Khuarel chhiatna kan tih tam zawk hi kan siam chawp

Khuarêl chhiatna tia kan sawi fo ṭhin hi a dik bawk e. Kan duhthusam ni hauh lova chhiatna lo thleng kan sawina a ni a. Kan beisei loh leh kan rin phâk hauh loha chhiatna lo thleng ṭhin hi a ni. Mihring hi Pathianin a duh taka a din ni mah ila, a ṭhen tan duh vâng renga piang kan ni lo ang hian, kan duh vang ni hauh lova kan chunga thil ṭha lo rawn thleng ṭhin kan sawina a ni.

Aizawl leh a chhehvel chhiatna :

Tun hnaiah Aizawl leh a chhehvelah Cyclone Remal, kan state ṭhenawma lo thleng siper kan dawn avangin chhum lo chat lovin nasa takin ruah a sur a. Kan leilung, pialtlêp chunga lei awm chhunte'n inchelh behna tur nei lovin hmun hrang hrangah inang lo tak takin a mual tawlhin lei a tawlh a. A ṭhen erawh leilung ngheh loh vanga leimin pangngai a ni hlawm. A tinghet lotu chu leivung la sakhat lo leh tuiin a chiah hneh em avanga ro thei lo, lei hnipte hi a ni.

Hetiang hun a lo thlen hian a tuartu chhungkua an awm ṭhin a, an lainatawmin an khawngaihthlak tak zet a ni. Hmun hrang hranga chhiatna thlenga thihna kut vâwtin a man chhungkuate ka tawrhpui a, ruang tak ngial pawh an hmuh zawh tâk loh chhungkuate phei chu an lainatawm lehzual hle mai. Kuta sak loh van nuamah hlimte'n lêng se, van angelte'n an thlâ mawi tak khâwngin van kawtchhuahah lo hmuak ṭheuh rawh se. Hlim taka intawk khawm leh turin leia awmte inbuatsaih zel zawk ang u.

Kan siam chawp pawi thui tak

Mizo Kristiante hi hmânlai kan pi leh pute aṭanga ngaihsam tak, a hnu kum tam tak lo awm tur ngaihtuah lem lo kan ni tlângpui a. Kan tana awlsam tur a nih phawt chuan ṭhenawmte pawhin tuar dawn mah se an chhiatna leh an tawrhna tur ngaihtuah pha lêm lo kan ni tlangpui a, sual vang em em lam a ni lo. Ṭhenkhat erawh sual vang hrim hrima ṭhenawm te, kawmthlangte pawhin tuar dawn mah se keimah ka him a, ka nawmsak chuan a tawk, ti ni awm taka in sa pawh an awm ve bawk a. Mi dang tana pawi tûr ngaihtuah lâwk pha leh pha lo hi kan awm ṭeuh âwm e.

May 2024 thla tawp lama chhiatna nasa tak lo thleng kha hmân aṭanga mahni in bul ṭheuha tui luankawr (side-drain) ṭha taka kan siam loh rah a ni thei a. Kum 10 hma lam aṭanga tuichhe paihna kawng mumal lo hi lei hnuaiah a lût a, lei a lo inchiah hnip zel a, a hnu fê, a pawi ang tih kan rin phak loh hnu hian a rawn inmûng a, kan duh loh thil pawi tak kan tawngbaw palh ni pawhin a lang a, a pawi tak zet a ni.

Keini aia mi thiam zawkte'n ziah tur an ngahin ka ring. Mahse, rilrua ka veina a rei tawh a, he chhiatna lo thlen hma daih hian Dulte lam unau/ṭhian ṭhate hnenah chuan zirtirna (awareness)-te pawh ka lo nei ve hial tawh a. "A ni dawn teh tak e, cement-a zût ngei tui luan kawr ṭha deuh siam a ngai a nih chu," an ti a; a ṭhen chuan an siam ṭha nghal bawk a. Hetah hian ka sawi uar leh an pawm tak chu, tun aṭanga kum 10 kan thlir a ngai tih hi a ni. Tui luankawr ṭha kan neih loh avangin tuna mite'n kan tuar nghal mai lo a ni thei, mahse, nakinah keini lovin an tawrh theih mangkhâwng lian tak kan chhêk palh thei a ni.

Motor kawngpui bung tih te, kawngpui tla bal kan tih zawng zawngte pawh hi kawng sira tui luankawr (drain) ṭhat tawk loh vang a ni chiang a. Lei ruh ṭha tak, hman ata mihring, sakawr leh motor kawngpuia hman tawh a bung leh a tla bal hi hriatthiam a har lek lek ṭhin. Kawngpui siamtute'n kawng sira tui luantir dan leh tui luankawr ṭha hi kawng pui mâm ṭha neih nen a pawimawh dan a inang reng tih hre nawn leh se a duhawm ngawt mai. MPWD leh contractor-te pawhin he thil hi uluk taka kan ngaihtuah a ngai ta niin a lang a. Kan hnam chauh ni lo, kan ram hi a him tel a ngai a, chuta tan chuan mawhphurhna kan nei vek a ni.

Tlipna

A tawpa ka'n sawi duh pawimawh deuh chu, "Nangmah i inhmangaih angin, i vêngte pawh i hmangaih tur a ni," tih hi a ni. Kan ṭhenawm te, kan kawmthlang te, kan kawmchhak te, kan bul hnaia chêngte tana hnawksak khawpa in sak te, hnathawh te, ṭul lo taka bengchhen te, keimahni chhungkaw bil thil avanga khawtlangin kawng chhia a neih phah nachhan te, thil tam tak a awm ang. Heng zawng zawng hi pumpelh theih a ni a, pumpelh tur chuan mawhphurna kan nei vek. Chu mawhphurhna chu kan kovah ṭheuh a awm a ni tih kan hriat nawn leh a ngai a ni.

Leimin laka kan him theihna atan thing leh mau phun uar a ngai. Thing zung tam takin lei a phuar khawm nghet a, tin, tuihnâ ṭha tak a siam chhuak a, chu chu a luanna tur dik taka a luan chuan kan leilung tana thil chenfâkawm tak a ni zel dawn. Mahni inbul ṭheuha tui luankawr (side-drain) ṭhat leh ṭhat loh enfiah ila, a nei ṭha lovin siam ṭha ila. Kan tui paih danah tun aṭanga kan fimkhur chuan kan hun lo kal zel turah kan tu leh fate chhiatna tur tam tak kan humsak thei dawn a ni.

Ram leh hnam chhan turin nang leh kei kan pawimawh a, bul ṭantu hmasa nih a pawimawhzia i hre thar leh ang u.

- David Zochhuanmawia (Vida Hrahsel Saza)