Inneih leh Rokhawmna dan ennawntute'n 'Nuṭa man' siam tawh lo turin mipui ngen

Mizo Inneih leh Rokhawmna dan ennawntu Review Committee chu nimin khan an chairman Zahmingthanga Ralte, Law & Judicial additional secretary hoin Secretariat conference hall-ah an ṭhu. Committee chuan, inneihna kaihhnawihah 'Nuṭa man' chu tun hmaa hman ngai loh, tun hnua chìn thar nia a lan avangin chíng zui tawh lo turin Mizo mipui an ngen.

Zahmingthanga Ralte chuan, The Mizo Marriage Inheritance of Property Act, 2014 chu Mizo tan bika siam a nih thu sawiin, "Mizo personal law a ni a, ram dang mite bakah, kan Indian-pui ngei hnam dang leh sakhaw dangte tana duan a ni lo," a ti a; hnam dangte pawhin personal law an nei hrang ṭheuh tih hre turin Mizo mipui a chah.

Ṭhutkhawmah hian, Mizo inneihnaa man leh mual inhlannaa 'ṭhian man', 'nuṭa man' leh 'nu man' chungchang sawiho a ni a; 'nuṭa man' chu tun hmaa la tih ngai loh, tun hnaia chìn thar nia a lan avangin ching chhunzawm lo turin Mizo mipui an ngen a ni.

'Ṭhian man' chu mi náwlpuiin inneihna an kalpui mek dante thlir chung leh Perry Sap Dan (A monograph on Lushai Customs & Ceremonies)-ah te, Mizo Hnam Dan 2006-ahte a lan tawh avangin huam zau zawka telh chhunzawm rawt ni se, an ti a; 'nu man' chu hringtu nu chauhin a ei tur, chu pawh man dawngtu a nih loh emaw, pasal nei tur pa nen an awm hran chauha a ei tur a nih thu tarlan niin, "Mi dangin nu man an ei thei lo," an ti.

Kumin February-March thlaa Assembly budget session-a Mizo inneihna leh rokhawmna dan siamṭhat, ‘The Mizo Marriage & Inheritance of Property (Amendment) Act, 2026’ angin, kohhran hrang hrangte'n inneihna certificate an pek chhuahah inṭhen (divorce) tih thumal chu ‘In accordance with the Mizo Marriage & Inheritance of Property Act, 2014’ tia thlak vek turin Review Committee chuan kohhran hruaitute a chah.

Review Committee chuan, "Kohhrante'n anmahni huang chhungah inneihna ṭhiah leh inneih leh phalna pek dan an neih chungchangah, The Mizo Marriage & Inheritance of Property (Amendment) Act, 2026 chu inrawlh lo mah se, he dan siamṭhat avang leh ram danin a phût angin ‘Nupui pasal ṭhen tawhin mi dang neih leh an duh chuan inneihtir hmain court aṭangin an nupui pasal hmasa an ṭhen tih lantirna (divorce certificate) an nei ngei tur a ni a, chutiang nei loa mi dang nei leh chu kum 7 emaw, a thua zirin kum 10 thleng pawh lung-in tàntira hrem theih an ni dawn," an ti. Nupui/pasal dang neih tum leh inneihna buatsaihtute fimkhur turin an chah a ni.

Ṭhutkhawmah hian sorkar aiawhin Law & Judicial department leh IPR aiawhte an tel a; Council of Churches in Mizoram, MHIP Gen. Hqrs. leh MUP Gen. Hqrs aiawh te, Women Commission Chairman leh Mizoram BAR Association President te, Mizoram University-a mithiamte leh sawm bikte an tel.