Covid-19 vei vanga SRH-ZMC ICU-a Enkawl tawhte'n an tawnhriat an sawi
Covid-19 hripui veia damlo, intensive care unit (ICU)-a enkawl tawh, dam leh tate zinga mi ṭhenkhatin an awm dan an sawi chhuak a, awm ngaihna awm mang loa hrehawm taka an awm hman thu te, enkawltu doctor-te leh nurse-te an chhuanawm thute an sawi.
Vanglaini palaiin a biaknaah Covid-19 vei, State Referral Hospital (ZMC) ICU-a enkawl tawh Lalbiakkimi chuan, October 16, 2020-ah ZMC-ah dah luh a ni tih sawiin, "A hmaa kar khat zet ka nat tawh vang a ni mai thei, ICU-a kan luh hnu lawkah ka awm dan a hrehawm hle. Ka taksa a na chiam lo a, a hrehawm hle thung. Ka awm dan ngaiin minute khat pawh ka awm thei lo, second rei lo tê pawh ka thlahlel ngawih ngawih a ni. A cháng leh ka ṭhu a, a cháng leh ka mu a ni ber mai," a ti.
Lalbiakkimi chuan, "Khatih lai khan lo thi ta ila, Covid-19 vanga thi hmasa ber ka ni dawn. Khawtlang a nghawng dan tur leh ka chhungte pawhin min thlah liam ṭhat theih dawn loh avangin hrehawm ka ti hman viau," a ti a; October 29, 2020-ah a chhuak a, a chhuah hnuah a thil ei tui mah se, hun eng emaw chen a chauh zui viau thu te, a la mut deuh reng thu leh ṭawng pawh a la peih lutuk loh thute a sawi.
Lalbiakkimi sawi danin, hripui vei damlo ṭhenkhat chuan damdawi mûm 8-9-te an ei a, kawṭhalo natna a ken tel avangin zun leh êk chungchangah a thawh dan a inang lo.
Nupaa hripui vei ICU-a enkawl tawh Lalbiaksangi chuan, ani aiin a pasal Dr Remsiama’n a tuar na zawk tih sawiin, "Doctor-te'n damdawi hnuhnung ber an pek dawnah min ráwn a, kan sign a, an pe. A BP a tlahniam rawih rawih a, heart patient a ni a, oxygen pawh a hniam hle. Semi conscious-in a awm a, nurse ding reng pawh kal angtein a hmu. Doctor-te pawhin a dam chhuah an ring lo a, mahse, an enkawl uluk em em a, doctor, nurse leh Pathian khawngaihna avangin a dam chhuak leh a ni ber," a ti.
Lalbiaksangi chuan, a pasal chu tunah chuan hri lakah fihlimin damdawi-in aṭangin a chhuak tawh tih sawiin, "Inah a awm a, a la chau a, oxygen an káwl a, a la híp ṭhin," a ti a; amah bik chu tun hma aṭanga chaw ei tui reng a nih laiin, hripui a vei hnuah a chaw ei a tui lo tih a sawi. Amah hi Health Services joint director (Nursing) aṭanga pension hlim a ni.
ICU-a enkawl dang HL Rochungnunga chuan a chauh thu sawiin, "Taksaah thâ a awm lo. Ka chau ngawih ngawih a, kan mu thlawrh thlawrh a, kan kal dém dém a ni ber. CT Scan-te kan tih dawnah kan innawr a, hah hlek pawh a phal lo," a ti. Kawṭhaloin a zût ve thu te, rim hriat ṭhat theih loh a neih hman thu te, chaw ei a tui loh thute a sawi a ni.
HL Rochungnunga chuan, zing dar 6 aṭangin drip an khai deuh reng a, damdawi chi hrang hrangin enkawl a ni tih sawiin, "ICU aṭanga ward-a min sawn chhuah pawhin, thi ngei tura min ngai an awm a. 'Ho deuhin a thih mai theih dawn a nih hi a,' tihte ka ngaihtuah. Chutih rualin, hlauthawng lutukin ka awm lem lo," a ti. Covid-19 vei zinga thi hmasa ber Sangkhuma, Dawrpui nen an awmho hman thu a sawi bawk.
Dr Zothankhuma Chhakchhuak te chhungkua pawh an vaiin Covid-19 an vei tawh a, SRH-ZMC-ah dah an ni a, an nupain ICU-ah enkawl an ni tawh tih sawiin, "Zunthlum nei ngai lo ka ni a, damdawia min enkawl avangin zunthlum nei angin ka awm a, steroid min pekin sugar a tisang a, ka dulahte an chiu a, min endik reng a ni," a ti.
Covid-19 vangin ICU-ah lut hial mah se, amahah nghawng a nei lutuk lo tih sawiin Dr Zothankhuma chuan, Covid-19 natnaah oxygen level a hniam zel chu mak a tih thu te, a hlauhthawn em em loh thute a sawi a; chutih rualin, Covid-19 thawh danah thawktu ṭhenkhatin, 'Thaw hah mang lo hian an thi thut thut ṭhin' tia an sawi ṭhin avangin, chu chuan a rilru a kap ve tih a sawi thung.
Covid-19 positive vanga ICU enkawl tawhte chuan anmahni enkawltu doctor leh nurse-te an fak a, an hnathawh dan ṭha an tih thu leh chhuanawm an tih thu an sawi hlawm.
Dr Zothankhuma Chhakchhuak chuan, "Phaia awm ṭhang leh inzir chhuak ka ni a, heti em ema nursing care hi ka la hre ngai lo. A hunah chat an che reng a ni mai. An hah a, chutih rualin, an polite em em si," a ti. Vai damlo pawh an duat hle tih sawiin, "A bâl tawh, a fai tawh lo, ka bual châk, te pawh an ti a, ka hre pha a ni," a ti a, hnam dang an en hran loh thu a sawi.
Lalbiaksangi chuan, "Doctor leh nurse-te min enkawlna saw excellent a ni tawp mai. Mahni nu leh pa duat taka an enkawl ang maiin min enkawl vek. Damlo an khawih a, an kut an sanitise nghal zel a, vanduai an awm ve zauh kha a pawi. Ka zirlai chhuakte pawh an awm a, fate anga fakah min ngaihsak lo ula, an mawng a zâng a, anni aia ṭha an awm bik lo ang," a ti.
HL Rochungnunga chuan, "Khuh hlek ila, duty-te an rawn kal nghal vat zel. Oxygen level an endik reng a, rin phâk bâkin an inpekna a nasa. Mihring nunna chhan tumna tak tak an nei tih ka hmu chiang khawp mai," a ti.
Lalbiakkimi pawhin thawktute chu hahípin a fak a, "Doctor-te leh nurse-te saw eng ang pawhin buai mah se, engtik lai pawhin biak an nuam em em vek. Hetiang bâka damlo ngaihsakna hi a awm bik lo ang," a ti ve bawk.