Sustainable Development Goals 2030-ah India ram pumah Mizoram parukna a ni

Khawvel nuam zawk leh hmasawnna tlo zawk siamna tura UNO bul tuma ram hrang hrangte tihhlawhtlin tur thil chi hrang  hrang 17 an siam, Sustainable Development Goals 2030 (SDG 2030) hnuaia India rama hmalakna bikah kum 2018 chhung khan Mizoram chu a pumpuiah parukna a ni.

Hmasawnna tura hmachhawp, SDG 2030 kalpui dan tur hi India ramah chuan NITI Aayog kutah a awm a, Mizoramah chuan Planning & Programme Implementation chu nodal department a ni. Planning department hotute chuan SDG 2030 hnuaiah sorkar laipui aṭanga project leh scheme lo kal tur a awm loh thu sawiin, "A kaihhnawih sorkar department-te'n hma an lakna kal mekah SDG 2030 tihlawhtling zawngin hmalakna an her rem a ngai tihna a ni," an ti.
Planning hotute sawi danin, United Nations-in indicator framework a siam a, India sorkarin national indicator framework siamin, state tinin state indicator framework an siam leh a ni. Mizoramah pawh Planning department-in state indicator framework an siam zo tawh. NITI Ayog chuan kum 2018 khan SDG India Index Baseline Report 2018 a siam a, chumi hmang chuan state hrang hrangte chu an hmalakna a tehsak ṭhin.

Kum 2018 chhunga hmalaknaah India ram state zingah Mizoram parukna a nih theihna chhan chu - goal 17-a hmalakna hrang hrang a rualkhai vâng a ni a; Goal no. 2 - 'Zero hunger' tihah chuan Tripura nen pahnihna an ni.
SDG 2030 tihlawhtling tur hian Mizoram sorkar chuan Planning department-hnuaiah SDG Cell a din tawh a, kumin aṭangin monitoring an kalpui ang. High Level Monitoring Committee on SDG dinin, Chief Secretary chu chairman a ni a, Planning Secretary chu member secretary a ni thung. Member-ah a kaihhnawih department-a secretary leh commissioner-te ruat an ni. District tinah District Planning Committee din a ni bawk a, DC kaihhruaina hnuaia din sa District Monitoring Committee rin nghal a ni.

India hmarchhak state zingah Assam chu SDG 2030 kalpui hmasa an nih thu sawiin Planning hotute chuan, "Assam hian hma an la nasa a, Assam Administrative Staff College-ah SDG chungchang hi subject pakhatah an telh hial," an ti a; state danga an tih angin Mizoram pawhin UNDP thawhpui a tum mek tih an sawi.

SDG 2030 hi kum 2015 khan UN chuan goal 17 leh target 169 neia kalpui turin a rêl a, UN 70th Summit (November 25, 2015) chuan bawhzuiin, UN member ram 193-in an pawm a, January 1, 2016-ah a taka kalpui ṭan a ni. Goal leh target-te chu kum 2030-ah chuan tihhlawhtlin tawh tura beisei a ni.

UN SDG-a goal 17-te
Goal 1    :    No poverty
Goal 2    :    Zero hunger
Goal 3    :    Good health and well being
Goal 4    :    Quality education
Goal 5    :    Gender equality
Goal 6    :    Clean water and sanitation
Goal 7    :    Affordable and clean energy
Goal 8    :    Decent work and economic growth
Goal 9    :    Industry, innovation and Infrastructure
Goal 10    :    Reduced inequalties
Goal 11    :    Sustainable cities and communities
Goal 12    :    Responsible consumption and production
Goal 13    :    Climate action
Goal 14    :    Life below water
Goal 15    :    Life on land
Goal 16    :    Peace, justice and strong institutions
Goal 17    : Partnership for the goals