Written by
-Dr. C. Lalrampana

ZU FACTORY ṬHA MI

Zû hi a hlut vang nge Mizote hian kan buaipuina a rei ta hle mai! Messia lo kal leh hun thlengin kan buaipui dawn a nih hmel hle. A changin kan khap bur a, a changin kan chhuah zalènin kan zuar a; a changin kan sawi mawi a, a changin kan sawi hnãwm thul. Amah hmangangaiha a zûna uai laklawhte lahin bansan ahnekin kiss satliah mai duh tawk lovin a dûtin an dût ngawr ngawr ni ta berin a lang.

Phai ram aṭanga lakluh sãp zû company-in an siamsa tih loh helai tualchhunga kan siam chawp rakzû hi Phunchawng, Rangvamual ram leh thingtlang zû factory siamna hmun hrang hranga siam tih loh chu Sãp zû man to pui pui, a chang changa mi naranin an in ve zauh ṭhinte hi kan zû hmuh theihte an ni a. Tunah hian the Mizoram Liquor (Prohibition) Act, 2019 kan hmang mek a; mahse, zû khap rèm hi zawng a harsa a ni ang, tun thlengin a la tam reng niin a hriat theih. 'Dãn chu a lo awm veleh sual chu a lo harh a' tih ang mai khan dãn chu kan nei ṭha a; dãn siamtute pawhin an hahpui ṭthin nangiang reng a; mahse, dãn zãwmtu tur mipuite hian dãn kalha chet hi nuam kan ti sauh zawk em ni? tih theih turin zû leh ruihhlo dangte hi kan buaipui tulh tulh ta niin a lang.

Nov. 20, 2023 khan Central YMA hruaitute leh MJA-te chuan tunlai ruihhlo leh abikin zû thunun dan chungchang YMA Office Tuikhuahtlangah an thlirho tih hriat a ni a. He inkawmhonaah hian CYMA President Pu Lalhmachhuana chuan Phunchawng leh Rangvamuala zu factory tam lutuk chu a ngaimawh hle tih a hriat theih a; ngaimawhawm tak leh lu tihai tak a tling rèng a ni. Amaherawhchu, zû khapna dan kan siam leh hman tawh leh hman mekte hi a kengkawhtu sorkar hian theihtawp chhuah mah se, a hlawhtling êm êm lo tih chu a taka hre vektu kan ni. A chhan chu khawvel a la ni a; dãn kengkawhtu leh dan lekkawhtute zingah pawh zû ngawl vei leh zû in ve duh tho tam tak an awm niin a lang a; tin, a mantute zingah pawh an mansa hralh ru veleh chhãwng duh an awm leh zel tho nia sawite pawh a awm zel a. Tin, dan bawhchhiate hremna hi a nepin Sorkar hnathawk aikal la ang thovin zû neitu jail tãn ai tãnsak theih a nih hmel a. Mi tãn ai tãngte hian hlawh ṭha tak, an tan hun chhung tur azirin an nei a nih phei chuan Zû factory neitu leh zû siamtute hian, vawi tam tak mansak an nih hnuah pawh an hna hi chawlhsan an phal hauh lo tihna niin a lang.

Zû factory váia tichhe ṭhintute hian an zu siamah eng nge an telh? Mihring hriselna leh nunna atana hlauhawm thil an telh em? tih chiang taka hriat a nih theih nan laboratory test nei nghal zel turin Health Department lamah pe chhawng se, laboratory test paltlang thei lo khawpa chhiatna thlentu Zû factory neitu apiang chu an phu tawk hremna pe hmiah hmiah zel se. Zû factory hi a rèm mai lo a nih pawhin zû ṭha hlir siama quality control theih a nih chuan Sãp zû duh duha in pha ve lote pawh hian heti tak hian zû hi an chhiatpui lo vang a, 'Zû factory ṭha mi' hlir kan nei mai dawn a lo ni reng mai.

- Dr. C. Lalrampana