RAM KA THLIR A...
Favang khaw theng thawt emaw, furkhaw thiang hnuai a chhawrhtlapui lo eng a, Reiek tlang hring paw phutin pa
ṭhenkhatte lung a tih len em em laiin kei ta pek chu hetiang khawtlang lunglen hi chu ka kal pel tawh niin ka hria; ka lung ti lengtute chu Zo rock a hlain rual hlui fam tate ka ngai, zai mi fam tate ka ngai a tih ang deuh khan ziak mi fam tate thu leh hlaa min awitute ka ngai ṭhin.
Thu leh hlaa min awi a, a hun leh a hmunah chuan sorkar pawh hlau lo Kohhran pawh pathian lo a hun leh a hmunah chuan kan ram hruaituten saipui kal lai uiin a bauh ding zo lo an tih ma thlawn lo angin thiam tak leh fing tak maia a chhiartute tan pawha na lutuk lo leh sorkar leh Kohhran khalh ngil duhtu fam tate ngai hian mahni phak tawk te te in ram ka lo thlir ve ṭhin a.
Keini zawng sorkar pawh Kohhran pawh han sawisel ve dawn ila thu kan thiam loh bakah kan nihnain a zir loin sawrkar ngeng han chhun deuh te han sawi ve ringawt ila, hnaa ban mai te hla tawka sawn mai te kan hlau lo thei si lo, hei hah! Hui hah! Naupan laia home work tih ṭhat peih loh kha chu a va lo pawi thui ta em.
Ti ta daih ila ram ka thir a han tih ve chuan Mizo ten kawng hrang hranga thangchuah te kan in chawimawi dan hi a va ropui in a va hlu tak em. Himalaya tlang lawn kan lo lawm dan te sport lam a thang chuah te, Icon, Idol leh Comedian search-ah te kan in chawimawi dan hi a va hlu in a va ropui em. Chutiang a nih laiin zirna lam a thang chhuah te Ph.D degree hmu tharten vanglai ni phek sir te chauh hmun an chang hi chu aw engtia tih chi nge ni ang le. Ngaituah a ngai e, dawn ve teh. Mi tam takin kan value system dik tawk lo an tih ang deuhin kawng hrang hranga thangchuah te kan lawm a, kan rik mup mupa media hrang hrangah te interview kan neih chuai chuai lai hian naupang ṭhanglai a bik in teenager thinlungah hian enge kan model tir ni ang le?
Insawisel tumna ni ta lo se Idol, Icon leh Comedian search a thleng sangten lawmpuina thil pek hrang hrang leh pawisa te an dawn hian teenager zingah chuan nih ve a chakawm duh ngawtin a rinawm. Chuti lai a zirna leh thu leh hlaa thangchhuahten chanchinbu phek sir te mai an awh hi chu aw hei ai hian in promote deuh ta ila, television-ah te engtin nge a lo zir dan leh harsatna a tawh dan te, reseach a beih dan te, a thesis te, englam pang hawi nge tih te, engtin nge hun a hman dan tih te leh a lekha bu ziah lai ten zanah dar engzat thleng nge a men, eng hunah nge a thawh, eng lehkhabu nge a chhia ṭhin tia interview nei a ṭhalai zingah influence thei deuh thil han awm thei ta sela ti ten ram ka lo thlir ve mai mai ṭhin a.
Tin, Mizote hi chu thil in tihhmuh awlsam, a chhia a ṭhaa thle dual dual mai kan ni a, chumi a lan theihna chu Kelkang khaw lian lem lo takah pawh khan a lang thei awm e. Tin, Krismas laia halpuah hal loh tur tiin CYMA-in ngenna an siam meuh kha chuan kum hnih khat kha chu a reh duak mai a nih kha. Khang te kha mi tam tak tan chuan a va hahdam thlakin pawisa tam tak hnam dang kut a luangral tur kha kan va humhim tak em. Tunah chuan hal kan phal leh ta niin a lang a, ram ka thlir ve na tlang aṭang chuan a pawi hi ka lo ti ve em em mai a ni. Englekhawle hetia hal kan phal leh hi chu halpuah siamtu company chu an va lawm dawnin an va hlim dawn em, anni chuan hal leh theihna tur a nih phawt chuan eng pawh an huamin a rinawm. A chhan chu sum tam taka vaibelchhe tel kha an la lut leh ngeiin a rinawm si.
Mizote hnama min siamtu chu Pathian thu Bible thiltihtheihna vang liau liau ni hian ka hre ṭhin a, chuvangin Pathian thu Bible thiltihtheihna nia ka hriat tlem han sawi ve ta ila. Kohhran hmasa lamah khan hun engemaw ti lai khan rawngbawltute chauhin Bible Latin ṭawng Vulgate kha an chhiar thei a, khang hun lai khan Kohhran a ṭawpin mipuiah chhiah an la vak vak a. Kohhan hruaitute an in ti lal hle a, Kohhran leh khawtlang inawpnaah thu an nei lian hle a ni - church history ril pui pui chhiar lo tan pawh Robin Hood a thawnthuah khan a lang chiang hle. Tin, Kohhran hmasa lamah khan Bible kha mipui chhiar theihah a awm lo bawk a. Mi huaisen hrat khawkheng John Wycliff-a te, William Tyndale-a te, John Hus-ate ho te an lo chhuak a, Bible English ṭawnga lehlin an duh ta a. Khatihlaia Kohhran hruaitute khan an phal lo a, Bible an humhalh duh vang te pawh a ni thei a, Bible English
ṭawnga a lo awm chuan mipuiin an chhiar thei ang a, an finna te a lo pung ang a, chu ti a lo nih chuan an duh duhin an rapbet thei lo ang tih an hlau tlat a ni.
Amaherawhchu, mi hrat khaw kheng William Tyndale-a te, John Wycliff te chuan mahni hmun hmunah hlauh nei miah loin Bible chu an letling ta a, William Tyndale-a te, John Hus-a te phei chuan hal hlum an tawk ta nghe nghe a ni. Amaherawhchu, chung Bible avanga martar-te thisen chu a thlawn lo a, mi tam takin Bible an lo chhiar thei ta a, English people chu Bible thiltihtheihna chuan a chawi sang zawt zawt a, British ho chu khawvela ni tla seng loa roreltu an lo ni ta reng mai. Kei a hun loa piang leh Mizo hnam zingah chuan hnam te ber pawn an thil siam kal zel motor cycle, bullet, royal enfield ka lo khalh ve ta dut dut hial reng a ni.
Tin, America independent khan an Perliament-ah English nge German official language a hman tur ni ang tia vote an lak khan English kha vote khat chauhin a chak an ti a ni. Khang zawng zawng kha William Tyndale-a te, John Wycliff-a te, John Hus-ate Bible hmangaih rah kha a ni kan ti thei awm e. Queen Victoria chuan ti hian a ti - Bible has made the English People superior in this world. Bible ngaina na na na chu a mimal ang pawn a hnam ang pawn Pathianin a chawi sang mai a lo ni. Chutiang zelin keini pawh eng dinhmunah pawh lo ding tawh mah ila Bible leh lekhabu ṭha te ngaina in kan thlen chin aṭanga hmasawna in tuai thar zel ila. Thil tak tak ni lo, a phawvuak velah mai mai hian kan hun hlu zawng zawng hi seng ral lo ila, Facebook leh Whatsapp chur chur ringawt loin Bible hi i ngaina deuh deuh ang u tiin ram ka lo thlir ve a ni.
- Rinawma Bawlte