Written by
K Lalrinchhana

Mizote kan no lutuk em?

Kan nun dan leh khawsak phung, kawng tam taka kan rilru sukthlek en hian Mizote hi hnam ti hrekhrawk, paukhauh leh rilru hriam hrekhrawk kan ni ta lo em ni chu aw a tih theih. Chutiang chu tunhma lamin kan lo ni ṭhin a nih pawhin tunah hi chuan kan ni ta lo deuh a ang khawp mai. Hnam rilru no, a lungkuai zawng leh lunghnur zawnga thil thlir ṭhin, a awlsam zawnga thil ti mai mai ṭhin hi kan ang ta deuh tlat.

In koh duat te hi kan uar ta viau a, kan hming te hi a ṭhat a, kan put chhante a ropui hlawm teh reng nen, kan in koh duatna hming hian a hliah zo ta. Fate an hminga koh phal lo leh haw tlat nu leh pa kan awm ta fur mai bawk. Amah Rev. Lalsawma tihdan takin mihring chu sawi loh, kan motor-te leh zel pawh Matetea, Mambawihpuii etc” te kan han ti a, sawi zawng pawhin hmul thi a ding dawn a lawm maw le. Hengte vang hian ṭhangthar rilru no kan tam phah ta niin a lang.

Nupui pasal neih hun uaih tawhten ‘A nu, A pa’ an la ti duai phei hi chu a zialo lam deuh a ni. Nupui nei ngam, in hrang chang ngam lo, indan berah pawha pa te inhnuai bak pel ngam lo ṭhalai kan pung tual tual ang tih pawh hlauhawm tak a ni.

Biakin leh kohhran inpawl-khawmnaa kan hla sak tam ber hi vanram ngaihna lam hla zuk ni tlat a! He khawvelah Pathian tana thawh tur a tamzia te, kan thawh loh avanga thlarau tam tak an boral thu puanchhuahna lam hlate hian sak leh thlan a hlawh mawh khawp mai. Chu ai chuan nakina kan nawmsakna lam tur, hlim tawp hlau loa kan len ve hun tur lam hla te hi kan sak tam ber a ni tlat.

Kan tuipui zawng ngaihtuah chuan Mizote hian heti em hian a ni maw khawvel hi hrehawm kan lo tih a, chatuan chawlhna hi kan thlakhlelh le tih mai awl tak a ni. Chatuana Pa ang chhunga chawlh te chu a thlakhlelhawm a, chutih rualin chatuan chawlhna nuam hi thawkrimte tan leh Amah zui tlattute tan chauha buatsaih a ni tih pawh kan hriat a ṭha.

Kohhran ṭhalai pawl leh tlawmngai pawla inhmang tak chung pawh hian ṭhalai tam tak hi chuan ram pum chu sawi loh, kan veng bil bak hi kan rilru hian a veiin, a pel pha lo em ni chu aw a tih theih. Khawvel hmun danga kan ṭhalai puite chuan khawvel hi an vei a, khawvel boruak lo lum chho zel te, boruak lo bawlhhlawh sawt em em mai te, kum tina indo thuthang vanga mi tam tak raltlan an awm te hi an vei a, an mut a tui loh phah a sin. Keini chu ram kang kan hmuh pawhin kan khaw ram a nih loh chuan kan vei lem lo a. Police-in thil sual titu an man a, kan veng hming a chhal phawt chuan kan ling nghal phat a, chanchinbu leh media dang kaltlangin kan veng mi a nih loh thu kan chhuah nghal sawk sawk a. Misual pakhat vanga kan veng pum hmingchhe tura kan inngai tlat te hi kan rilru zim vang a ni.

Zu zawrh hi pawiti lutuk lo mah i la kan venga zu dawr awm chu kan duh leh tlat lo a, zu dawr pakhat lo awm ve avang khan kan veng chu hmingchhe dawnin kan inhre tlat ṭhin. Khawvel kan vei pha lo a nih pawhin veng bil leh khaw bil rilru kalsanin kan chenna Mizoram tal hi i vei ang u hmiang.

Thihna te hi mihring chunga vanduaina tawp a ni teh meuh mai. Chutih rualin thihna vanga kan hun leh sum, tha leh zung kan senral nasat dan en hian inher rem deuh chu kan mamawh a ni. Hnam mawl apiangin a lo aluatin thihna an la urhsun a, an ngaithiam lo ṭhin. Kristianna engah kum za chuang fe tual kan chai tawh hnu pawh hian thihna chungchanga kan rilru put hmang hian pi pute rilru put hmang kha a kal pel thui lo viau mai thei.

Nasa takin kan in sun a, kan in ṭah a, a sarhu lai chuan a awm tho mai. Mahse kan mi lungduhte thih hnu kum tamah pawh an thihni a her chhuah apiangin kan lung kan ti leng (chawp) a, hriatrengna hla kan thlang awl lo leh ṭhenrual ṭhate khawm rup rup kan la ching hial te phei hi chu sim a ṭha. Mizote chauh hi kan thi dawn lo a, a zo a vai, a ngo a hang hian kan la thi vek dawn a ni tih te hi inzirtir a ngai ta hial em? Sikul naupangte pawh hian thihna chuangchanga rilru dik an put theih nan helam hawi inkaihhruaina hi an zirlaiah telh ni ta se a ṭha hial ang em?

Kan rilru put hmang leh suk thlek hian kan hnam ṭhan chhoh zel danah thui tak kawngro a sut avangin kan rilru ti paukhauh i la, khawvel hnam dangte zingah pawh duai bik lo leh zahpuiawm bika kan lan loh nan te, mi hnuvaiah chaurau ek kan thai reng bik loh nan kan rilru nona kal sanin, rilru paukhauh put i tum ang u hmiang.

- K Lalrinchhana