Ṭawngṭai Bethel Camping Centre aṭangin Ni 2 chhungin mi 100 chuang inla chhuak
Ṭawngṭai Bethel Camping Centre (ṬBCC), Chawnpui aṭangin Thawhṭanni leh Thawhlehni (July 24 & 25) khan mi 100 chuang an inla chhuak. Hetih lai hian, tun hnaia ṬBCC-a tleirawl pakhat thihna vangin vawiin hian ṬBCC bulah lungawi lohna lantir tum an awm.
Tunlaiin social media hrang hrangah ṬBCC sawi-selna a tam avangin chanchinbumi ṭhenkhat chuan nimin khan ṬBCC chu a hmunah kalin thil awm dan an enfiah a; ṬBCC hotu ber TT Zohmingthanga leh thawktu dang te, centre-a awm (inmate)-te an kâwm a ni.
Zawhna chhangin ṬBCC hotu Zohmingthanga chuan, an centre chu sorkarah an inziah luh loh thu a sawi a, “Kan din tirhin sorkarah registration tih tumin Taxation department-ah kan kal a, anni’n Firm & Societies-ah resgistration ti turin min ràwn a. Registration tih ngei a ngai em, tia kan zawhin, ngai lo tia min chhan avangin kan ti ta lo. Registration hi tih loh ka duh a ni lo a, mahse, sum a chet a ngai ang tih ka hlau a ni. Sorkara registration kan ti lo hi ka inchhir lo a, ka duh zawk,” a ti.
Vanglaini palaiin damlo an awmin enfiah tura doctor/nurse an koh ṭhin leh koh ṭhin loh chungchang a zawhna chu Zohmingthanga chuan an koh ṭhin thuin a chháng lo a, “Routine angin doctor ten min tlawh lo,” a ti. Chutih rualin, doctor rualin clinic neia an tlawh zauh chang a awm thu a sawi thung.
Damlo an awm chuan chhungkaw pangngai deuhte chu an chhungte an biaksak ṭhin nia sawiin Zohmingthanga chuan, An chhungte’n an rawn hruai ve ṭhin. Chhungte nei mang lo leh harsa tak takte chu keimahni kan sumin kan enkawl mai ṭhin,” a ti. An naute zingah ART damdawi la mek eng emaw zat an awm tih sawiin, “Damlo reng reng an damdawi kan naute’n an kawlsak a, a hunbiah an pe ṭhin a. Damloh thu an chhungte hrilh an phal lo an tih hi chu dawt a ni; hrilh phal loh chi a ni lo,” a ti.
ART latu an hranpain an din tlartir ṭhin nia sawi chungchang zawhna chhangin, “A theih loh, dan pawhin a phal loh a ni a. Inthinhrikna ang chi kan remti lo reng reng,” tiin a sawi.
ṬBCC-a awm zinga mi ṭhenkhat an thih chung-changah an hotupa chuan, “He hmuna thi tawh an awm nual. Ruihhlo ti ṭhinte an ni a, ṭhenkhat chu chau thuta thi ta maite an awm,” a ti a; thi zinga mi pathum chu chhungte nei mumal lo an nih avangin Chawnpui khawtlang hruaitute remtihnain Chawnpui thlanmualah an phûm thu a sawi.
Inmate chhungte’n an chhungte thil an thawn ṭhenkhat a dawngtu tur hnen a thleng lo nia sawi chung-changah Zohmingthanga chuan, chutiang thil a awm ngai loh thu a sawi a, “An chhungte thil chah vak vak a, inlak chhuahtir an awm ṭhin a, hetiang hi kan remti lo,” a ti.
Inhrem chungchangah Zohmingthanga chuan, an din tirh chuan an inhrem a, invuak te, chain-a inthlun te, beng pawta insûktirte an ti ṭhin tih a sawi a, “Mahse, dik theiin ka hre lo a, na sate tihnat belh chu dik theiin ka hre lo a, invuak leh tiang lek reng reng a awm tur a ni lo tih ka puang a ni,” a ti a; an invuak ṭhin lai chuan tlanchhuak an tam a, an invuak ngai loh aṭang chuan tlanchhuak an tlem tial tial niin a sawi.
ṬBCC hotupa chuan, inmate-te lak chhuah thuah an khauh tih a sawi a, “An rawn luh dawnah a tawp thlenga an awm loh chuan... tiin kan hrilh lawk vek ṭhin. Inlak chhuah an duh chhan an sawi hi kan awihsak vek bik lo,” a ti.
An hnena naupang kum tling lo awmte chu Child Welfare Committee lamin hrethiam hram se a duh thu sawiin, “Kum tling lo chu lak loh hram kan duh. Mahse, heta awm mamawh tak takte an ni a, an chhung-te ngenna vang liau liaua la kan ni,” a ti.
Zohmingthanga sawi danin, zing takah thoin mi ṭhenkhat chu thing phur turin an chhuak ṭhin. Thing phur lote chu zing karah ṭawngṭai inkhawm an neihpui a, chhunah an room-ah ṭheuh an awm a, a duh chu an library-ah an kal bawk. Tlai dar 4-ah sermon inkhawm a awm a, inkhawm hmain hmeichhiain zanriah an ei a, inkhawm banah mipa hoin zanriah an ei thung. Inkhawm bànah an room-ah ṭheuh ṭawngṭai rual hun an hmantir a, chumi zawhah a duh chu biak-inah an ṭawngṭai leh bawk ṭhin.
Chanchinbumite hian ṬBCC hmunte an fangkual a, inmate-te chu zawhnate an zawt. Inmate-te hian mi dang hriat tur chuan ṬBCC ṭhat lohna lam an sawi meuh lo a; chutih rualin, a fála zâwi tê têa titipui erawh chuan an harsatna leh an lungawi lohnate an sawi ve bawk.
Inmate-te’n an harsatna an sawi tlangpui chu, tui lamah an buai deuh thu te, ei leh in chu chhe viau lo mah se, a ṭhat lem loh thu te, an tâwt thute a ni.
Inmate pakhat chuan, “Damloh leh chhuah chung-chang mi bulah sawi phal a ni lo. Kut inthlak ṭhin a ni ngei a, mahse, hemi chungchang hi chu pu berin a hre vak lo ang. Pu ber hi a rawn kal vak lo a, miin an rawn tlawh chángin a rawn kalpui thin,” a ti.
ṬBCC hi kum 2005-a din a ni a, nimin tlai thleng khan mi 797 an awm a, mipa 639 leh hmeichhia 132 niin, an zinga pariat chu naupang an ni. Thawktu (worker) mipa pali leh hmeichhia paruk an awm.
Kar hmasa lamah chuan mi 900 dawn an awm a, mahse, Thawhṭanni leh Thawhlehniah mi 100 chuang an inla chhuak a ni. Ni hnih chhunga mi eng emaw zat an inlak chhuah chhan chu, tunlaia social media-a thu léng vel vang a nih an rin thu Zohmingthanga chuan a sawi.
Centre-a dah luhte chu chi hnih - zu vanga harsatna tawk leh damdawi ruihhlo vanga harsatna tawkte tiin an ṭhen a; an awm hun chhung tura an tih (course khat) chu zu in ṭhinte tan thla 10 chhung niin, ruihhlo dang ti ṭhinte tan thla 12 chhung a ni.
ṬBCC-a awm zinga pahnih chu tun hnaiah an thi a; thi pakhat zawk, Vanlalruatfela (17) s/o C Lalhma-chhuana, Govt. Complex Veng thih danah a chhungte’n rinhlelh an neih avangin police station-ah FIR an thehlut.
Vanlalruatfela thih danah an lungawi loh avangin a lainate leh ṭhiante chuan vawiin hian ṬBCC bulah lungawi lohna lantir an tum nia thu dawn a ni. Hemi chungchangah hian Govt. Complex Branch YMA hruaitu pakhat chuan, “A ṭhiante’n peaceful demonstration huaihawt an tum a, khawtlang anga hmalakna a ni lo,” a ti.
ṬBCC hotu Zohmingthanga chuan, mi ṭhenkhatin lungawi lohna lantir tum mah se, sorkarah venhimna an dil loh thu sawiin, “Hlauhthawnna kan nei lo,” tiin a sawi.