ZPM sorkarin hmuhphiah lei a tum hi

ZPM sorkarin thlai thar pathum leh hmunphiah lei a tum, a man bitukna hi hmunphiah tih loh hi chu a ṭhain ka hria a. Hmunphiah ro kg-ah Rs 100 a bituk hi a sang hlein ka hria. Sorkar berin a lo puangzar tawh chungin, keiin tlai khawhnuah ka ngaihdan ka lo sawi ve ngawt hi sorkar hmaizah a na hle chungin ka ngaimawh ve miau si a, ka ziak ve ta a ni.

Hmunphiah hi thlai a ni lo va, ramhnuaia tualṭo hnim chi khat a ni. Lo leh huan kan siam dawnin lo vahnaa a lo awm chuan kan vât tel vek ṭhin. Chuvangin, thlai zinga chhiar chi a ni lo phawt. Thlai lei tur pali kan tihah hian telh ve chi a ni lo. Hmunphiah a hranpaa lo vah anga vaha chin pawh a ni ngai lo tih kan hre ṭheuh mai. Chuvang chuan thlai pali lei tur zingah hian chhiar tel ni tawh lo se.

Vai ho hian an duhtui hle a, Mizoin kan keh ang, a chan deuh hnua kan keh ang hi an duh lo. Kan khaw hlui Hmar Chaltlanga mi kan nau pakhat hmunphiah lei khawm ṭhintu chu phone-in ka han bia a, kum hnih chhung chu phai lam vai hmunphiah lei tur rawn zawng tu mah an kal ngai tawh loh thu min hrilh. Keinin kan lo lei khawm ve chu keimahni Mizoram chhunga hralh tur, phiah khat te tea siam leh tur chi chauh hmunphiah puitlinga keh hnua keh January leh February thlaa kan keh ang chi hi a ni mai a, Mizotena hmunphiah puitling a kuang sei tak nena keh ṭhin hi kan lei ṭhin chu a ni.

Phai vai lei duh dan chu November thla tawp leh December thla bul lama a rawn parh chhuak hlim, la no tak, a kuang pawh la tawi te te chauh hi an duh dan a ni. Sorkarin hmunphiah lei a tum hi an fimkhur a ngai tak zet.

Hmunphiah tam tham tak, quintal sang tam tak leitu tur hi October thlaah chuan sorkar hian a lo hriat vek tawh a ngai ang. Leitu tur hriat chian lâwk loh chuan sorkar hi a intâl âwk/buai palh a hlauhawm. Ka ngaihdan chuan, thlai lei tur zingah hian telh loh law law (drop) mai a ṭhain ka hria. Thlai dang pathum - sawhthing, aieng leh hmarchate hi chu lei ngei se la, sawhthing ringawt pawh hi quintal sang tam tak buaipui tur ngawt pawh hi hna hautak tak a ni dawn. Hmunphiah hi chu buaipui loh law law a ṭha zawk ang.

Kan nau Rinsanga ten hmunphiah an lei ṭhin a; a hringin an lei a, kg 1-ah Rs 15 te, Rs 20 tein. A hringa an lei chu an pho ro a, an pho ro tawh chu kg 2 ang vel hi hmunphiah pathumah an chhuah (siam) ṭhin. Phiah khat Rs 40-te'n a hlawmin an hralh leh ṭhin a ni.

Mizoramah hian hmunphiah ṭo tamna leh ṭo tlemna lai a awm. Mizoram hmar lam tlangdung Kolasib-Vairengte tlangdungah leh Serkhan-Saipum inkar khaw pariat ramah hian hmunphiah hi ramhnuai hnim ang main a ṭo tam. Ka hriat phak loh Mizoram hmun dangah pawh a tamna lai a tam ang. Tlabung kawngah leh Tlabung ram chhungahte hmunphiah a tam hlein ka hria. Mizoram hi hmunphiahah chuan ram hausa tak kan ni.

A tawp berah chuan, hmunphiah tam tham quintal sang tam tak leitu tur chiang taka hriat lâwk loh chuan thlai lei tur pali kan tih zingah hian hmunphiah hi chu telh loh hram ṭhain ka hria.

- S Lianhrima Hauhnar