HMUNPHIAH AVANGA BUAI LOH TUR; Hmunphiah Market hriatchian nan hman a ṭha
Khawvel mithiam zawk te leh remhre zawk te hniakhnung zui hi a fuh zel ṭhin. Engpawh mai hi inpuhmawh nan leh innghirngho nana kan lo hmang ve ngawt ṭhin hi a fing lem lo. Hmunphiah (Brooms) avanga Mizorama kan lo buai ve ngawt pawh hi a fuh lo lehzual. Kum heti lehchen hi kan lo chuangkai ve ta, Hmunphiah avanga buai ngaiin mi ram an awm tlat lo!
Hmunphiah avanga mipuiah 'A' leh 'B' side neih ngai lovin, Political Party thila insawi ngaia kan awm hi bansan a ṭha hle.
Hmunphiah hi kan khawvel nunphunga thil ṭangkai tak a ni a, a bik takin, In chhung leh a vel phiahfaina a ni mai a. Kan ni tin mamawh zinga tel a ni.
Hmunphiah hi eizawn nan kan hmang tawh ṭhin a, mumal zawka hman zui leh kalpui zel chi a ni.
Kan Hmunphiah tharchhuah te chu tualchhung mamawh piah lama kan kalpui tak tak dawn a nih chuan, Agri-business zulzuia kalpui a ngai. Sum chantirna tur lam, a hralhna lam kawng (market route) remfel hmasa lova tharchhuah emaw, kan ṭhenawm sumdawngte hnena innghah ngawt hi a fuh lo hle bawk. Hmunphiah hralhna hian kawng zawh a nei a, chu chu zui mai ila, buaina tur a awm lo.
Hmunphiah hi eizawnna tura kan ching dawn a nih chuan, enga mah hmain ṭha ber leh a chi ṭha ber (best quality & variety) chin a, tharchhuah a ngai a. Hmunphiah chi ṭha bakah, a seng hun ṭha ber (best harvesting season) kum tin January thla leh February thla chuh a, First Class tharchhuah tum ngei ngei tur. Tih hman ngang loh chauhvin Second Class seng ni se. Variety leh Quality hi a sumdawnna thluak ber lai chu a ni si a.
Kan tharchhuah quality ṭha takte chu kawng hnih hmanga hralhna kan neih felsa diam a ngai.
Hmunphiah Hralhna :
Kan sawi fo angin, Mizoram Hmunphiah hralhna (Brooms Market) hi kawng hnih neih a ṭul khawp mai. Chutianga kal tur chuan Hmunphiah thartu (brooms producer) te chu Agri-business (Production, Processing to Marketing) hmanga mumal taka kalpui a ṭul thung. Thar tam (large production) lam leh man tlawm zawk pawha hralh (hralh tam hrim hrim) ngamna rilru hi kan put tel a ngai a. Tlemte man to taka hralh tum hi market kalphung a ni ngai lo. Kum tin mumal zawka hralh theih hi a hlawk ber a, man (rates) mumaltir hi a fuh ber bawk. Chuvangin, hetiang kal phung duh tlang thei dinhmuna din theih a ngai thung. Lamhnai zawk Guwahati hmun leh lamhla zawk Kolkata hmuna thlunzawm neih a ngai. Lamhnai zawk, Assam State Brooms Market & Buyer Company nena inzawm hi a fuh a, mahse, hmarchhak states dangte Hmunphiah hralh dan hriat ve a ngai thung.
Hmarchhak states Hmunphiah hi Guwahati-ah a thlengkhawm ber a, Guwahati Brooms Market hian Kolkata hmun a thlunzawm leh a. Hei vang hian lamhnai zawka Hmunphiah hralhna ringawt hi ngaihtuah loh tur. Lamhla zawk Hmunphiah Market hmunpui Kolkata Brooms Market hi a pawimawh hle a. (Sources : Keimah ngei pawhin ka lo chenchilh tawh ṭhin a). India hmarchhak Hmunphiah zawng zawng te, Sikkim Hmunphiah te leh Siliguri Hmunphiah zawng zawng chu Kolkata khawpui-ah hian stock a ni a. Brooms Market Prices-ah Copetition a sang hle. Keini Mizoram Hmunphiah thar ve te chu an hre phak aw-kawng lo va, "Guwahati Hmunphiah" tiin, a kal vek.
Kolkata Brooms Market hi a lian tham hle a, stock points godown te pawh a pui tham hle. He hmun thleng phak ve tura Hmunphiah buaipui hi a namai lo hle a, tih dan erawh a awm. Mizoram Hmunphiah hi ram pawn thleng pawha buaipui theih a ni. Mizoram Hmunphiah hralh tura Lamhla zawk Kolkata hmun luhchilh ve tur chuan Hmunphiah thartuten an hralhna turte an thlir chian (market survey) hmasak phawt a ngai a. Team work hmangin, Society Bungrua anga kaltir a fuh hle dawn.
Mizoram tharchhuah aṭangin kum tin Tonnes eng zat nge pek ve theih tur awm ang? Eng Brooms variety nge? First Class a ni em? Eng transport hmangin nge kaltir a nih ang? Kolkata phurh thlen ve a, ram dang Hmunphiah an leina rates ang thova Kolkata hmuna pek ve mai pawh hi, lamhnai zawk Guwahati ai chuan a la fuh zawk tho tho.
Hei chauh hi ni lovin, Mizoram Brooms Producer Society ruahmanna fel tak hmanga kalpui theih ni se a ṭha lehzual. Kolkata khawpui thlenpui tawh rau rau chuan, a hlawk theih dan ber tur ngaihtuah a pawimawh a, Kolkata khawpui hmuna Mizoram Brooms Market neih ve emaw, Finished Products Sales kalpui ve theih ni se a fuh ber. Kolkata hmunah ngei Local Labour ruaiin, hman nghal mai theih (readymade Brooms), designed & Style ang chiaha siam ve mai ni se. Mizoram aṭang hian Market nghet inbun ve mai ni ta bawk se, a duhawm lehzual.
Hetiang zawng hian Mizorama Hmunphiah chingtu/thartute hian anmahni tharchhuahte chu hetiang zawng hian Market luhchilh ve tawh se. A ruahmanpuina erawh Sorkar lam hian sum hmangin ṭanpui mai se. Mizoram House-ah hetiang Market behchhan tur emaw hi Information & Consultation Room dah ve tawh se. Mizoram Kut Hnathawktute Hmunphiah tharchhuah hi a hralhna lama an phek buai leh hluai tawh lohna turin, Sorkar lam hian siam fel se a ṭha khawp mai.
- F. Vanlalpeka.
IMCS Agribusiness. Aizawl. Mob: 8837056218