
Kum 9 chhungin NLUP-ah cheng nuai 1,59,614 ; Kum 3 chhungin NEDP-ah cheng nuai 2,00,000

Mizoram sorkar flagship programmme, New Land Use Policy (NLUP) kalpui ṭan kum 2010-11 aṭanga sorkar kum kal lai 2018-19 thlengin cheng nuai 1,59,614 (vbc. 1,596) hman tura tih a ni a; sorkar policy thar New Economic Development Programme (NEDP)-ah kum thum chhungin cheng vbc. 2,000 (nuai 2,00,000) hman tur a awm.
Kum 2010-11 aṭanga 2014-15 (kum nga) chhung bikah sorkar department 11 kaltlangin cheng nuai 1,52,614 hman a ni tawh. Kum 2016-17 chhungin nuai 1,500, kum 2017-18 chhungin nuai 2,000 leh kum kal lai 2018-19 atan nuai 3,500 dah leh a ni a; kum 2016-17 aṭanga 2018-19 chhung atana sum dah hi a vaiin nuai 7,000 a ni. Kum 2010-11 aṭanga 2018-19 chhungin NLUP-ah sum hman tawh leh hman tura dah nuai 1,59,614 a awm tihna a ni.
Kum 2010-11 leh 2014-15 inkar bika NLUP sum atana department-te hnena pek zat a chiang tawh a; kum nga chhung hian AH&Vety department-ah sum dah tam ber niin, nuai 36,916.89 dah a ni a, a dawttu Agriculture department-ah nuai 36,360.20 dah a ni. Sum dah tlemna ber Land Revenue & Settlement-ah nuai 32 chiah dah a ni thung.
NLUP hi kum 2014-15 thleng kalpui a nih hnuah kum 2015-16 ah pawh budget estimate siamin, NLUP sum tur hi dah a ni a, mahse, a hma kuma NLUP sum hman zawh loh a tam avangin kum tawpah sum dah sa chu lak chhuah leh vek a nih avangin NLUP sum dah a ni ta lo.
LRS department-ah hian kum khat chiah chiah sum dah niin, 2010-11 ah nuai 32 dah a ni a, Rural Development-ah pawh kum khat chiah (2010-11)-ah chiah sum pek (nuai 1,076) a ni. UDPA department-ah chuan kum hnih chhung, 2013-14 leh 2014-15 ah nuai 2,824 dah a ni bawk. Department dang pakuaah erawh chuan kum tin sum dah vek a ni thung.
Sorkarin NLUP a kalpui zel rualin, kum 2016-17 aṭangin NEDP kalpui ṭan a ni a, a
ṭan kum hian cheng nuai 25,000 dah nghal a ni. Kum 2017-18 atan cheng nuai 75,000 leh kum kal lai 2018-19 atan nuai 1,00,000 dah leh a ni a; kum thum chhunga NEDP atana sum dah zat chu nuai 2,00,000 a tling.
NEDP sum hi mimal tan intihsiakna paltlang hnuah mimala dawn theih a ni a; chuta tan bik chuan kum 2016-17 ah nuai 200, kum 2017-18 ah nuai 500 leh kum 2018-19 ah nuai 500 dah niin, a vaiin nuai 1,200 dah a ni.
Planning department hotute chuan, "NEDP sum chu lapse thei lo mah se, sorkar department-te'n kum khat atana sum an dawn chu technical problem leh chhan dang vanga hna thawhna atana an hmang zo lo a nih chuan hmasawnna hna thawh a chak tawk lo tihna a ni a, hei hi department mawhphurhna a ni. Mahse, sum hi lapse loin, a kum leh atan sorkarin sum a hmang leh mai dawn a, Central aṭanga sorkar kum thara pawisa an rawn pek tur a nghawng chuang lo," an ti.
Vanglaini palai zawhna chhangin Planning hotute chuan, kum 2015-16 aṭangin 14th. Finance Commission-ah luh a ni a, sorkar laipui aṭanga sum dawnte chu state sorkarin ṭha a tih anga a hman theih avangin Mizoram sorkarin NEDP a kalpui tih an sawi. NEDP suma hna thawhte chu kum hnih a liam leh chuan infrastructure ruhrel hmel thar hmuh tur a awm tam beisei niin, kum kal laiah pawh PWD-ah NEDP sum vbc. 150 dah a nih avangin kawngpui pawh a ṭhat phah an beisei a ni.