi a chukte chu damdawi-in panpui vat tur a nih thu an tarlang.
Nimina zirhona hi Snake Bite Envenoming Prevention and Control (SBEPC), National Rabies Control Programme (NRPC) leh National Programme on Human GHealth and Climate Change (NPCCHH)-te buatsaih a ni a; Mizoram hmun hrang hranga medical officer-te tana buatsaih niin, ni thum chhung awh tur a ni.
Zirhona behchhan hian HFW department chuan thuchhuah siamin, rûl chuk laka invèn dan tur an tarlang a; "Fûrah nasa takin rûl chuk case a tam ṭhin. Mipuite rûl chuk laka kan inven fimkhur a, rúlin mi a chuk a nih chuan damdawi-in pan/panpui vat nachang hriat a pawimawh. Rûl chuk case hi zan lamah a tam ṭhin avangin, zana lên chhuahnaah kan kalna tur chiang taka kan hmuh theih nan torchlight êng ṭha tak nen fimkhur taka kal ṭhin tur a ni," an ti.
Training hawnna inkhawmah Health & Family Welfare principal director Dr Vanlalsawma, NHM mission director Dr Eric Zomawia leh NCDC deputy director Dr Ajit D Shewale ten thu an sawi a; herpetologist Dr HT Lalremsanga, Mizoram University-a professor-in Mizorama rûl túr nei chi hrang hrangte chanchin a sawi. Training chhungin sorkar laipui leh Mizorama mithiamte'n thil pawimawhte an zirtir ang.
HEALTH DEPATMENT THUCHAH
• Khawvel boruak lum chho zel hian natna leh harsatna hrang hrang a thlen nasa. Sik leh sa inthlak danglam nasa leh dan pangngai pêla khawchin lo danglam ṭhin heng - khawlum lutuk, khawvawt lutuk, cyclone, lirnghing, tuilian, boruak bawlhlawhte bakah rannung aṭanga kai natna hrang hrang (malaria, dengue, scrub typhus, etc.)-te leh rilru lam hriselna thleng a nghawng nasa tak nei thei a ni. Thihna te, natna te, inhliam theihna te, rilru lam natna thlengin a thlen theih avangin fimkhur taka mithiamte thurâwn anga awm a pawimawh.
• Ui a seh (rabies) hi tihdamna damdawi awm lo leh a veite zinga 100% deuh thawin an thihpui theih natna a ni. Kan ui vulh laite anti-rabies vaccine kan pek ṭhat a pawimawh a, uiin mi a seh chuan anti-rabies vaccine pek/lak vat hi nunna chhanhim nan a ṭul. Ui seh leh ransa/ramsa dang sehte ngaihthah mai loin, mi tinin damdawi-in pan vat a, a rang thei ang bera vaccine lak a pawimawh.