Written by
- M Lalmanzuala
KUHVA TAWLH RUK THU KHA...
Khawchhak lam aṭanga kuhva tawlh rûk Police-in an man tawh hnu Assam Rifles-in an man nawn leh tih thuthang mak tak chungchang, kuhva rah phurh vanga harsatna tâwk driver-te buaipuia ṭanpuitu Sangau I leh Sangau-II YLA hruaitu pakhatin Whatsapp group-a a post zulzuiin he thu hi kan han chhuah chhawng a ni.
Heng lehkha kan han tarlan te hi kuhva neituten Archhuang aṭanga Kuhva rah an lakchhuah theih nan Sangau Police Station aṭanga an siamsak a ni a. He lehkha an hmuh hnu hian Sangau lam driver-te pawh an kal ngam chauh a ni. He kuhva rah neitu hian engtin nge he lehkha hi Sangau Police Station aṭangin a neih theih tih erawh hriat a ni lo va. Archhuangah hian thla hnih vel chu kuhva rah hi a awm tawh a. VLTF man School pakhatah an dah a ni. Mahse school hi hman tawh tura ruahman a nih vangin he lehkha hmang hian Kuhva rah hi va lak a ni ta a ni. Archhuang thleng driver te hi Police in an escort a; mahse, let lamah Siachangkawna Assam Rifle ten an lo man ta a ni. Escort-tu Police-te nena Assam rifle te reife an in biak hnu-ah pawh Police lam hi an in sawifiah zo ngang lo a ni awm e, Assam rifle kutah a lut ta a ni.
He lehkha te hi driver te leh motor an man tak neitute hian Police aṭang a chhuak ngei ni-a ngaiin he lehkha an hmuh hma hian phur ngam lo mahse a kuhva rah neitu berin he lehkha a neih hnu hian driver-te hian an va phurhsak ta a ni a. Mahse lehkha tling lo ti-a hnawlsak an nih takah chuan driver-te leh motor te pawh tunah hian Lunglei lamah an tangkhang mek a ni. Police lam chuan he lehkha hi lehkha tling lo a ni e, tiin an pha a ni.
A tawizawnga sawi chuan hetiang hi a ni. Kuhva tawlh rûk Sangau LTF ten an mansak a; sikul building-ah an dah a. A neituten lak chhuah an duh hunah Police an berawn a. Annin lehkha siamsak meuhin an kalna tur lamah an ‘escort’ a. Assam Rifles-in an lo hmuhin an lehkha chu lehkha lem ni-a an hriat avangin kuhva tawlh rûk te chu an mansak a, Lunglei lamah an kalthlakpui ta a ni.
Kan ram hi corruption kairualna ber a nih thu kan sawi fo tawh ṭhin a. A lian ber aṭanga a te ber thlenga corrupt deuh vek kan nih avangin inhrem tur alawi an awm loh avangin corruption titute hi an ngampa lo thei lo a ni.
Office pakhata thawktute an corrupt chuan an hotupa ber chu a corrupt tihna a ni mai a. Mizoram sawrkar pumpuia corruption a hluar chuan a hotu lu ber Chief Minister pawh a corrupt tihna a ni mai a ni.
Chief Secretary ka nih chhung rei lo te-ah khan Chief Minister pawhina pawisa fai cheng khat pawh a eiruk theih loh khawpin pawisa lengvel kha ka khuahkhirh a. Chuvangin, hetiang thu hi huai takin ka sawi ngam a ni.
Hemi chung changah hian sawi tur tam tak a awm. A pawimawh ber leh a chiang ber chauh hi lo sawi ila. Contractor-te hnathawh dan pangngaiah hian an hnathawh endikna lama 'tham' ngai chu an tham theih deuh vek ṭhin avangin a nih tur aia chhiain hna an thawk a. Chuti chung leh chuvang chuan an hlawkin an hausa tlangpui a ni.
Sawrkar hmasa aṭang khan hming lema RESTRICTED TENDER-a an tih mai chuan tuma chuh buai theih lohvin contract a thawk mial mial mai a. A hnathawh te chu endiktu awm mang lo, a bill te pawh enzui mang lohva a pass-tir theih ṭhin avangin contractor dang zawng zawng aiin a hausak thûr thûr phut theih phah ta a. Khatianga a tihna lamah khan contract thawh nana dan dinglaite chu an bawhchhiain an palzût deuh vek a ni.
Sawrkar tharah phei chuan sawrkar hmasa-a No. 2 nena tidûn ṭhin khan No. 1 nen an tidun ta a. Sawrkar thiltiha sawi hlawh ber an ni ta a ni. Chutiang miten chawimawi leh ngaihsan an hlawhna sawrkar leh khawvelah hian corruption chu punlun lo thei a ni lo.
Central Sawrkarina min chawmhlawmna pawisa hi a hman lohna tura 80% vel kan hman avangin chutiang corruption pawisa lengvel chu a tam em em a. Kan sawrkar hnathawk te, kan sumdawng te an hausak viau chhan leh an hnathawh ber hriat tur awm mang lova khawsa thei tak tak an tam theih chhan chu, chu chu a ni. Kan kohhrante inrelbawlna pawisa tam ber pawh chutiang aṭanga lo kal a nih avangin an ni ber pawh hi corruption do thei an ni lo.
Kan hruaitute hi dawt sawi, chumiin a daih loh hnu-a dawt sawi insawimam siaka eizawng an ni ber a. Chuvanga hausa thûr thûr deuh vek an ni. A ngaihna hi a awm ngang lo a ni ber e.
Thisen chhuah lo, tharum thawh lova Revolution kan neih theih chuan chhan tlak kan la awm ang. Tun ang zela kan kal chuan kan hnam hi a ral thuai ang.