Ballygunge, kan va ui che em!
Chief Minister hmasa Pu Zoramthanga kaihhruai sorkar chuan Ballygunge, Kolkata-a Mizoram House hmun/ram an hralh a; an hralh fel hma, hralh tuma hmalak a nih lai aṭangin ka lo ui ve em em. ZPM sorkar a piang hnu lawkah ram hralh tawhna chu sût a nih thu Chief Minister Pu Lalduhoma'n kumin January thla khan a puang a, ka lawm hle. Mahse, tun hnaiah ram hralh tawh sûtna chu Calcutta High Court-in an ṭhiat ve leh ta a; a va uiawm tak em. Aw Ballygunge, kan va ui tak che em!
Kum 2000 hnu deuh khan kum thum chuang hret Kolkata-ah thil zirin ka awm ve a; chu'ng lai chuan Ballygunge-ah leh Salt Lake-ah Mizoram House a awm a, Rajarhat (New Town)-a Mizoram House hi a la awm lo. Khatih lai khan Kolkata-a Mizo awm zinga a tam ber chu Kolkata khawpui chhung pangngai zawk; Ballygunge lam hnaihah kan awm a, chuvang chuan Ballygunge hi Mizote'n kan hmang ṭangkai em em a, kan hmang ngun em em bawk a, CMCS Ṭhalai pawhin Pathianni tlai tin fellowship kan neihna hmun a ni.
Kolkata-a kan awm ve hma te, kan awm ve laite leh a hnu zelah pawh Mizote'n Ballygunge Mizoram House hi kan hman ṭangkai em em, kan inpui bera kan ngaih a ni. Ballygunge House huam chhunga kan awm tawh chuan kan thla a muang bik ṭhin a, kan zalen bik tlat. Chutiang thinlung ang tak chu Salt Lake Mizoram House lamah khan kan nei pha lo deuh em aw, a tih theih. Kolkata-a awmte mai bakah, zin veivâkte pawhin Salt Lake lam ai chuan, a remchanga hmun a awm a nih chuan Ballygunge lam an pan hrâm hrâm ṭhin a; a chhan chu – a hmun a lailí a, a nuam a, damdawi in leh bazara kal turin a remchan zawk êm vang a ni.
Ballygunge hi Kolkata-ah chuan hmun laili a nih avangin Kolkata khawpui chhung khawi hmun pawha kal turin hla lutuk a awm lo; bazara kal turin emaw, damdawi ina kal tur emaw pawhin hla uchuak a awm lo. Hei vang hian Ballygunge-a Mizoram House hmun hralh a ni hi ka ui em em a ni. Ballygune hi hmun nuam lai, hmun changkang lai a ni bawk a, chu chuan a tiuiawm zual hle bawk. Kan hralh tawh chuan Ballygunge anga hmun lailí, hmun remchang, changkâng lai ni bawk si hi Mizoram hian engtikah mah a nei leh tawh loin a rinawm.
Mizo mipuiin kan ui tlâng
Ballygunge Mizoram House hmun hralh hi ka ui ang tho hian Mizo mipuiin kan ui tlang a ni. A bik takin a hmunhma hre chiang apiangin an ui lehzual. Kolkata-a Mizo awm tawh ṭhin te, tuna awm mekte bakah, Mizote tana a remchanna hre chiangte chuan an ui em em vek mai a; ui miah lo chu an tam lo viau mai thei.
January 5, 2024 zan khan chief minister Pu Lalduhoma leh Kolkata-a Mizo pawl hruaitute Kolkata Mizoram House-ah an inkâwm a. An inkawm chungchangah hian sorkar thuchhuah chuan, "Kolkata Mizo hruaitute chuan Ballygunge-a Mizoram sawrkar hmunhma hralh tura ruahman mek sawrkar tharin hralh loh tura a ti leh ta chu lawmawm an tih thu an lo hrilh," tiin a tarlang. Hei hian Kolkata khawpui chhungah rau rau chuan Ballygunge-in Mizote thinlungah hmun a chan lenzia a tichiang âwm e.
Ballygunge-a Mizoram House hmun hralh a nih chhan an sawi – in (building) sang tak sak theih a ni lo a, Mizoram mamawh a phuhru zo lo, a hralhna sumin hmun dangah ram lei a, in lian zawk leh sang zawka sak tum thu a ni. Ballygunge lam hre chiang lo tak chuan a âwm ve thei tho mahna. Mahse, a chhan an sawi hi Ballygunge-a Mizoram sorkar ram hralh chhan tling a ni chiah em?
An sawi ang hian Salt Lake lamah a ni emaw, New Town lamah a ni emaw, Mukundapur lamah a ni emaw, hmun dangah emaw pawh ni se, Mizoram House lian zawk sak belh leh pawh ni se, Mizo kan pung zel a, Kolkata-a zin leh paltlangtu an pung zel a, Mizoram House-a thleng turin indaih tih a awm thei tak tak chuang kher lo ang. Khawpui sir lutukah hlir Mizoram House neih duah chu a fuh lo hrim hrim bawk.
Ballygunge-a Mizoram sorkar ram hi hralh loin, ruahmanna lo awm tawh angin Mizoram House sak thar ni ta se, a sàn zawngah KMC-in an phal ang zat chiaha sak pawh ni se, a hmun a zim em em bik lo a, Mizoram leh Mizo mipui mamawh zawng zawng phuhru zo vek lo mah se, nasa takin mamawh a phuhru thei ngei ngei ang. A ṭul a nih a, Mizoramin a la mamawh belh zel a nih tâk leh hmun dang la zawn belh zel mai âwm tak a ni.
Tlangkawmna
Mizoram sorkarin Ballygunge, Kolkata-a Mizoram House hmun a hralh hi ka ui tak zet a, hralh tura thutlukna siamtu sorkar hotute an demawm ka ti hle. Keimah ang bawka uitu leh sorkar thutlukna demtu mi tam tak an awm bawk. Thutlukna siamtu sorkara thuneitute demtu leh hawtu mi tam tak an awm phah a; sorkar thutlukna siam fuh lo lian tak a nih ngei a rinawm.
Titi leh social media-ahte Ballygunge-a ram hralh duh chhan ber chu MNF sorkar laia hotu sang tak tu emawte'n hamṭhatna leh hlâwkna an hmuh dawn vang a ni anga sawi a awm a; tak tak ni maw? Chutiang a nih phei chuan a thinrimthlak a, Mizoram leh Mizo mipui hi min ngainêp hle a ni ang.
Ballygunge, Kolkata-a Mizoram House hmun hi hralh a ni tawh a, Calcutta High Court pawhin a nemnghet tawh. Mizoram sorkarin court sang zawka khin let a tum a nih hmel a, Mizoramin nei lêt leh thei ila duh viau mah ila, a harsat tawh hmel si. Mizoramin a neih lêt leh a beiseiawm tawh lo chungin, ka ui êm avangin ka'n ziak ve ta duah a ni e!
- Kezo