GST-a sum insem dan tur la fel lo Kan hlawkpui kan beisei - Lalsawta
Good & Service Tax (GST) hnuaiah sorkar laipui leh state-in sum an insem dan tur tihfel a la ni lo. Hetih lai hian, Finance minister Lalsawta chuan, GST chu Mizoramin a hlâwkpui ngei an beisei thu a sawi.
Vanglaini palai zawhna chhangin Lalsawta chuan, GST chu thil siam chhuaktute aiin a leitute'n an hlâwkpui dawn niin a sawi a, "Mizoram chuan thil hralh chhuah tur sawi tham kan nei lo a, a leitu zawk kan ni. Chuvangin, GST hi kan hlâwkpui ngei kan beisei a, kan thil lei tam danin kawngro a su dawn a ni," a ti.
Finance Minister sawi danin, GST hnuai-ah chuan thil siam chhuahna state-te'n thil siam chhuah aṭangin chhiah an chang tawh dawn lo a, a leitu state leh sorkar laipuiin an chang tawh ang. State leh sorkar laipui sum insem dan tur erawh tihfel a la ni lo.
GST chu hrual mûm a la nih loh avangin thil awm dan tur sawi thiam a la harsat thu sawiin Lalsawta chuan, "Union Finance Minister kaihhruaina hnuaia din GST Council vawi khat chiah kan la ṭhukhawm a, ngaihdan inang lote kan nei nual a, thutlukna kan la siam thei lo," a ti a; GST Council chu October 18, 2016-ah New Delhi-ah an ṭhutkhawm leh dawn thu a sawi.
GST Council-ah hian state tina Finance Minister emaw Taxation Minister-te member an ni a, anni hi tax rate, bungrua ngaihnathiam tur leh thil pawimawh dang hrang hrang rel fel tura din a ni.
Finance Minister chuan, GST chu hlâwkpui lo state an awm dawn tih sawiin, "A bik takin thil siam chhuahna state-te chuan an hlawkpui lo ang. Sorkar laipui chuan GST hlâwkpui lo state-te chu an hloh zat ṭha taka an chhût chhuak a nih chuan kum nga chhung an chhawmdawl thei dawn a ni," a ti.
GST hnuaiah service tax chu cheng nuai 150 chin la lutte hnenah state-in chhiah a la ang a, nuai 150 chin chung lamah chuan sorkar laipuiin chhiah a la thung ang. Service tax lak dan tur hi state-te chuan duh loin, GST Council-ah an sawi chhuak a; tihdanglam a nih dawn leh dawn loh erawh hriat theih a la ni lo.
1st Finance Commission aṭanga 13th Finance Commission chhung zawngin sorkar laipuia chhiah tlingkhawm aṭangin state-te'n 32% an chang a, 14th. Finance Commission-in state-te chanpual 42%-ah a tisang a ni.
State-in chhiah a lak hrang hrang leh sorkar laipuiin chhiah a lak hrang hrangte chu GST hnuaiah khung khawm vek a ni tawh dawn a, sum lak khawm chu state leh sorkar laipuiin an insem ang. Hetih lai hian, Mizoramah chuan zu, tuialhthei leh vaihlo aṭanga chhiahte chu state-in a chang zui dawn a ni.
GST hnuaia chhiah lak zat tur pawh tihfel a la ni lo a, 17%-19% chin ruahman chhin a ni a; Study Committee zir chian hnuah a zat tur bithliah a ni ang.