
Mizoramah thla hnih chhungin HIV vei 272 hmuh chhuah a ni
Kumin April leh May, thla hnih chhungin Mizoramah HIV vei mi 272 hmuh chhuah a ni a, chu'ng zinga 29 chu nau pâi mek an ni.
Mizoram State AIDS Control Society (MSACS) project director Dr Lalthlengliani chuan, "Kan dinhmun hi rin phâk bâkin a ṭha lo a, tunah hian Mizoramin pandemic chi hnih kan buan mek a ni," a ti.
MSACS-in an chhinchhiah danin, HIV vei leh vei loh hre turin kumin April leh May thlaah mi 10,213-te thisen endik a ni a, HIV positive mi 272 hmuh chhuah a ni. Tun dinhmunah Mizoramah thisen endikna hmun, Integrated Counselling and Testing Centre (ICTC) 41 a awm mek.
Kumin April leh May thlaah hian mi náwlpui bikah mi 7,614 endik aṭangin HIV vei mi 243 hmuh chhuah a ni a; nau pâi lai mi 2,599 endikah HIV vei mi 29 hmuh chhuah a ni bawk. HIV+ve hmuh chhuah tawh sa, nau pâi thar mi 10 an awm bawk.
Vanglaini palaiin a kawmnaah MSACS Project Director chuan, inkhàrkhip karah a theih ang angin hna an thawh reng thu a sawi a, "Hripui lèn lai pawhin HIV hi a darh a, an inkai chhâwng zel a, fimkhur taka mahni invawn thianghlim reng a ngaihzia a lang lehzual," a ti a; mipat hmeichhiatna te, ruihhlo leh ruihhloa inchiuna inhman ṭâwm laka fimkhur reng a pawimawhzia a lan thu a sawi.
Dr Lalthlengliani chuan, HIV veite damdawi, Anti Retroviral Therapy kawl sa an ngah rih thu a sawi a; HIV veite chu thla tin ART la tura tih ni mah se, inkhàrkhip avangin thla thum daih an lâktir ṭhin thu sawiin, "Lockdown laiin ART damdawi nghei loa an awm a ngaih avang leh damdawi lâk lama harsatna nei bikte chu thawktute'n an in lamah an pe ṭhin a, hautak deuh mah se tih hrâm hram a ngai," a ti.
Mizoramah ART centre 12 a awm thu sawiin Project Director chuan, "District tinah ART centre a awm a, mahse, Serchhip, Hnahthial leh Lawngtlaiah doctor an la awm lo. Saitualah doctor awm tur tihfel tluk a ni tawh a, ART centre-ah hian doctor an awm vek a ngai a ni," a ti a; ART-a doctor hlawh chu hmun dang aia a tlem deuh avangin doctor hmuh an har ṭhin thu a sawi.
MSACS-in HIV+ve zinga ART damdawi la an chhinchhiah tawh chu mi 19,114 an ni a, chu'ng zinga mi 13,434 chuan ṭha takin ART an la ziah ṭhin. Mi 19,114 zinga 3,271 chu an thi tawh a, mi 1,604 chu chin hriat lohin an awm thung.
ART centre-a inziak lut tawh chin hriat loha awm te chu ram dangahte an kal bo nì-ah an ngai a, phone-a biakpawh theih loh te, phone number thlakte leh awmna hmun sawnte an ni. ART la duh lo leh chhan dang dang vanga la lo ve hrim hrimte pawh an awm a; ART eiin nghawng a nei nia ngaia la chhunzawm lo an awm bawk.