KHAW ENTAWN TLAK
Mizoram sawrkar hian khaw entawn tlak (model village)-a siam tum a lo nei nual tawh ṭhin a. Chutiang khuate chu an khaw hmunhma awmdan aṭanga a nawm theih dan ber tur anga duangin, kawngpui kal dan tur leh kawtthler awm dan tur leh in sak dan turte mi thiamten an duan sak ṭhin a. Hmun ṭhenkhatah chuan sawrkarin sum an seng viau hman awm e. Mahse, chunghote chu sawrkar tum anga hlawhtling taka tun thlenga ding khawchhuak an awm lo a ni awm e.
Amaherawhchu, tun hnuah hian, khaw entawn tlak leh khaw nuam siam tur hian, a khaw chhunga chengte khua leh tui ṭha nihnaah leh huho nun nawmna tura inphalna rilru neih ṭheuhnaah a innghat a ni tih Biate khua khian an tar lang chiang hle mai le.
Biate khuaah khian kum 1973-1981 (kum 9) kan awm a. Kum 1982 kum bula kan chhuahsan dawnte kha chuan, thingtlang khaw hlun, hman-lai khaw din, a chhukchho zawnga kawtthler awm, plan mumal awm hauh lo kha a ni a. Kum 1973-ah khaw ṭhenawm East Lungdar an k^ng vak mai a. Chu an vanduaina chu remch^ngah hmangin East Lungdar chuan, ṭhangthar finna hmangin an plan ṭha law law a. Khawthleng nuam sa, plan ṭha tak maia khua an han din thar leh chu, an vanduaina chu rapthlak tihpui hle mah ila, an khua ṭha taka an plan chu Biate aṭang chuan kan awt em em a ni.
Biate khua erawh chu plan ṭhat ngaihna awm tawh lovah ngaih a ni. Mahse, tun hnuah an khaw siam ṭhat kawngah an fakawm hle mai a, an fakawmna chu tam mah se, kawng hnih chauh kan sawi teh ang.
An khua an plan thar thei tlat
Kumin, January 31, 2015-ah Sunday School Centenary an lawm hmangin ka han kal ve a. Biate khua chu hmun ruak a nih laia ṭhangthar thiamna hmanga uluk taka plan hmasak ang mai hi a lo ni a. Kan awm laia an in leh an chuktuah huan rohlu tak takte kha, khaw siam nawm nan, zangnadawmna phut hauh loin phal takin an pe a.
An khaw hotuten kawngpui kalna tura an duhthusam an kawhna apiangah chuan kawngpui nuam tak a kal tlang ruah zel mai hi a lo ni a. Tun hmaa an kawngpui zau leh lun ṭhalai, in bit deuhva an awmna laite chu, tunah chuan duhthusam lo lai a ni ta zawk mah a ni. An kawngpui siam thar leh in hmunte chu, in hmun ch>p tak leh kawngpui nek taka in sakte a awm ve lo a ni. Tunah chuan motor-in a tlawh theih loh leh, an kawta motor din theih lohna a awm ta mang lo. In tlemte chu kea kal belh hlek ngai a awm ve chauh a ni.
Tin, an kawngpuite chu an blacktop deuh vek mai bawk a. An khaw hotuten an khaw cheina an ngai pawimawhin sawrkarah an nawr taima hle a ni ang tih leh, khaw cheina atana pawisa an hmuh ang angte hi ṭha takin an hmang zel ṭhin a nih ngei a rinawm bawk.
Tin, a khamphei zawnga motor kawng kalna rem lo laiahte chuan step zau tawk, uluk tak, mawi taka rem a lo awm zel bawk a ni. An khaw mite rilru chu rinawmna nen an ṭanrual tlat avangin ni 100 inhlawhnate pawh kha, mipuiten an hmuh tur ang ang hmu thovin, lang thama khawtlang siam nan a lo chang zel ṭhin a lo ni.
Aizawl lamte ka han ngaihtuah l>t a, ni 100 inhlawhnaa kan hnathawh phung chhiatzia te, a thawktuten an hlawh an hmu tih b^ka veng chhung ṭhatna tur kan thawh chhuah tlemzia te, in sak thu-ah vantlang kawngpui a zau thei ang bera ken hram hram tum tur kan nih laia a n>kna thei ang bera n>k duh kan tam tlat mai site hi a pawi takmeuh a ni. Mahni in bula tuihawk kan luantir phal loh avanga thui tak tak kawngpui kan zawhtirte hi kawngpuiin a lo chhiat hma phah leh a, a pawi ṭhin.
An khawlai a fai
Biate khua hian fai lawman an la hmuh loh thu an sawi. Mahse, an khawlaite chu fai tak a ni. Khawlai faiah khawpui lamten kan tluk lo zawk daih mai hi thil mak tak a ni. An khawlaiah kal tlang ila, naupang aṭangin puitling thlengin an khaw mipui rilruah, mihring chenna hmun chu a ṭawp tur ni loin a fai tur a ni tihna rilruin an ngaihtuahnaah hmun lailum a chang pha tawh tih a hriat a ni.
Mihring hi kan rilruah fainain hmun lailum a chan tawh chuan kan taksa, kan silhfen, leh kan chenna hmunhmate chu a fai mai ṭhin a ni. Hawh u, fak phu chu fak ila, entawn tlak chu i entawn hreh lo ang u.