
Kum hlui thlah zana hâlpuah leh hâlmawi Hàlin boruak a tibawlhhlawh nasa - MPCB
Mizoram Pollution Control Board (MPCB) chuan, Sikulpuikawna Continuous/Automatic Air Quality Monitoring Station-in boruak dinhmun a chhinchhiah danin, 2021 kum hlui thlah zana hâlpuah leh hâlmawi hàlin Aizawl boruak a tibawlhhlawh hle niin an tarlang.
MPCB tarlan danin, Continuous/Automatic Air Quality Monitoring Station-in a chhinchhiah dan chuan, particulate matter (PM10) chu December 31, 2021 zing dar 6-7 inkarah 38 µg/m3, chhûn dar 11-12 inkarah 20 µg/m3 leh tlai dar 5-6 inkarah 57 µg/m3 a ni a; hâlpuah hàl vanglai zanlai dar 12 leh dar 1 inkarah 151µg/m3 a tling.
Boruaka bawlhhlawh nâwi léng zinga a tê zual leh hlauhawm zual (PM2.5) pawh December 31 zing dar 6-7 inkarah 0 µg/m3, chhun dar 11-12 inkarah 0 µg/m3, tlai dar 5-6 inkarah 2 µg/m3 a ni laiin, zanlai dar 12 leh dar 1 inkarah chuan 27µg/m3 a tling a; zing dar 6 aiin zan dar 12 velah a lêtin a pung a ni.
December 31 zana hâlpuah hâl vangin boruak a bawlhhlawh phah a, national standards (pawm theih chin) 60 µg/m3 a pèl nasa hle a, Air Quality Index Stage 6 awmah stage thumna a kai pha a ni.
Ri bengchhen dan pawh December 31 zan khan Aizawla hmun pali - Bawngkawn, Laipuitlang, Dawrpui leh Khatlaahte teh a ni. Hâlpuah hàl vanglaiin hmun paliah hian chawhrualin ri rin zawngin 60dB a pèl vek a; a rin lai berin Bawngkawnah 102.5dB, Laipuitlangah 98.8dB, Dawrpuiah 94.3dB leh Khatlaah 102.5dB a ni. Industrial area-a ri bengchhengin phal chin 70dB a pèl vek a, residential area-a phal chin 45dB phei chu a pèl nasa hle tih an tarlang.
MPCB chuan, kum hlui thlah zana hàlpuah leh hàlmawi hàlin boruak a tichhe hle tih sawiin, “Sorkar lama thuneitu te, MPCB leh tlawmngai pawl tam takin theihtawp chhuaha hâl lo tura mipui zirtirna leh ngenna an tichhuak chungin hetiang hi kan dinhmun a ni a, a pawi hle. Mipuite kan ṭhanharh a, hàlpuah leh hàlmawi tel loa kum hlui thlah kan zir a ngai hle a ni,” an ti.
PM tih hi particulate matter tihna a ni a, 10 tih chu 10 microns-a lian tihna niin, 2.5 chu 2.5 microns-a lian tihna a ni. PM 10 leh 2.5-te chu sín tak, mit lâwnga hmuh theih lo a ni a; µg/m3 chu metre khat bialah microgram awm zat tihna a ni.