Fimkhur tak chunga hleihluak taka Hlauhna pumpelh turin mipui chah

Mizoram sorkar chuan Covid-19 laka fimkhurna turah thuchhuah a siam a; mipuite chu fimkhur tak chunga hleihluak taka hlauhna pumpelh tura chahin, "Covid-19 laka kan himna hi keimahni kutah thui tak a innghat a ni," a ti.

Mizoram sorkar thuchhuah
1.    Covid-19 hi fimkhur taka kan hmachhawn a ṭul hle. Rilru puthmang dik tak pu chungin, fimkhur a ṭulna laia fimkhur chung leh a kai theihnate hre chiang chunga ni tina hun kan hman a ṭul.
2.    Hriat chian lohna vanga ṭul lo thlenga hlauhna (irrational fear) hian hleihluak taka chêt duhna (irrational behavior) a thlen thei a, chu chuan harsatna tam tak a hring thei a ni.
3.    Covid-19 inkai chhàwn dan tlangpui chu hlawm hnihin a ṭhen theih. Pakhatnaah chuan ‘Direct transmission’ an ti a, chu chu inkhuh khum, inhahchhiau khum, inṭawng per khumte a ni. Pahnihnaah chuan ‘Indirect transmission’ an ti a, chu chu Covid-19 vei chil per chu chhuat, bang leh vawnbánahte a kai a, chu chu kutin kan khawih a, kan hnár, ká leh mit vel khawihin taksaah a lut thei bawk.
4.    Covid-19 laka invènna chu - mask vuah, mi dang nena inawm hnaih loh (social distancing), puipunnaa tel loh, sahbawn leh tui emaw sanitizer hmanga kut tihfai ngun, kuta hmai, hnâr, ká, mit vel khawih loh, khuh/hahchhiauin rawmawl/tissue paper/bán hmanga hup, khawlaia chil chhâk lohte a ni.
5.    A kaite hmuh chhuah zung zung an nih theih nana screening leh test te, Covid-19 tamna aṭanga lo hawte dah hran te, damlo rinhlelh dah hrante leh inkhuahkhirhna hrang hrangte a ni.
6.    Sorkarin kan himna ngaihtuah chungin sum leh pai leh eizawnnaa kan tlâkchhiat lohna turin kawng hrang hrangin hma a la a, sorkar thupekte ṭha taka zawm hi mi tin mawhphurhna a ni.
7.    He hripui laka kan ram venghim turin sorkar bakah, pawl leh mimal tlawmngai tam tak an pên chhuak a, hei hian Mizoram chu state dang mithmuhah min chawi sáng a, thui tak kan him phah bawk.
8.    Hlauh luattukna leh hriat chian tâwk lohna vanga ṭul lêm lo thlenga chêt palh erawh a awm thei a, hei hian harsatna tam tak a thlen thei. Fimkhurna dikhlel deuh ṭhenkhat, tih loh atana ṭha tarlang ila -
        Covid-19 damlo bula khawsa ni si lo, Mizoram chhung khaw danga an zin vang ringawta an rawn haw huna lo khung hran.
        Covid-19 vei mitthi, mahni venga phûm phal loh.
        Chhan ṭha tak awm loa mahni venga quarantine centre emaw dah phal loh.
        Sorkarin a khap ni si lo, zin pangngai, mahni khua/venga motor tlân tlang phal loh.
        Disinfectant hmanga mihring phuh.
        Covid-19 dona lama thawktute thinhrik leh hlauh.
        Covid-19 vei hmuh chhuah thar an awm vanga hmun dang daiha chî-âi taka hmalak rum rum.
        Mipui punkhawmna ni si lo, mimal feh leh ramriah khap.
9.    Ei tur leh bungrua, mi dang ngaihtuah lék loa mahni mamawh aia tam lo chhêk khâwl/chheprelh hi tih loh tawp tur a ni.
10.    Hri léngin rilru leh ngaihtuahnaa nghawng ṭha lo tak a neih theihna lakah mipuite kan inven fimkhur a ṭul. Rilru fím a chawk buai thei a, chu chuan hriat loh hlanin thinrimna, rilru hahna, huatna, mite endawngna, inthinhrikna, indemna, innghirnghona a siam thei. Zai­dawhna, inlainat tawnna, inhriatthiam tawnnate nen, inveng fimkhur siin, huaisen takin natna hi kan hmachhawn a pawimawh.
11.    Kan tum reng vang ni loin Covid-19 kan kai palh thei vek. Covid-19 damlo kan neih belh zel a nih pawhin, indem ngawt loin, a ṭulna hmunah chuan hlau lo leh thinhrik loa enkawl a, infuih tawn a, inchhawmdawl tawn tur kan ni.
12.    He natna chungchanga thu dik tak zira hriat tumin, fimkhurna turah fimkhur ila; kan tih tur dik tak tiin, sorkar inkaihhruaina zâwm ṭha ila. Dik lo leh belhchian dâwl lo erawh thliar hran tum ila. Chutianga kan ṭanho zel chuan natna do dan kan thiam ang a, khawtlang boruak a zalen ang a, lungrual takin Covid-19 hi kan hmachhawn zel thei ang.