Aizawl bazarah mautuai leh rawtuai... VANGLAINI ZIRCHIANNA

Tunlai hian loneitute thlai chi hrang hrang thar hun lai a ni a, Aizawla bazar hrang hrangah thlai thar ṭha tak tak lei tur a ṭhahnem hle. Hetih lai hian, thlawhhmaa thlai thar ni lo, rawtuai leh mautuai pawh a tam hun lai an ni. Tun ṭumah hian Vanglaini-in Aizawl bazara mautuai/rawtuai a zir chianna kan tarlang dawn a ni.

Mau/raw tuai hi China ramah chuan kum 2,500 kal taah an ei tawh a, Japan ramah phei chuan ramhnuaia 'chawhmeh lalpa' tiin an sawi ṭhin. A tui mai ni loin, taksa tana ṭha tur a pâi hnem a, khawvela chawhmeh ṭha thlan chhuah panga zingah a tel. Mithiamte chuan mau/raw tuai hian chawei tuina leh thil ei pâi ṭawih theihna a pai tih an hmu chhuak a, thlum (sugar) a pâi tlem a, thisen sang vanga rilru nguaite pawh a tireh thei niin an ngai. Mau/raw tuaiin chaw ṭha a pai zingah protein te, amino acid te, thau leh mihring tana chaw ṭha dangte a pâi nual a ni.

Ramhlun Industry pênga chawhmeh zuar nu pakhat chuan a rawtuai zawrhte chu Zanlawm aṭanga an rawn thawn a nih thu a sawi. Rawnâl tuai chu a lian ṭha deuh pakhat Rs. 7 hisápin a lei a, a tê deuh chu Rs. 6 hisápin a lei deuh ber a; paruk Rs. 50-in a hralh leh ṭhin. Mau tuai chu Sairang lama mi a la ber a, pakhat Rs. 1.50-in a lei a, a káwr a kheh fai hnuah pum 6-8 Rs. 30-in a zuar ṭhin a ni.

Chanmari Inrinni bazara ṭhu Zemabawk nu pakhat chuan, rawtuaite chu a fapa khawrh a zuar tih sawiin, rawtuai khawrh chu a hahthlak bakah, a buaithlak ve hle tih a sawi. Bus chuan man atan sum sèn ve nual a ngai a, ni khatah Rs. 500 man hû an khawrh aṭangin Rs. 350 vel an hlep thei tih a sawi a; hralh zawh hmaa sale (tihtlawm) a ngaih ṭhin avangin an lei tur ang an lei chhuak pha lo ṭhin niin a sawi bawk.

Chanmari Inrinni bazara mau/raw tuai zuar ṭhin Zemabawk pa pakhat chuan Zokhawsang ramah an khawrh ṭhin tih sawiin, thâ an sèn ang hû an lei chhuak lo tlangpui tih a sawi a, "Ṭum khatah Rs. 500-1000 man vel kan khawrh a, ṭhiante nen lirthei hman a ngaih avangin a hman manah sum tam tak a kal ve leh ṭhin," a ti.

A sawi danin, mau/raw tuai chu ni tin an khawrh a, hralh chawp tur chu an kheh nghal vek a, hralh nghal loh tur erawjh chu kheh lohin an hawn ṭhin. YMA-in emaw, pawl dangin emaw khawrh an khapsak lem lo a, mau/raw tuai khawrha ei zawng an tam viau. June thla aṭanga August thla tawp thlengin a khawrh ṭhin a; rawnâl tuai panga/paruk vel Rs. 50-in a zuar ṭhin a ni.

Aizawl New Market kawng sira chawhmeh zuar Falkawn nu pakhat chuan, Muallungthu khaw ram, Tuirial kama Darkhuang ramah lo an nei a, an feh pahin kar tawpa zawrh tur an vau-ah mau tuai a khawrh ṭhin tih a sawi. A sawi danin, kar tluanin loah hlo an thlo a, Aizawl bazara ṭhutpui turin loa thlaite an lak bakah, Zirtawpniah vaua mau tuai an khawrh ṭhin a; mau tuai awm hnuah Inrinni apiangin Rs. 500-1,000 man vel an hralh ṭhin. Mau tuai chu panga Rs. 20-in an hralh a, thlai dang an zawrhte nen chuan kar khatah Rs. 2,000-3,000 vel an lei chhuak tlangpui.

Falkawn nu chuan, behlawi, maian, anṭam leh thlai dangte chu Zirtawpni zanah khâr chhâwng ho hnenah a hralh zo tlangpui tih sawiin, kharchhawng hnena an pek bâng a awm chuan Inrinni zingah mau tuaite nen bazarah an ṭhutpui ṭhin tih a sawi a; mau tuai khawrh chu a hautak a, a mê bakah a rit a, in thlenpui hnuah paih ngai a tam ṭhin tih sawiin, "A leitute'n min dawn hniam ṭhin hi a hrehawm ve duh hle. Hralh zawh loh a hlauhawm a, a tawp lamah chuan tihtlawm a ngai ṭhin," a ti.

Aizawl New Market kawng sira mau/raw tuai zuar dang Muallungthu nu pakhat chuan, Inrinni tûkah Rs. 1,000 man vel a hralh ṭhin tih a sawi. A sawi danin, mau/raw tuai chu an khaw ramah amah ngeiin a khawrh a; mau tuai chu pum riat Rs. 20-in a hralh ṭhin. Ṭhianza hoin motor an inhman ṭawm a, nilênga khawrh a ngaih ṭhin vangin thim hnuahte in an thleng a, a hahthlakzia ngaihtuah chuan a hlâwk lutuk loa a hriat thu a sawi.