Kut hnathawktute ang chhung

Mizorama sawrkar tawhte leh sawrkar mekte hian kut hna thawka eizawngte hamṭhatna ngaihtuah kim loh an nei ṭhin a, a pawi hle a ni.

Kut hna thawk han tih hian lo leh huan neitute han thlur bing phawt ila. Lo leh huanah thlai thar tur thlai chi ka tuh emaw phun emaw, kan l$ng dawn a nih in, kan chung thla (moon) khi zopa chuan kan thlir ṭhin. Thla d> chho laia a Arkaiden zan thleng hian thlai chin nan kan duh a ni. Thla ral lamah hi chuan zuva - laiking, tlumpi leh a dangte hi a nghal bik a, kan thlai chin chawr tharte a chi (seed) te eitu a nghal bik a, kan duh lo ṭhin. Thla d> chhoah thlai chin a ṭiak ṭha duh bik tih kan hria a ni.

Tunah hian sawrkar chuan lo, huan, leipui hal hun atan kum tin March ni 15 hmaa hal tur an ti ta deuh ziah mai hi a fel lo. Kuminah pawh a tlai berah March ni 15 hi lo hal hunah min nawr chep leh ta chiah a, lo hal ni aṭangin thlai chi kan ching leh ṭan ang. Thla (moon) ral lamah thlai chi thlak a ngai ngei dawn a, ka han sawi ang hian kan thlai chite lo in phelh (phelh awmzia chu thlai chi a zuva ang) a hlauhawm tihna a ni a, a lo zu va hlauh chuan kut hnathawktu-in kum tluana a eizawnna tur a riral dawn tihna a ni.

Ram kang hlauh vanga lo min h^l hma tir fo mai pawh hi ngeiawm tak a ni reng reng. Ram kang hlau bertu chu lo leh huan, leipui neia eizawngte hi kan ni a. Ram a lo kan chuan kan ram neih leh tur kha a lo kang fim a, lo a har duh, thlawh a hautakin thlai pawh a ṭha duh lo a ni.

Lo kan neih reng rengin ram ṭha, ram chang ṭha lai kan duh a, chap a lo chhah deuh chuan March ni 15 vel hian a chap hnuai lam a la ro ṭha lo a, a kang ṭha ngai lo viau. Sawrkar hian ram kang an hlauh viauin mei kawng sialna te hi lo, huan, leipui vat tharte hi pawisain pui sela a ṭha lawm ni. Chute chuan kan duh hunah kan lo te leh huante chu kan hal ang a, ram kan lo ti kang a nih chuan lei pawh kan chawi ve mai ang chu.

Terrace kan sawi kai hram teh ang. District Council kan nih lai aṭang tawhin Terace laih (siam) hi min kawhhmuh fo mai hi sawrkar sum sen thlawnna a tam zawk fe a ni. A chhan chu, tlang pang tui lak theih lohnaa terace siam hi kawng thlur siamna mai a niin. Leilet tur ang hmun zawl deuh leh tui lak theihnaah chuan a ṭha, tlangpang awiha laih chuan awmzia a nei lo. Lei chung hang ṭha kan paih a, a hnuai lei chhiaah engmah a ṭha thei lo, “bekang ching ula lei ṭha a siam,” min ti a, a lo dik mahna. Mahse, bekang kha lei ti ṭha khawp pawhin a ṭhat leh chuan si loh chuan sum senso leh hahthlawnna mai a ni.

Sawrkar tawh leh sawr-kar mekte pawh hian kut hnathawktute hi min nek chepin duh duhin min sawp niin ka hria. An duh duh ching turin min sawi hmuh a, lo hal hun thlengin min control a, thlawhtheihna tih buai hlauh vang mai mai te, thlawhna te chu pahnih khat lek a ni a, lo hal hun niah chuan thlawk lo mai se. Thlawhna chuang ai chuan lo neitute chu kan tam zawk fe a ni lawm ni?

Kut hnathawk a lo nei, huan nei, nul leh leipui neite hi sawrkar hian min ṭhut bet reng tawh lo se a ṭha ang.

- R. Lianhluna

Tuikual South