Mizoram sorkar sum chUngchang: Central aṭangin beisei ang dawng lo Overdraft loh hrâm kan tum - Finance dept.

Covid-19 léng avangin India rama state hrang hrangte chuan sorkar laipui aṭangin an beisei ang sum an dawng lo a, Mizoram sorkar pawhin beisei ang a dawng pha lo hle. Finance department hotute chuan, beisei ang sum dawng lo mah se, overdraft loh hrâm an tum thu an sawi.

Vanglaini palai zawhna chhangin Finance commissioner Vanlalchhuanga chuan, sorkar laipuiin chhiah a dawn khawm (Share of Central Tax)  aṭanga state-te hnena an sem chhuah chu 14th Finance Commission-ah 42% a nih laiin, tun sorkar kum aṭanga hman ṭan 15th Finance Commission draft-ah chuan 41%-ah tihhniam a nih thu a sawi a, "Chhiah lut a tam ve zel a, 1%-a tihhniam hi state-te tan a na lutuk lo. Mahse, Covid-19 vanga chhiah lut a tlem tâk avangin state-te'n kan tuar ta a ni," a ti.

Vanlalchhuanga chuan, Share of Central Tax aṭanga Mizo­ramin thla tin hmuh a beisei chu cheng vbc. 284 vel a nih thu sawiin, "Covid-19 avangin central sorkarin chhiah a hmu tlem a, beisei ang kan hmu lo hle. Cheng vbc. 232 te, vbc. 212-te kan hmu a, kan hmuh hnuhnun ber phei chuan cheng vbc. 186 chauh kan hmu a ni," a ti a; Mizoram ang state tan chuan beisei ang vbc. 100 dawn vel hmuh loh chuan thil buaithlak tham tak a nih thu a sawi.

Revenue Deficit Grant aṭanga sum hmuh pawh a tlahniam hle tih sawiin Finance Commissioner chuan, "Sorkar kum hmasa khan thla khatah cheng vbc. 221-227 te kan hmuh ṭhin laiin, kuminah chuan vbc. 118.5 char char kan hmu. Nikum aia 15th FC-in hmu hnem tura ruahmanna min siamsakna State Disaster Respond Fund-ah erawh disaster thilte a thleng bawk a, kan hmu ṭha. Mahse, a hmanna tur ruahman sa vek a ni a, kan hmuh ṭhat theih zel kan beisei," a ti.

Vanlalchhuanga chuan, 15th FC recommendation chu a nih tur ang a la nih loh thu sawiin, "14th FC recommendation ang tala min tihsak turin kan ngen a, min tihsak theih dan tur kan hre lo. India ram economy a ṭha chho ve zel turah ngai ila, kan dinhmun pawh a ṭhat chhoh ve zel kan beisei. Beisei angin sum hi dawng lo mah ila, theihtawp kan chhuah zel a, overdraft loh hrâm kan tum," a ti a; sorkarin theihtawp chhuaha hma a lak zel thu a sawi.

Finance Commissioner sawi danin, state-in chhiah a hmuh (State Own Tax Revenue) chu Covid-19 vangin beisei ang zat a ni pha lo. Hri léng vangin inkharkhip puan a ngai ṭhin a, chu chuan chhiah hmuhna ber sumdawnna a tichâwl ṭhin a ni.

Covid-19 avangin centrally sponsored scheme hnuaia thawktute hlawh an hmuh ṭhat loh thu sawiin Vanlalchhuanga chuan, "Hei hi kan sum dinhmun harsat chhan pakhat a ni. ICDS hnuaia thawk mi 119 vel, DRDA hnuaiah thawk mi 91 leh CSS ṭhen­khatte hlawh tur kan dawng lo reng a ni. Sorkar hotute'n bàn ngawt an ngaingam si lo a, state sorkar sum aṭangin hlawh kan pe ṭhin. MGNREGS hnuaia job card holder-te hlawh tur erawh a lut ṭha a, hei hian thingtlang lam a chhan a ni," a ti.