Scheduled Tribe list-a chuang turah District pahnihin report an la thehlut lo

Mizoram sorkara Home department chuan Scheduled Tribe list-a chuang hnam ṭhenkhat chu Mizoramah an la awm leh awm loh hre chiang a, an hnenah hriattir turin district tina Deputy Commissioner-te a lo hriattir tawh a; chu chu district paruka DC-te'n an chhàn tawh laiin, Champhai district leh Lawngtlai district-te'n tun thlengin an la chhang lo.

Mizoram sorkar, MNF party kaihhruai leh Congress party kaihhruaite chuan Mizoramah Scheduled Tribe list siam
ṭhat a nih theih nan hma an la tawh ṭhin a, tun thlengin la bawhzui zel a ni. Hetih lai hian, Scheduled Tribe list siam ṭhatna tura sorkarin hma a lakna ṭhenkhat avangin Manipur-a ukil pakhat, Jiten Singh chuan Mizoram Home department hnenah legal notice a lo pe tawh a ni.

Vanglaini palaiin a kawmnaah Home department hotute chuan, December 2012-ah The Constitution (Scheduled Tribe) Order 1950 anga Mizorama Scheduled Tribe list-a chuang tam tak chu Mizoramah an la awm leh awm loh enfiah turin district hrang hranga DC-te hnenah lehkha pek a ni. Chumi ang chuan Aizawl, Lunglei, Kolasib, Saiha, Mamit leh Serchhip district-te chuan an district-ah ṭheuh bawhzuiin, Scheduled Tribe list aṭanga paih ngai nia hriat an awm leh awm loh an enfiah dan Home department-ah an thlen tawh.

DC office paruk hian Mizorama Schedule Tribe list-a lang hnam ṭhenkhat chu Mizoram chhungah an awm tawh lo tih Home department an hriattir tawh a; chutih laiin, Lawngtlai DC leh Champhai DC-te chuan tun thlengin a chhanna an la peih thei lo a, chuvang chuan Home department chuan tun hnai khan hriattirna an thawn nawn leh a ni.

Mizorama Schedule Tribe list-a hnam hming lang, Mizorama an la awm leh awm loh Home department-in zawng chhuak tura DC office-te hnena ngenna an thlente chu a hnuaia mite hi an ni.

Sl. no. 2 - Dimasa

Sl. no. 3 - Garo

Sl. no. 4 - Hajong

Sl. no. 6 - Khasi and Jaintia (Including Khasi, Synteng or Pnar, Wat, Bhoi or Lyngdoh)

Sl. no. 9 - Man (Tai speaking)

Sl. no. 11 - Mikir

Sl. no. 12 - Any Naga tribes

Sl. no. 14 - Synteng

Heng bakah hian, September 9, 2016 khan Home department chuan tlawmngai pawl hrang hrangte nen sawiho turin meeting a ko a, MZP leh MSU hruaitute chiah an kal. Zirlai pawlte chuan Mizoram Schedule Tribe list siam ṭhat dan tur leh list aṭanga paih tura an duh dante meeting-ah hian an thlen a ni.

Zirlai pawlte chuan, Schedule Tribe list siam ṭhatna tura an thlen zinga langsar berah chu, Sl. no. 10, 'Any Mizo (Lushai) tribes' tih chu siam ṭhat a, bracket-a 'Lushai' tih chu 'Mizo' tia thlak an rawt a; rawtna dang an nei nual. Meeting hian Mizoram Schedule Tribe list siam-
ṭhat turah hian mimal rintlak zualte leh tlawmngai pawl liante ngaihdan lak ni se, tihte pawh an rêl bawk.

Home department hian March 5, 2007 khan Ministry of Tribal Affairs-ah Schedule Tribe list-a Sl. no. 13-naa mi, 'Pawi' tih chu 'Lai' tia thlak tur te, Sl. no. 7 -naa 'Any Kuki tribes' tih hnuaia XXVIII-naa mi 'Riang' tih chu Bru tia thlak turin Central-ah an lo thawn tawh a; tun thlengin chhannaan la hmu lo thung.

March 24, 2011 khan Home minister R Lalzirliana'n Assembly session-ah resolution a pu lut a; chutah chuan 'Any Mizo (Lushai)' tih chu 'Any Mizo' tia thlak te, Sl. no. 6-naa mi 'Any Kuki tribes' tih hnuaia no. vi-naa mi 'Gangte' tih chu Mizo tribe hnuaia awm turin rawt a ni. Sl. no. 13-naa 'Pawi' tih chu 'Lai' tia thlak ni se an tih bakah, 'Lakher' tih chu 'Mara' tia thlak ni se, an ti bawk.

Assembly House-ah resolution chu pawm a nih hnuah October 25, 2011-ah Ministry of Tribal Affairs-ah thawn a ni a, mahse, tun thlengin chhanna hmuh a la ni lo. Hetih lai hian, Mara district leh Lai district bik chu The Sixth Scheduled to the Constitution (Amendment Act 1988- Gazette of India Expt Part II, Section 1 dated 19.2.1988) chuan 'Pawi' leh 'Lakher' tih aiah 'Lai' leh 'Mara' tiin a thlak tawh thung.

Assembly House-ah Gangte chung­changa rawtna a awm avang hian Imphal, Manipur-a advocate Jiten Singh chuan Gangte mi ṭhenkhatin Kuki hnuaia awm aiin Mizo hnuaia dah an duh lo nia sawiin, Home department chu legal notice a pe a ni.

Ukil Jiten Singh-a'n legal notice a pek vang hian Home department chuan Mizoram sorkara Law & Judicial department chu an ráwn. Consultative Committee-in ngaihtuah tura thurâwn a pek angin, kum 2012 khan Home minister R Lalzirliana hoin MLA pathum - Nirupam Chakma, Hmingdailova Khiangte, Lt.Col. ZS Zuala, Home secretary K Riachho, Parliament Affairs department aiawh P Singthanga te chuan an ngaihtuah ṭha leh a; Committee chuan Assembly Secretariat-ah hma la turin an thawn leh a ni.

Kum 2012-ah tho hian Home Minister hoin ṭhutkhawm leh a ni a; Assembly Secretariat aiawh, Law & Judicial department aiawh, Art & Culture department aiawh, Central YMA aiawh, Mara Autonomous District Council leh Lai Autonomous District Council aiawh, Political and Cabinet aiawhte an tel.

Hemi ṭuma meeting hian hnam ṭhenkhat dinhmun chu sawifiahna zau zawk neih a ṭul thute sawiin, Mizo tih hnuaia dah tura rawt Gangte chungchang bik chu Art & Culture department chhui zau atan an dah. Art & Culture department hian Home department hnenah an chhui zauna an thlen tawh a ni.

Mara chanchin pawh MADC chhui zau tura tih a ni a; MADC chuan sawifiahna chu zoin, March 4, 2013-ah Home department-ah an thlen tawh. Lai chungchang chhui zauna thehlut tura tih ve tho LADC erawh chuan an la thehlut ve rih lo thung.