Buhfai sem dan siamṭhat vangin kuminah vbc. 52.18 kan hum dawn - Supply Minister

Food, Civil Supplies & Consumer Affairs minister B Lalchhanzova chuan, buhfai sem dan kalphung an siamṭhat avangin sorkarin kuminah cheng vbc. 52.18 chuang an hum dawn thu a sawi a; Mizoramah ration buhfai lakna atan ni lo, document pawimawh atan chauha hmang ration card nei chhungkua 10,970 an awm thu a sawi bawk.

B Lalchhanzova hian nimin khan a pisaah thuthar thehdarhtute a kâwm a; Mizorama retailer-te zahawm taka siam an tum thu leh, an thawh hah man an hmu tur a ni tih chu an rilru a nih thu sawiin, "Retailer-te'n buk dik takin kudam aṭangin buhfai la se, buk dik takin mipuiah sem se kan duh a, Mizoram hi buk dik taka buhfai pekna state tiin min hria se kan duh," a ti.

Retailer aṭanga buhfai lak dawna consumer-te'n an hmeh ṭhin ePoS leh buhfai bûkna digital weighing scale (DWS) thlun zawm tur a nih thu sawiin Minister chuan, "A ṭul angin retailer-te training pek mek zel a ni a, November 2026 quota chu ePOS leh DWS thlun zawmin sem tura tih a ni," a ti a; internet connection awm lohna leh khawl ṭha lote chu ngaihhnathiam an ni a, DWS la thlun zawm thei lo tur retailer 263 an awm thu a sawi.

FCSCA Minister sawi danin, ePoS leh DWS chu hman reng ni tawh mah se, thlun zawm a nih loh avangin ration buhfai bûk tling lo pek a awm thei a, thlun zawm a nih hian bûk dik loa pek theih a ni lo.

B Lalchhanzova chuan, Mizoramin buhfai thla khata a mamawh zat chu quintal 97,000 vel a nih ṭhin thu sawiin, "Tunah chuan quintal 91,000 vel a ni a, qtl 6,000 velin a tlahniam," a ti. Buhfai mamawh a tlakhniam chhan zawhna chhangin, retailer-te'n bûk dik taka an hralh tawh vang te, buhfai sem bâng hralh phal a nih tawh loh vang te, buhfai hralh bângte chu thla dang atan rin nghal tura tih vangte a nih thu a sawi.

Supply Minister sawi danin, Mizoramin buhfai a lei zat chu - NFSA hnuaia a thlâwna sem tur sorkar laipuiin FCI kaltlanga a pek thla khat atan qtl. 54,798.33 leh open market aṭanga state sorkarin a lei qtl. 36,000 a ni a; sorkar kum 2025-26 chhungin open market aṭangin qtl 4,79,488 lei a ni. Kum kal mek 2026-27 open market aṭangin qtl 1,64,114 lei tawh a ni a, qtl 1,70,000 vel la mamawh belh tura chhût a ni.

Kum kal meka open market-a buhfai lei tawh leh la lei leh tur belhkhawm chu qtl 3,34,114 a ni a; hei hi kum hmasa 2025-26 chhunga lei aiin qtl 1,45,374-in a tlem zawk. A tlem zawkna hi a pawisaa chhût chuan Rs 52,18,92,660 a ni.

December 2026 atana buhfai mamawh tur qtl 54,798.33 chu FCI kudam pasarihah dah luh mek a ni thu sawiin Minister chuan, "Tukina buhfai awm zat chu qtl 1,37,598.76 a ni," a ti a; kum 2027-28 chhunga monsoon stock tihna atan Supply kudam/centre leh district hrang hranga mamawh zat tur khawn khawm a nih tawh thu sawiin, "Data khawn khawm hmang hian Monsoon Stock Tentative Plan siam tawh a ni a, plan-ah hian Supply centre 66 telh a ni a, Kolasib district erawh a tel lo," a ti.

Zawhna chhangin B Lalchhanzova chuan, khawsak harsa lo, ration buhfai lak mamawh lo, an ration card sorkara pe let mi ṭhahnem tak an awm tawh thu a sawi a, "Ration lak nan ni lo, document pawimawh atan chauha hman tura ration card siamsak chhungkaw 10,970 an awm," a ti. NFSA hnuaia nau piang tharte ration card-a thun belh theih loh ṭhin chu tunah chuan thun belh theih a nih tawh thu a sawi bawk.

B Lalchhanzova chuan, NFSA hnuaia awm ration card eng (BPL) leh card pawl (PHH)-a awmte'n normal quota a thlawna an lak thu sawiin, "Card pawl neite'n mi pakhatah kg 3 zel a thlawna an lak baka an mamawh belh chu kg-ah Rs 15-in an lei a, NFSA-a awm lo card vara awmte'n kg-ah Rs 30 leh card sena awmte'n Rs 2-in an lei," a ti.

FCSCA Minister chuan, retailer-te'n bufai an lakna/leina leh hralhna aṭanga sorkara sum chhun luh zat sawiin, "Kum 2025-26 khan cheng vbc 139.12 pek let a ni a, heta ṭang hian bank interest (pung) cheng nuai 21 a awm," a ti a; kum kal mek 2026-27 ah cheng vbc 77.65 hmuh a nih tawh thu leh, chuta bank interest chu nuai 9 a nih thu a sawi.

Retailer-te hlawh chungchang sawiin B Lalchhanzova chuan, October 2026 aṭangin hlawh tihpun a ni a, AAY leh PHH (sorkar tum)-ah kg-ah Rs 3, PHH (Mizoram sorkar tum)-ah Rs 2 leh Non-NFSA leh MSSRP (card sen)-ah Rs 2 a nih thu a sawi.

Minister sawi danin, March 1, 2016-a Mizorama National Food Security Act (NFSA) kalpui a niha retailer-te hlawh chu PHH leh Non-NFSA-ah buhfai kg khatah Re 0.50 a ni a; June 2022 aṭangin NFSA-ah Rs 1.80-ah tihpun a ni. October 2024 aṭangin Non-NFSA-a an hlawh pawh kg-ah Rs 1.50-ah tihpun a ni a; December 2024-ah tihdanglam leh niin, AAY & PHH(Central)-ah Rs 2.85, PHH (Addl.)-ah Rs 1.50 leh MSSRP-ah Rs 1.50 a ni.

Supply Minister chuan, retailer-te'n Supply kudam aṭanga an kudama buhfai an phurh man chu a hlat dan azirin a inang lo tih sawiin, khaw chhung (town trip) rate tihsan dan a sawifiah. A sawi danin, town trip rate hi August 4, 2017-a notification chhuah angin quintal khatah Rs 40 a ni a, April 1, 2019 aṭangin Rs 50-ah a kai. May 22, 2023-ah town trip rate tidanglam loin, lei (bridge)-a thiar kai man quintal khatah Rs 15 aṭangin Rs 20-ah tihsan a ni a; November 3, 2026-ah rate zawng zawng tihsan niin, town trip rate chu quintal khatah Rs 75-ah tihsan a ni.

B Lalchhanzova chuan, sorkar laipui hmalakna angin Mizoramah pawh buhfai phurtute Supply Chain Management System (SCMS), Route Optimization Tool (ROT) leh Vehicle Location Tracking System (VLTS) hmantir an nih dawn thu a sawi a, "Buhfai phur contractor-te’n an truck-ah GPS tracking device (AIS 140) an vuah vek a ngai dawn a, GPS tracking device vuah lo truck-te chu buhfai phurh phalsak an ni dawn lo. GPS tracking device vuah hmain sorkar laipui leh World Food Programme tesiam mobile app tracker hman phalsak an ni a, December 2026 ral hmaa inpeih hman tura beisei a ni," a ti.